T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2022/1274
Karar No : 2023/1281
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı - …
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …Endüstri ve Petrol Kimya Makine
Sanayi Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, 2010, 2011 ve 2015 yıllarının muhtelif dönemlerine ait katma değer vergisi, damga vergisi, vergi ziyaı cezası, özel usulsüzlük cezası ile gecikme faizine ilişkin borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen …tarih ve …sayılı ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.
…Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararı:
Dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezalara ilişkin ihbarnamelerin davacının bilinen adresine tebliğe çıkarılması üzerine mahalle muhtarına imzalatılmak suretiyle düzenlenen 13/11/2015 tarihli adres tespit tutanağı ile mükellefin faaliyetinin tespit edilemediği ve yetkili herhangi bir şahsa ulaşılamadığı saptanmıştır. Daha sonra ise ihbarnameler ilanen tebliğ edilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 102. maddesinin 7061 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki hali uyarınca, tebligatın adreste bulunamama nedeniyle yapılamaması halinde, adreste bulunamama halinin, komşulardan bir kişi veya muhtar veya ihtiyar heyeti üyelerinden biri veyahut bir zabıta memuru huzurunda icra ve keyfiyetin taahhüt ilmuhaberine yazılarak tarih ve imza vazedilmek ve hazır bulunanlara da imzalattırılmak suretiyle tespit edilmesi gerekmekte olup tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra ikinci defa çıkarılacak tebliğ evrakı da aynı sebeple tebliğ edilemeyerek iade olursa bu takdirde tebliğin ilan yolu ile yapılması gerekmektedir.
Bu durumda, davacı adına düzenlenen ihbarnamelerin davacı şirketin bilinen adresinde tebliğ edilemediği hususunun 213 sayılı Kanun'un 102. maddesi uyarınca somut olarak ortaya konulamaması nedeniyle usulüne uygun olarak kesinleşmiş bir kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceğinden dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Mahkeme bu gerekçeyle ödeme emrini iptal etmiştir.
Davalının istinaf istemini inceleyen …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararı:
Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve dilekçede ileri sürülen iddiaların kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığı gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesinin 10/02/2022 tarih ve E:2018/1169, K:2022/563 sayılı kararı:
Davacı adına düzenlenen ihbarnameler, bilinen adresi olan "E5 Karayolu Üzeri ... Mevkii Gebze/Kocaeli" adresine tebliğe çıkarılmış, "mükellefin faaliyetinin tespit edilemediği, yetkili herhangi bir şahsa ulaşılamadığı" ibaresinin yer aldığı yoklama memuru ve mahalle muhtarınca imzalanan 13/11/2015 tarihli adres tespit tutanağına istinaden ilanen tebliğ edilmiştir.
Davacının bilinen adresinde tebliğ imkansızlığının adres tespit tutanağı ile usulüne uygun olarak saptandığı olayda ilanen tebliğ koşullarının gerçekleştiği sonucuna varılmıştır. Bu durumda, temyize konu kararın, ilanen tebliğin 213 sayılı Kanun'un 104. maddesine uygun olarak yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa davanın 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesi kapsamında incelenerek ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.
Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.
…Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı ısrar kararı:
Vergi Dava Dairesi, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 213 sayılı Kanun'un 102. maddesinde yer alan düzenlemeye göre, muhatabın adresini değiştirmesi nedeniyle bilinen adresinde tebligat yapılamaması durumda aynı adrese yeniden tebliğ çıkarılmasına gerek bulunmadığı, ilk tebligatta adreste bulunmadığı tespit edilen muhataba ikinci tebligatta ulaşma imkanının olmadığı, davacı adına düzenlenen ihbarnamelerin davacının bilinen tüm adreslerinde tebliğ edilememesi üzerine ilanen tebliğ edildiği belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacı şirketin bilinen adresi olan "E5 Karayolu ... Mevkii Gebze/Kocaeli" adresinde 13/11/2015 tarihinde düzenlenen adres tespit tutanağıyla, "mükellefin faaliyetinin tespit edilemediği, yetkili herhangi bir şahsa ulaşılamadığı" hususu memur ve muhtar imzası ile tespit edilmiştir. Bunun üzerine dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezalara ilişkin ihbarnameler ilanen tebliğ edilmiştir.
Akabinde borcun vadesinde ödenmediğinden bahisle davacı adına dava konusu ödeme emri düzenlenmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 93. maddesinde, tahakkuk fişinden gayri vergilendirme ile ilgili olup hüküm ifade eden bilumum vesikalar ve yazıların, adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasıyla ilmühaberli taahhütlü olarak, adresleri bilinmeyenlere ilan yolu ile tebliğ edileceği düzenlenmiştir.
Vergi Usul Kanunu'nun "Tebliğ evrakının teslimi" başlıklı 102. maddesinin 7061 sayılı Kanun'un 17. maddesiyle değiştirilmeden önceki hali şu şekildedir:
"Tebliğ olunacak evrakı muhtevi zarf posta idaresince muhatabına verilir ve keyfiyet muhatap ile posta memuru tarafından taahhüt ilmühaberine tarih ve imza konulmak suretiyle tesbit olunur.
Muhatabın zarf üzerinde yazılı adresini değiştirmesinden dolayı bulunamamış olması halinde posta memuru durumu zarf üzerine yazar ve mektup posta idaresince derhal tebliği yaptıran daireye geri gönderilir.
Muhatabın geçici olarak başka bir yere gittiği, bilinen adresinde bulunanlar veya komşuları tarafından bildirildiği takdirde keyfiyet ve beyanda bulunanın kimliği tebliğ alındısına yazılarak altı beyanı yapana imzalatılır. İmzadan imtina ederse, tebliği yapan bu ciheti şerh ve imza eder ve tebliğ edilemiyen evrak çıkaran mercie iade olunur.
Bunun üzerine tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğ çıkarılır. İkinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeple tebliğ edilemiyerek iade olunursa tebliğ ilan yolu ile yapılır.
Muhatap imza edecek kadar yazı bilmez veya her hangi bir sebeple imza edemiyecek durumda bulunursa sol elinin baş parmağı bastırılmak suretiyle tebliğ olunur.
Muhatap tebelluğdan imtina ederse tebliğ edilecek evrak önüne bırakılmak suretiyle tebliğ edilir.
Yukarıdaki fıkralarda yazılı işlemler komşularından bir kişi veya muhtar veya ihtiyar heyeti üyelerinden biri veyahut bir zabıta memuru huzurunda icra ve keyfiyet taahhüt ilmühaberine yazılarak tarih ve imza vaz'edilmek ve hazır bulunanlara da imzalatılmak suretiyle tesbit olunur."
Aynı Kanun'un "Tebliğin ilanla yapılacağı haller" başlıklı 103. maddesinin 7061 sayılı Kanun'un 18. maddesiyle değiştirilmeden önceki halinde ise, muhatabın adresinin hiç bilinmemesi, bilinen adresinin yanlış veya değişmiş olması ve bu yüzden gönderilen mektubun geri gelmesi ve başkaca sebeplerden dolayı posta ile tebliğ yapılmasına imkân bulunmaması hallerinde tebliğin ilân yoluyla yapılacağı kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Vergi Usul Kanunu'nun yukarıda belirtilen tebligata ilişkin düzenlemelerinin birlikte değerlendirilmesinden, bilinen adreste tebliğin esas olduğu, ilan yoluyla tebliğin muhatabın adresinde bulunamaması veya adresinin bilinmemesi hallerinde başvurulacak bir tebliğ şekli olarak düzenlendiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Tebliğin ilan yoluyla yapılabileceği haller, Vergi Usul Kanunu'nun 103. maddesinde sayılmakla birlikte aynı Kanun'un 102. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, muhatabın geçici olarak başka bir yere gitmesi nedeniyle tebliğ edilemeyerek merciine iade edilen evrakın ilgili merci tarafından tâyin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğe çıkarılması üzerine evrakın aynı sebeple tebliğ edilememesi halinde de tebliğin ilan yoluyla yapılabileceği düzenlenmiştir.
Dava konusu ödeme emri içeriği vergi ve cezalara ilişkin ihbarnamelerin davacı şirketin bilinen adresine tebliğe çıkarılması üzerine muhtar nezdinde düzenlenen 13/11/2015 tarihli adres tespit tutanağında "mükellefin faaliyetinin tespit edilemediği, yetkili herhangi bir şahsa ulaşılamadığı" belirtilmiş, akabinde ihbarnameler ilanen tebliğ edilmiştir.
Adres tespit tutanağında yer alan ifadeden davacının adresten geçici olarak ayrıldığı anlaşılmaktadır. Davacının geçici olarak başka bir yere gitmesi nedeniyle tebliğ edilemeyerek merciine iade edilen ihbarnamelerin münasip bir süre sonra aynı adrese yeniden tebliğe çıkarılması üzerine aynı sebeple tebliğ edilemeyerek iade olunması halinde ilanen tebliğ yoluna başvurulması gerekirken ihbarnamelerin ikinci kez tebliğe çıkarılmaksızın ilanen tebliğ edildiği görülmüştür. Bu nedenle, ihbarnamelerin ilanen tebliği için aranan şartların olayda gerçekleşmediği sonucuna varılmıştır.
Dolayısıyla, usulüne uygun olarak tebliğ edilerek tahakkuk etmiş bir kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceğinden dava konusu ödeme emrini iptal eden mahkeme kararına davalı idarece yöneltilen istinaf isteminin reddine dair ısrar kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının, …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı ısrar kararına yönelik temyiz isteminin REDDİNE,
2- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
01/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
X - KARŞI OY:
Temyiz isteminin kabulü ile ısrar kararının Danıştay Üçüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.