T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/952
Karar No : 2023/1977
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Üniversitesi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi … Bölümünde öğrenci olan davacı tarafından, kayıt işlemlerinde yaşanan yoğunluk nedeniyle hataen yapılan kaydın, kontenjan fazlası olduğundan bahisle silinmesine dair … tarih ve E. … sayılı İnönü Üniversitesi Rektörlüğü Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; Eğitim Fakültesi … Bölümü için yapılan yarışma sınavı sonrasında davacının kontenjan sayısı olan 30 asil kazanan arasında yer almadığı, 36. sırada (yedek listenin 6. sırasında) başarılı olarak yedekte kaldığı, asil olarak sınavı kazanan aday öğrencilerden 27 öğrencinın kaydını yaptırdığı, kaydını yaptırmayan 3 öğrencinin yerine yedek listeden 3 öğrencinin çağrılması gerekirken yedek listede yer alan tüm öğrencilerin kayıt için çağrıldığı ve bu kapsamda davacının da okula 17-19 Eylül 2018 tarihleri arasında kaydının yapıldığı görülmekte ise de, idarenin, açık hata kapsamında tesis ettiği hukuka aykırı kayıt işlemini yetkide ve usulde paralellik ilkesi gereğince dava konusu işlemi geri alarak davacının okulla ilişiğinin kesildiği, kontenjan fazlası kayıt işlemindeki hukuka aykırılık idare bakımından açık hata kapsamında değerlendirilecek nitelikte olup, her zaman geri alınması mümkün işlem niteliğinde yer aldığından davacının okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği, her ne kadar davacı tarafından kontenjan fazlası olarak öğrencilik kaydının yapıldığı süreçte idarece hukuka aykırı olarak tesis edildiği görülen işlemlerin tarafı olmadığı ve bu nedenle işlemlerin tesis edilmesinde kişisel olarak idareyi yanıltma olanağı bulunmadığı ileri sürülmekte ise de, Anayasal düzeyde koruma gören eğitim hakkının kullanılmasında, olanakların kısıtlılığı nedeniyle fırsat eşitliğini de sağlamak üzere getirilmiş olan kuralların getirdiği sınırlamalar karşısında; bu kurallara aykırı olarak idarece "açık hataya" düşülerek yapıldığı görülen öğrenci kaydının iptal edilmesinde, hukuk güvenliği ve idari istikrar ilkelerine aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; olayda idarece yapılan bu hatalı kayıt işleminde davacının veya üçüncü bir şahsın dahlinin bulunmadığı, söz konusu kontenjanı aşan kayıt işleminin tamamen davalı idare çalışanlarının eyleminden kaynaklandığı, bu fazladan kayıt işleminden dolayı kaydı yapılan öğrencilere herhangi bir kusur izafe edilemeyeceği hususlarının sabit olması bakımından, uyuşmazlığın çözümünde idare hukukunun idari istikrar ilkesi, idarenin işlemlerini geri alma usulü ve idarenin işlemleri sonucunda bu işlemlere muhatap olanlar nezdinde oluşan haklı beklenti kavramlarının irdelenmesi ve buna göre idarenin işleminin değerlendirilmesi gerektiği, haklı beklentinin, yargı kararları ve öğretide idarenin ister bir taahhüt, isterse uzun süren bir uygulamasına güvenerek olsun, bireylerin çıkarlarına ya da lehlerine olan bir sonuca ulaşabileceklerini ümit etmeleri olarak tanımlandığı, somut olayda davacı bakımından bir sömestr boyunca eğitim aldığı yüksek öğrenim kurumunda eğitimine devam etmesi, vizelere girmesi, ayrıca bu hatalı işlem nedeni ile davacının İnönü Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesindeki kaydının mevzuat gereği silinmesi de dikkate alındığında bu haklı beklenti şartlarının davacı nezdinde oluştuğunun tartışmasız olduğu, öte yandan hataen kayıt işleminin 19/09/2018 tarihinde tesis edildiği, işlemin hatalı olduğunun 02/10/2018 tarihinde idarece fark edildiği ve 04/01/2019 tarihinde dava konusu işlem tesis edilerek davacının okul kaydının silindiği, şu halde hatalı işlem tesisinden 108 gün, idarece yapılan bu hatanın öğrenilmesinden itibaren 95 gün sonra hatalı işlemin geri alınması yönünde işlem yapıldığı, gerek hatalı işlem tarihi, gerekse idarenin hatalı işlemden haberdar olma tarihi bakımından 60 günlük dava açma süresinden sonra geri alma işleminin yapıldığı, bu suretle davacının bu hatalı işlem nedeniyle bir dönem boyunca eğitime devam ettiği, yine yapılan hatalı kayıt işlemi nedeni ile aynı anda iki yüksek öğretim kurumunda okumanın mevzuat gereği mümkün olmamasından dolayı davacının önceki kaydının silinmesi suretiyle mağdur edildiği hususu da göz önüne alındığında dava konusu işlemin somut olayda geri alma süresi bakımından da hukuka uygun olmadığı, tüm bunların yanı sıra, tamamen davalı idarenin kusurundan kaynaklanan bu işlemden dolayı ilgili fakültede eğitim kalitesinin düşmeyeceği, davalı idarenin 30 kontenjan olmasına rağmen 33 öğrenciye aynı kalitede eğitim vermeye devam edeceğinin davalı idarenin YÖK başkanlığına yazdığı 15/10/2018 tarihli yazıdan anlaşıldığı, davacı ve aynı durumdaki diğer öğrencilerin idareden kaynaklı hatalı işlem nedeni ile mağdur edilmesine sebebiyet veren bu geri alma işlemininde hiçbir kişisel veya kamusal yarar da bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu kararın kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü … Programına kurulduğu1989 yılından beri özel yetenek sınavı ile öğrenci ile alındığı, özel yetenek sınavı uygulaması ile ilgili olarak bugüne kadar hiçbir itiraz ya da şikayetin vuku bulmadığı, kayıt işleminde görevli personelin yapmış olduğu hata sonucunda, kesin kayıt işlemleri sırasında boş kalan 3 kontenjan yerine 6 öğrencinin kaydının yapıldığı, bu durumun … Bölümü Başkanlığınca anlaşılması üzerine yapılan hatanın telafi edilmesine yönelik olarak YÖK Başkanlığı'na yapılan kontenjan artırımı talebinin uygun görülmemesi üzerine dava konusu işlemin tesis edildiği, davalı idarece sehven ve dolayısıyla hukuka uygun olmayan şekilde yapılan kaydın her zaman geri alınabileceği, bu halde kazanılmış hakkın varlığından sözedilemeyeceği, davalı İdarenin iyiniyetle hareket ederek YÖK Başkanlığı nezdinde kontenjan artırmak için yaptığı başvuru cevabının beklenmesi nedeniyle geçen zamanın İstinaf Mahkemesince idari istikrar ilkesinin zedelenmesi olarak değerlendirilmesini anlamanın mümkün bulunmadığı, idare hukukunun temel ilkelerinin davacı lehine olabildiğince genişletilmek ve esnetilmek suretiyle verilen iptal kararının haksız kazanımlara, hukuka aykırı ve kötü niyetli uygulamalara sebebiyet verebilecek nitelikte bulunduğu belirtilerek, hukuka ve usule aykırı temyize konu Bölge idare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 12/04/2023 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Dava; İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi … Bölümü'nde 1. sınıf öğrencisi olan davacı tarafından, kayıt işlemleri esnasında yaşanan yoğunluk nedeniyle maddi hata yapıldığı ve kayıt işlemlerinin 30 kontenjanla sınırlı olduğundan bahisle kayıt işleminin iptal edilmesine ilişkin … tarih ve E. … sayılı İnönü Üniversitesi Rektörlüğü Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığı tarafından 2018-2019 eğitim öğretim yılı Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü … ve … programlarına özel yetenek sınavıyla kayıt yaptırmaya hak kazanan asil ve yedek öğrenci listelerinin … tarih ve E. … sayılı yazıyla Rektörlük Makamına gönderildiği, Eğitim Fakültesi … Bölümü için yapılan yarışma sınavı sonrasında davacının kontenjan sayısı 30 olan asil kazananlar arasında yer almadığı, 36. sırada (yedek listenin 6. sırasında) başarılı olarak yedekte kaldığı, asil olarak sınavı kazanan aday öğrencilerden 27 öğrencinin kaydını yaptırdığı, kaydını yaptırmayan 3 öğrencinin yerine yedek listeden 3 öğrencinin çağrılması gerekirken yedek listede yer alan 6 öğrencinin tamamının kayıt için çağrıldığı ve bu kapsamda davacının da 17/09/2018 tarihinde okula kaydının yapıldığı, idarenin açık hata kapsamında tesis ettiği hukuka aykırı kayıt işlemini yetkide ve usulde paralellik ilkesi gereğince dava konusu işlemle geri alarak davacının okulla ilişiğinin kesildiği anlaşılmış olup, kontenjan fazlası kayıt işlemindeki hukuka aykırılığın idare bakımından açık hata kapsamında değerlendirilerek her zaman geri alınabileceği, Anayasal düzeyde koruma gören eğitim hakkının kullanılmasında, olanakların kısıtlılığı nedeniyle fırsat eşitliğini de sağlamak üzere getirilmiş olan kuralların getirdiği sınırlamalar karşısında; bu kurallara aykırı olarak idarece "açık hataya" düşülerek yapıldığı görülen öğrenci kaydının iptal edilmesinde, hukuk güvenliği ve idari istikrar ilkelerine aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin temyiz isteminin kabul edilerek kararın bozulması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.