Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2022/1141 E. , 2022/4927 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/1141
Karar No : 2022/4927
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : I- (DAVACI) …
VEKİLİ : Av. …
II-(DAVALILAR) 1- … Bakanlığı-…
VEKİLİ : Av. … 2- … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. … 3- … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF : 1- …
2- … Bakanlığı
3- … Belediye Başkanlığı
4- … Belediye Başkanlığı
İSTEMİN ÖZETİ : İstanbul İli, Avcılar İlçesi, … Mevkii, … pafta, … parseldeki … arsa payına sahip olan zemin kat 4 no'lu bağımsız bölümün maliki olan davacının vekili tarafından, yapının bulunduğu yerin Afete Maruz Bölge olarak ilan edilerek yapının yıkılması sonucu oluştuğu ileri sürülen 150.000,00-TL (ıslah edilerek 175.627,57-TL) maddi, 10.000,00-TL manevi zararın dava tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle açılan davada, davacının maddi ve manevi tazminat talebinin kabulüyle, 150.000,00-TL maddi ve 10.000,00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, ıslah edilen 25.627,57-TL'nin ıslah tarihi olan 14/11/2017 tarihi itibarıyla işleyecek olan yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararının … Bölge İdare Mahkemesi Beşinci İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla istinaf talebinin kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, mahkemesine gönderilmesi üzerine, davanın kısmen kabulü ile, davacının maddi zararına karşılık 158.094,71-TL ile manevi zararına karşılık 10.000,00-TL'nin; toplam 160.000,00-TL'sinin dava tarihinden (15/06/2015) itibaren işleyecek, ıslah edilen 8.094,71-TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idarelerden (sorumlu oldukları oran nisbetinde) alınarak davacıya ödenmesi, fazlaya dair maddi tazminat talebi 17.562,56-TL yönünden davanın reddi yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararına karşı yapılan davacı istinaf başvurusunun reddine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca davalılar istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının 35.134,691-TL'lik maddi tazminatın davacıya ödenmesine ilişkin kısmının kaldırılmasına, tazminat isteminin 35.134,691-TL'lik kısmın reddine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45.maddesinin 3. fıkrası uyarınca hükmedilen 122.960,019-TL maddi tazminat yönünden davalı idarelerin istinaf başvurularının yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine, netice olarak kabul edilen 122.960,019-TL maddi tazminatın, 52.697,181-TL'sinin %30 kusurlu Avcılar Belediye Başkanlığı, 26.348.59-TL'sinin %15 kusurlu İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı, 43.914,31-TL'sinin ise %25 kusurlu olan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından dava açılma tarihi olan 15/06/2015 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca kararın manevi tazminata yönelik kısmı yönünden davalı idareleri istinaf başvurusunun reddine, mahkemece hükmedilen 10.000,00-TL manevi tazminatın kusur oranları gözönüne alınarak 4.000,00-TL'sinin Avcılar Belediye Başkanlığı, 2.500,00-TL sinin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı, 3.500,00-TL sinin ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından dava açılma tarihi olan 15/06/2015 tarihinden itibaren davacıya ödenmesine dair … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, 29/10/2021 günlü, 31643 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 1. maddesi uyarınca, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Dördüncü Bölümünün başlığı "Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği" şeklinde değiştirildiğinden, husumetin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yöneltilmesine karar verilerek, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … tarihli, E:… , K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 19/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY(X):
Bir maddi zararın giderilmesine yönelik açılan tam yargı davalarında, tazminat kişinin mal varlığındaki zararın oluştuğu an itibariyle karşılanması gerektiğinden, istenilecek olan tazminatın gecikerek ödenmesi nedeniyle para değerinde enflasyondan dolayı meydana gelebilecek azalmayı karşılamaya yönelik olarak faize hükmedilmelidir.
Maddi zararlar, mal varlığında meydana gelen ve para ile değerlendirilebilen bir azalmayı ifade ettiklerinden, bu azalma miktarının idare tarafından telafi edilmediği süre içinde ayrıca enflasyon nedeni ile de kayba uğrayacağı açıktır. Manevi zararlar ise, mal varlığında meydana gelen somut bir azalma olmayıp, kişinin manevi varlığında ortaya çıkan olumsuzluklar olduğundan, manevi tazminat değerinin yargılama sonucu para olarak belirlenmesi zarara uğrayanı tatmin ve de bu zararın meydana getireni cezalandırma aracı olarak kullanılmasından kaynaklanmaktadır.
Bu itibarla, ilk defa yargı kararıyla para olarak değerlendirilebilen bir manevi tazminatın önceden davalı idarece belirlenmesi ve de ödenmesinin mümkün olmaması nedeniyle, ödemede gecikmeden bahsedilemeyeceği gibi, manevi tazminat, esasen bütün hususlar dikkate alınarak "takdiren" belirlendiğinden manevi tazminata faiz uygulanmaması gerektiği oyuyla kararın bu kısmına katılmıyorum.