T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/137
Karar No : 2022/5120
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Denizli İli, Pamukkale İlçesi, … Mahallesi, … Sokak No:… adresinde bulunan işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle ruhsat alınıncaya kadar faaliyetten men edilmesine ilişkin Pamukkale Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; davacıya ait işyeri için 28/07/2010-28/07/2011 dönemi için ve her yıl yenilenmek suretiyle Karahayıt Belediye Başkanlığınca "geçici işyeri açma ve çalışma izin belgesi"nin düzenlendiği, bir yıllık dönem için verilen izin belgesinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı olarak kabulüne olanak bulunmadığı, bu itibarla, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmaksızın işyeri açılamayacağı ve faaliyette bulunulamayacağı; ruhsat alınmaksızın işyeri açılması ve faaliyette bulunulması halinde işyerinin ruhsat alınıncaya kadar yetkili idareler tarafından kapatılacağı hükme bağlandığından, davacıya ait işyerine ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunmadığı ve ruhsatsız olarak işletildiği sabit olduğundan, söz konusu işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; dava konusu işyerinin ruhsatının olduğu ve bunun davalı idare tarafından görmezden gelindiği, bu ruhsatın iptali ile ilgili alınmış bir karar olmadığı, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsat Yönetmeliğinde geçici ruhsat adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, geçici ruhsatın sona erdiği 28/07/2011 tarihinden itibaren mevzuata aykırı bir durumun tespit edilemediği ve mevzuata göre ruhsatın verildiği tarihten itibaren bir ay içinde kontrol edilmesi gerektiği halde bu kontrolün yapılmaması nedeniyle ruhsatın kesinlik kazandığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ve kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Denizli İli, Pamukkale İlçesi, … Mahallesi, … Sokak No:… adresinde 06/05/2020 tarihinde yapılan denetimde "… Pansiyon" isimli işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işletildiğinin tespit edilmesi ve … günlü, … sayılı Pamukkale Belediye Encümeni kararı ile söz konusu iş yerinin, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına karar verilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen izin veya ruhsatı verme yetkisinin Belediyelerde olduğu belirtilmiş; 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, sıhhî işyerlerini, 2 nci ve 3 üncü sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Yasa'nın 3. maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alan içinde kalan tüm iş yerleri ve işletmelere, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu belirtilmiş, 4. maddesinde; "3 üncü maddede belirtilen merciler, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde aşağıda öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alırlar.
a) İnsan sağlığına zarar vermemek,
b) Çevre kirliliğine yol açmamak,
c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak." hükmüne, 5. maddesinde, iş yeri veya işletme açmak isteyen kişinin, işin özelliğine göre Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak iş yerini düzenledikten sonra ruhsat başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz edeceği; bu başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kişiye verileceği ve kişinin bu ruhsata dayanarak iş yeri açabileceği hükmüne, 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, "Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4 üncü maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsat, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılır.
" hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşyerlerinin açılması" başlıklı 6. maddesinde, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.
İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz (...)" hükmü
yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen 3572 sayılı Yasa ile ilgili Yönetmelik hükümleri incelendiğinde, mevzuatımızda "geçici ruhsat" veya "süreli ruhsat" adı altında herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görülmektedir.
Dairemizin 16/06/2022 günlü, E:2022/137 sayılı ara kararı üzerine dosyaya gönderilen ve davacı adına Karahayıt Belediye Başkanlığı tarafından düzenlendiği anlaşılan "… pansiyon" faaliyet konulu işyerine ait işyeri açma ve ve çalışma ruhsatında "geçici" ifadesi kullanılmış ve 28/07/2010 veriliş, 28/07/2011 bitiş tarihi olarak gösterilmiş ise de, mevzuata aykırı olarak geçici veya süreli ruhsat düzenlenmesi mümkün olmadığından bu durumun hukuken kabulü mümkün değildir.
Davacı adına düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının geçerliliğini koruduğu dikkate alındığında, ruhsatsız faaliyette bulunduğundan bahisle "ruhsat alınıncaya kadar faaliyetten men" yönünden tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu nedenle, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddi yolunda verilen … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan … TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren … Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 13/10/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.