DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2022/10 E. , 2022/15 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2022/10
Karar No : 2022/15
BÖLGE İDARE MAHKEMESİ KARARLARI ARASINDAKİ AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİ HAKKINDA KARAR
Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun 31/01/2022 tarih ve E:2022/8, K:2022/8 sayılı kararıyla;
Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 16/10/2020 tarih ve E:2019/1350, K:2020/509 sayılı; Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 25/11/2021 tarih ve E:2020/2444, K:2021/2476 sayılı kararları ile Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 01/07/2021 tarih ve E:2021/204, K:2021/728 sayılı; Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 05/10/2021 tarih ve E:2021/899, K:2021/1668 (Başkanlar Kurulu kararında sehven E:2021/889 yazıldığı görülmüştür.) sayılı; İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 27/04/2021 tarih ve E:2021/112, K:2021/549 sayılı; İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 30/10/2019 tarih ve E:2019/642, K:2019/773 sayılı kararları arasındaki aykırılığın, "dava konusu işlemin iptali yolundaki Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi ve Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi kararları doğrultusunda giderilmesi gerektiği" görüşüyle, 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 3/C maddesinin 5. fıkrası uyarınca karar verilmesi için dosyanın re'sen Danıştay'a gönderilmesi üzerine,
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkimi … 'ün açıklamaları dinlendikten sonra konu ile ilgili kararlar ve yasal düzenlemeler incelenerek gereği görüşüldü:
I- AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU BÖLGE İDARE MAHKEMESİ KARARLARI :
A- GAZİANTEP BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 1. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2019/1350 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istemin özeti: Diyarbakır ili, Çınar ilçesi, … İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 40/6. maddesine göre ek hizmet puanı verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve E.… sayılı İl Millî Eğitim Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
Diyarbakır 2. İdare Mahkemesinin 25/05/2018 tarih ve E:2018/116, K:2018/897 sayılı kararının özeti:
Davacının 21/12/2009 tarihinde Diyarbakır ili, Kocaköy ilçesi, … İlköğretim Okulunda aday öğretmen olarak göreve başladığı, Millî Eğitim Bakanliği Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği eki hizmet bölgeleri çizelgesinde davacının ilk atama yeri ve hâlen görev yapmakta olduğu Diyarbakır ilinin üçüncü hizmet bölgesi illeri arasında yer aldığı, davacının görev yerinin, mesleğe başladığı tarihten bu yana, üçüncü hizmet bölgesi içinde yer alan Diyarbakır ili (Kocaköy-Ergani-Çınar ilçeleri) olduğu, hizmet puanının yeniden değerlendirilerek arttırılması talebiyle yaptığı başvuruya karşı, idarece bu hususta yürürlükte olan mevzuat hükümleri doğrultusunda bir değerlendirme yapılarak işlem tesis edilmesi gerekirken talebinin zorunlu hizmet yükümlüsü olmadığından ek hizmet puanı almasının mümkün olmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan, Yönetmeliğin 42. maddesine dayanılarak zorunlu çalışma yükümlülüğünün Bakanlık kadrolarına 06/05/2010 tarihinden sonra ilk defa atanan öğretmenler için geçerli olduğu iddiasında bulunulmuş ise de, zorunlu hizmet uygulamasının yıllardır var olan bir uygulama olması nedeniyle bu iddiaya itibar edilmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 16/10/2020 tarih ve E:2019/1350, K:2020/509 sayılı kararının özeti:
İdare mahkemesince verilen karar usul ve hukuka uygun olup kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, 2577 sayılı Kanun'un 45/6. maddesi uyarınca istinaf isteminin kesin olarak reddine karar verilmiştir.
B- ERZURUM BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 1. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2020/2444 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istemin özeti: Davacı tarafından, Bitlis ili, Tatvan ilçesi, … Köyü Ortaokulunda Türkçe öğretmeni olarak görev yapmakta iken norm kadro fazlası olarak Bitlis ili, Tatvan ilçesi … Vakfı- … Ortaokuluna atanması nedeniyle Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 40. maddesi uyarınca "artırımlı hizmet puanından" faydalanma istemine yönelik başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve E.… sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
Van 4. İdare Mahkemesinin 29/09/2020 tarih ve E:2020/190, K:2020/2002 sayılı kararının özeti:
Dava konusu işlemin dayanağı olan Yönetmeliğin 40. maddesinin 6. fıkrasında, zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere zorunlu hizmet alanlarına atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerden, zorunlu hizmet alanları için öngörülen azami çalışma sürelerinin üzerinde görev yapanların hizmet puanlarının, görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınarak azami çalışma sürelerinin üzerinde geçen yıllar için belli oranlarda artırılmasına olanak sağlanmış olmakla birlikte davacının 13/03/2018 tarihinde zorunlu çalışma süresini tamamladığı, Hüsnü … Vakfı-… Ortaokuluna zorunlu çalışma yükümlülüğü kapsamında bir atamasının olmadığı, isteği dışında da olsa norm fazlası düzenlemeleri gereğince naklinin gerçekleştiği, dolayısıyla anılan Yönetmelik maddesinde yer aldığı şekliyle öngörülen şartın sağlanmadığı; düzenlemenin, hizmet bölgelerinin 4'üncü, 5'inci veya 6'ncı hizmet alanlarından birinde ya da birkaçında yerine getirilmesi gereken "zorunlu çalışma yükümlülüğünü" ve bu yükümlülüğü yerine getirmek üzere atanan öğretmenlerin "zorunlu hizmet alanlarında çalışmalarını" teşvik amacını taşıdığı, ancak olayda ek hizmet puanı verilmesi için mevzuatta aranan şartların sağlanmadığı, zorunlu hizmet bölgelerinde azami çalışma süresini aşan sürelerden dolayı kendisine artırımlı hizmet puanı verilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 25/11/2021 tarih ve E:2020/2444, K:2021/2476 sayılı kararının özeti:
İlk defa 11/09/2013 tarihinde öğretmen kadrosunda göreve başlayan davacının Bitlis ili, Tatvan ilçesi, … Köyü Ortaokulunda Türkçe öğretmeni olarak görev yapmakta iken norm kadro fazlası olarak Bitlis ili, Tatvan ilçesi … Vakfı-… Ortaokuluna atandığı, davacının kendi talebi dışında norm kadro fazlası olarak atandığı okulun zorunlu hizmet yükümlülüğü öngörülen hizmet alanında bulunduğu dikkate alındığında, Yönetmeliğin 40/6. maddesi uyarınca davacının zorunlu hizmet alanları için öngörülen artırımlı hizmet puanından yararlandırılması gerektiği, Yönetmelikte artırımlı hizmet puanından yararlanmak için zorunlu hizmetin görev yapılan okulda tamamlanması ve aynı okulda çalışmaya devam edilmesi yönünde bir sınırlama ya da hükmün ise bulunmadığı,
Bu itibarla, zorunlu hizmetini tamamlayan ve zorunlu hizmet bölgesinde çalışmaya devam eden davacının Yönetmeliğin 40/6. maddesi uyarınca artırımlı hizmet puanından yararlandırılması gerektiğinden, bu yöndeki başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde ve davanın reddine yönelik Mahkeme kararında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline kesin olarak karar verilmiştir.
C- İZMİR BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 1. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2021/112 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istemin özeti: Balıkesir ili, İvrindi ilçesi, … İlkokulunda Sınıf Öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, zorunlu hizmet alanında fazla çalışmış olduğu sürelerden dolayı artırımlı hizmet puanı verilmesi istemiyle yapılan 13/03/2020 tarihli başvurunun reddine ilişkin Balıkesir Valiliğinin … tarih ve E.… sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
Balıkesir 1. İdare Mahkemesinin 12/11/2020 tarih ve E:2020/423, K:2020/980 sayılı kararının özeti:
Yönetmelik ile her ne kadar bakanlık öğretmen kadrolarında 06/05/2010 tarihinden sonra göreve başlayanların zorunlu hizmet alanlarında çalışacağı düzenlenmiş olsa da, anılan hükmün, bu tarihten önce göreve başlayanlara zorunlu hizmet alanlarında çalıştıkları sürelere karşılık artırımlı hizmet puanı verilmemesi yönünde kısıtlayıcı bir anlam taşımadığı, davacının başvuru yaptığı ve dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte söz konusu hükmün yürürlükte olduğu dikkate alındığında, davacının bu hükümden faydalandırılarak zorunlu hizmet alanlarında çalıştığı sürelere ilişkin kendisine artırımlı hizmet puanı verilmesi gerekirken, salt 03/01/2008 tarihinde göreve başlamış olması gerekçesine dayanılarak aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği,
Öte yandan, davacının zorunlu hizmet alanlarında fiilen çalıştığı sürenin Yönetmelikte öngörülen sürelerden az olması hâlinde fiilen çalıştığı süre kadar hizmet puanından faydalandırılması gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 27/04/2021 tarih ve E:2021/112, K:2021/549 sayılı kararının özeti:
Yönetmeliğin işlem tarihinde yürürlükte bulunan 40. maddesinin 6. fıkrasındaki düzenlemenin, zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere zorunlu hizmet alanlarına atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerden, zorunlu hizmet alanları için Yönetmelikte öngörülen azami çalışma sürelerinin üzerinde görev yapanların hizmet puanlarının, görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınarak azami çalışma sürelerinin üzerinde geçen yıllar için belli oranlarda artırılmasına olanak sağladığı, 42. maddesindeki düzenlemeden ise, 06/05/2010 tarihinden sonra göreve başlayan öğretmenler yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü getirilmiş iken, bu tarihten önce göreve başlayanlar yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülmediği,
Bu durumda, 06/05/2010 tarihinden önce Millî Eğitim Bakanlığı kadrolarında öğretmen olarak göreve başlayanların zorunlu çalışma yükümlülüğünden muaf tutulduğu, davacının 06/05/2010 tarihinden önce göreve başladığı dikkate alındığında, hizmet bölgelerinin 4., 5. veya 6. hizmet alanlarından birinde ya da birkaçında yerine getirilmesi gereken zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere atanan öğretmenlerin zorunlu hizmet alanlarında çalışmalarını teşvik niteliğinde olan söz konusu düzenlemeden davacının yararlanmasına olanak bulunmadığı anlaşıldığından, davacının zorunlu hizmet alanındaki fazla çalışmış olduğu sürelerden dolayı artırımlı hizmet puanı verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki Mahkeme kararıda hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine kesin olarak karar verilmiştir.
D- AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU DİĞER KARARLAR:
Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 01/07/2021 tarih ve E:2021/204, K:2021/728 sayılı; Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 05/10/2021 tarih ve E:2021/899, K:2021/1668 sayılı; İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 30/10/2019 tarih ve E:2019/642, K:2019/773 sayılı kararları, İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 27/04/2021 tarih ve E:2021/112, K:2021/549 sayılı kararı ile aynı doğrultudadır.
II- İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Uyuşmazlıklarda; zorunlu hizmet bölgesinde fazladan çalışılan süreler için Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 40/6. maddesine göre ek puan verilmesi yolundaki taleplerin, anılan Yönetmelik uyarınca 06/05/2010 tarihinden önce Millî Eğitim Bakanlığı kadrolarında öğretmen olarak göreve başlamaları nedeniyle zorunlu çalışma yükümlülüğünden muaf olduklarından bahisle reddine ilişkin işlemlerin iptali istemiyle açılan davalarda verilen farklı nitelikteki kararların kesinleşmesi üzerine incelenen aykırılığın oluştuğu görülmüştür.
İLGİLİ MEVZUAT :
1- 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun:
Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulu:
Madde 3/C- (Ek: 18/6/2014-6545/6 md.)
...
4. Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunun görevleri şunlardır:
...
c) Benzer olaylarda, bölge idare mahkemesi dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında veya farklı bölge idare mahkemeleri dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında aykırılık veya uyuşmazlık bulunması hâlinde; resen veya ilgili bölge idare mahkemesi dairelerinin ya da istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların bu aykırılığın veya uyuşmazlığın giderilmesini gerekçeli olarak istemeleri üzerine, istemin uygun görülmesi hâlinde kendi görüşlerini de ekleyerek Danıştaydan bu konuda karar verilmesini istemek.
...
5. (Değişik:17/10/2019-7188/7 md.) Dördüncü fıkranın (c) bendine göre yapılacak istemler, konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kuruluna iletilir. İlgili dava daireleri kurulunca üç ay içinde karar verilir. Aykırılık veya uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin olarak bu fıkra uyarınca verilen kararlar kesindir.
2- 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu:
IV – Öğretmenlerin bölge hizmeti:
Madde 46 – Öğretmenlikte yurdun çeşitli bölgelerinde görev yapmak esastır.
Hizmet bölgeleri ve ihtiyaçlara göre bu bölgelerarası yer değiştirme esasları yönetmelikle düzenlenir.
3- 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname:
Atama
MADDE 37 –
...
(3) Öğretmenlerin Bakanlıkça belirlenen hizmet bölge veya alanlarında en az üç eğitim öğretim yılı görev yapması esastır. Bunların yer değiştirme suretiyle atamaları her yıl yapılan atama plan ve programları çerçevesinde eğitim öğretim faaliyetlerini etkilemeyecek şekilde sonuçlandırılır. (İptal son cümle: Anayasa Mahkemesinin 6/2/2013 tarihli ve E:2011/123, K:2013/26 sayılı Kararı ile.: Yeniden Düzenleme: 1/3/2014-6528/22 md.) Bakanlıkça belirlenen özür gruplarına bağlı yer değiştirmeler ise yarıyıl ve/veya yaz tatillerinde yapılır.
(4) Öğretmenlerin yer değiştirme suretiyle atamalarında uyulacak temel ilkeler, özür grupları, hizmet bölgeleri ve alanları, hizmet puanı ve diğer hususlara ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
...
(6) Öğretmenlerin atamaları Bakanlıkça il/ilçe emrine veya doğrudan eğitim kurumuna yapılır. Bakanlıkça il/ilçe emrine atama yapılması hâlinde, öğretmenlerin atandıkları ildeki görev yerleri, hizmet puanları ve yeterlikleri dikkate alınarak il millî eğitim müdürünün teklifine göre valilerce belirlenir
4- 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği (Yönetmelik) : -işlem tarihindeki hâli-
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
...
j) Hizmet alanı: Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında her derece ve türdeki eğitim kurumlarının gruplandırılmasıyla oluşturulan alanları,
...
k) Hizmet bölgesi: Coğrafi durum, ekonomik ve sosyal yönden gelişmişlik düzeyi, ulaşım şartları ile hizmet gereklerinin karşılanması yönünden birbirine benzerlik gösteren ve Ek-1 Hizmet Bölgeleri Çizelgesinde belirtilenlerin gruplandırılmasıyla oluşturulan bölgeleri,
l) Hizmet puanı: Hizmet alanları bakımından bu Yönetmelikte belirlenen puanlardan görev yapılan her bir hizmet alanı için öngörülen puanın o hizmet alanındaki çalışma süresi ile çarpımı sonucu elde edilen değerlerin toplamını,
...
z) Zorunlu çalışma yükümlülüğü: Öğretmenlerin, bu Yönetmelikle belirlenen hizmet bölgelerinin dördüncü, beşinci ve altıncı hizmet alanlarında bu Yönetmelikte belirtilen sürelerde zorunlu olarak çalışmalarını,
ifade eder.
Hizmet puanları
MADDE 40 – (1) Bir yıllık çalışmaları karşılığında olmak üzere, aday öğretmenlerden/öğretmenlerden:
a) Birinci hizmet bölgesinde bulunan illerin;
1) 1 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 10,
2) 2 nci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 11,
3) 3 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 12,
4) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 14,
5) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 16,
6) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 18,
b) İkinci hizmet bölgesinde bulunan illerin;
1) 1 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 12,
2) 2 nci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 13,
3) 3 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 14,
4) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 18,
5) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 20,
6) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 22,
c) Üçüncü hizmet bölgesinde bulunan illerin;
1) 1 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 14,
2) 2 nci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 16,
3) 3 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 18,
4) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 22,
5) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 26,
6) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında görev yapanlara 30
hizmet puanı verilir.
(2) Hizmet puanı, hizmet alanları bakımından bu Yönetmelikte belirlenen puanlardan görev yapılan hizmet alanı için öngörülen puanın o hizmet alanındaki çalışma süresi ile çarpımı sonucu elde edilir.
…
(6) Zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere zorunlu hizmet alanlarına atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerden bu Yönetmelikte zorunlu hizmet alanları için öngörülen azami çalışma sürelerinin üzerinde görev yapanların hizmet puanları, görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınarak azami çalışma sürelerinin üzerinde geçen ilk yıl için %25, ikinci yıl için %50, üçüncü ve sonraki yıllar için %100 artırılarak belirlenir.
Zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülen hizmet alanları ve süreleri
MADDE 42 – (1) Bakanlık öğretmen kadrolarında 6/5/2010 tarihinden sonra göreve başlayanlar:
a) Birinci hizmet bölgesindeki illerin;
1) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 7 yıl,
2) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 6 yıl,
3) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,
b) İkinci hizmet bölgesindeki illerin;
1) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 6 yıl,
2) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,
3) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 4 yıl,
c) Üçüncü hizmet bölgesindeki illerin;
1) 4 üncü hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 5 yıl,
2) 5 inci hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 4 yıl,
3) 6 ncı hizmet alanındaki eğitim kurumlarında en az 3 yıl,
çalışmakla yükümlüdür.
(2) Zorunlu çalışma yükümlülüğü, 4, 5 veya 6 ncı hizmet alanlarından birinde ya da birkaçında yerine getirilebilir.
Zorunlu çalışma yükümlülüğünden muaf tutulacaklar
MADDE 44 – (1) Zorunlu çalışma yükümlülüğünden;
a) 6/5/2010 tarihinden önce Bakanlık kadrolarında öğretmen olarak göreve başlayanlar,
...
muaf tutulur.
Öğretmenlerin aynı eğitim kurumunda azami çalışma süresi
MADDE 48 – (1) Öğretmenler, aynı eğitim kurumunda adaylık dâhil toplamda en fazla (Değişik ibare:RG-4/7/2015-29406) 12 yıl görev yapabilir.
...
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
1- Aralarında Aykırılık Bulunduğu İleri Sürülen Kararlara İlişkin Davaların Konularının İncelenmesi:
2576 sayılı Kanun'un 3/C maddesindeki düzenleme dikkate alındığında, bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunun Danıştaydan aykırılığın giderilmesi başvurusunda bulunabilmesi koşullarından birisi, başvuruya konu bölge idare mahkemesi idari dava dairesi kararlarının benzer olaylara ilişkin olmasıdır.
Konusu farklı olan ve farklı hukuki irdeleme ve incelemeye tabi tutularak çözümlenecek olan davaların benzer olaylara ilişkin olduğu söylenemeyeceğinden, bu davalarda bölge idare mahkemesi dairelerince verilen kararlar arasında aykırılık bulunduğundan bahisle aykırılığın giderilmesi de hukuken mümkün değildir.
Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun 31/01/2022 tarih ve E:2022/8, K:2022/8 sayılı kararında Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 16/10/2020 tarih ve E:2019/1350, K:2020/509 sayılı kararı ile aynı doğrultuda olduğu belirtilen Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 25/11/2021 tarih ve E:2020/2444, K:2021/2476 sayılı kararının incelenmesinden, Erzurum Bölge İdare Mahkemesindeki davanın ilk defa 11/09/2013 tarihinde öğretmen kadrosunda göreve başlayan ve Yönetmelik gereği zorunlu hizmet yükümlüsü olan davacının, Bitlis ili içinde norm kadro fazlası olarak atandığı okuldaki hizmetleri nedeniyle Yönetmeliğin 40. maddesi uyarınca "artırımlı hizmet puanından" faydalanma istemine yönelik başvurusunun, bu atamanın zorunlu hizmet yükümlüsü olarak değil, norm fazlası olarak yapıldığından bahisle reddi üzerine açıldığı; Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu kararında sözü edilen diğer kararlara ilişkin davaların ise, Yönetmeliğin 40. maddesi uyarınca "artırımlı hizmet puanından" faydalanma istemine yönelik başvuruların, Yönetmelik uyarınca 06/05/2010 tarihinden önce Millî Eğitim Bakanlığı kadrolarında öğretmen olarak göreve başlamaları nedeniyle zorunlu çalışma yükümlülüğünden muaf olduklarından bahisle reddi üzerine açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin 25/11/2021 tarih ve E:2020/2444, K:2021/2476 sayılı kararı ile Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu kararında yer verilen diğer kararlara ilişkin davaların konuları farklı olduğundan, incelemenin münhasıran Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesinin kararı ile diğer Bölge İdare Mahkemesi Dava Dairelerinin kararları arasındaki aykırılık bakımından yapılması gerektiğine karar verilmiştir.
2- Esasın İncelenmesi:
İncelemeye konu başvuruda giderilmesi istenen aykırılık; Yönetmelik uyarınca 06/05/2010 tarihinden önce Millî Eğitim Bakanlığı kadrolarında öğretmen olarak göreve başlayanlara, zorunlu hizmet bölgesinde fazladan çalıştıkları süreler için Yönetmeliğin 40/6. maddesine göre arttırımlı hizmet puanı verilip verilmeyeceğine ilişkindir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, yurdun çeşitli hizmet bölgelerinde görev yapmaları zorunlu olan öğretmenlerin, hizmet puanı, hizmet bölgeleri, ihtiyaçlara göre bölgelerarası yer değiştirme esasları ve atamalarında uyulacak temel ilkeler ile hizmet alanları gibi hususlar, Kanun'un verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan Yönetmelik'te düzenlenmiştir.
Hizmet alanları bakımından belirlenen puanlardan, görev yapılan hizmet alanı için öngörülen puanın o hizmet alanındaki çalışma süresi ile çarpımı sonucu elde edilen hizmet puanı; öğretmenin görev yaptığı yerlere ve görev yaptığı yerlerdeki hizmet süresine göre değişirken, genel olarak öğretmenler hakkında yapılan atama işlemlerinde esas alınmaktadır.
Yönetmeliğin -işlem tarihinde yürürlükte olan- 40. maddesinin 6. fıkrasında, zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere zorunlu hizmet alanlarına atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerden, zorunlu hizmet alanları için öngörülen azami çalışma sürelerinin üzerinde görev yapanların hizmet puanlarının, görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınarak azami çalışma sürelerinin üzerinde geçen yıllar için belli oranlarda artırılması kurala bağlanmıştır.
Diğer taraftan, Yönetmelikte, 06/05/2010 tarihinden sonra göreve başlayan öğretmenler yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülürken, bu tarihten önce göreve başlayanlar yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülmemiştir.
Bu durumda, 06/05/2010 tarihinden önce Millî Eğitim Bakanlığı kadrolarında öğretmen olarak göreve başlayanların zorunlu çalışma yükümlülüğünden muaf tutulduğu hususu da dikkate alındığında, hizmet bölgelerinin 4., 5. veya 6. hizmet alanlarından birinde ya da birkaçında yerine getirilmesi gereken "zorunlu çalışma yükümlülüğünü" ve bu yükümlülüğü yerine getirmek üzere atanan öğretmenlerin "zorunlu hizmet alanlarında çalışmalarını" teşvik niteliğinde olan Yönetmelik düzenlemesine dayalı olarak, davacıların zorunlu hizmet bölgesinde fazladan çalıştığı sürelere ek puan verilmesi yolundaki başvurularının reddine dair işlemlerde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Öte yandan, 19/06/2020 tarih ve 31160 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 2. maddesi ile Yönetmeliğin 40. maddesinin 6. fıkrası "Zorunlu çalışma yükümlülüğünü tamamlayan öğretmenlerden zorunlu çalışma öngörülen eğitim kurumlarında görev yapmaya devam edenler ve zorunlu çalışma öngörülmeyen eğitim kurumlarında görev yaptıktan sonra çeşitli nedenlerle zorunlu çalışma öngörülen eğitim kurumlarına atananların hizmet puanları, zorunlu çalışma öngörülen eğitim kurumlarında görev yaptıkları süreyle sınırlı olmak ve görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınmak suretiyle her yıl için %50 artırılarak belirlenir.” şeklinde değiştirildiğinden, davacıların, anılan değişiklikten yararlanabilmek için idareye başvurabileceği açıktır.
III- SONUÇ :
Açıklanan nedenlerle; Bölge İdare Mahkemesi kararları arasındaki aykırılığın, yukarıda belirtilen gerekçe ile davanın reddi doğrultusunda giderilmesine, kesin olarak, 21/04/2022 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
X- 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Hizmet Puanları" başlıklı 40/6 maddesinde, "Zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere zorunlu hizmet alanlarına atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerden bu Yönetmelikte zorunlu hizmet alanları için öngörülen azami çalışma sürelerinin üzerinde görev yapanların hizmet puanları, görev yapmakta oldukları hizmet alanı için öngörülen puan dikkate alınarak azami çalışma sürelerinin üzerinde geçen ilk yıl için %25, ikinci yıl için %50, üçüncü ve sonraki yıllar için %100 artırılarak belirlenir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Diğer taraftan, Yönetmeliğin 42. maddesinde 06/05/2010 tarihinden sonra göreve başlayan öğretmenler yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülürken, bu tarihten önce göreve başlayanlar yönünden zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülmemiştir.
Anılan mevzuatın birlikte değerlendirilmesinden, arttırımlı hizmet puanından, zorunlu çalışma yükümlülüğünü yerine getirmek üzere atanıp zorunlu hizmet alanlarında fiilen görev yapmakta olan öğretmenlerin faydalanacağı açık olup, 06/05/2010 tarihinden önce göreve başlayanların, zorunlu hizmet alanlarında çalıştıkları sürelere karşılık artırımlı hizmet puanı verilmemesi yönünde kısıtlayıcı bir düzenleme de bulunmadığından, davacıların fiili olarak görev yaptıkları zorunlu hizmet alanına önceki mevzuat kapsamında zorunlu çalışma yükümlülüğü kapsamında atanıp atanmadığının tespit edilerek haklarında işlem tesis edilmesi gerekirken, Yönetmeliğin 42. maddesine dayanılarak zorunlu çalışma yükümlülüğünün Bakanlık kadrolarına 06/05/2010 tarihinden sonra ilk defa atanan öğretmenler için geçerli olduğundan bahisle başvuruların reddine ilişkin işlemlerde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu nedenle Bölge İdare Mahkemesi kararları arasındaki aykırılığın, yukarıda belirtilen gerekçe ile dava konusu işlemin iptaline ilişkin karar doğrultusunda giderilmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.