Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/1531 E. , 2022/1991 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/1531
Karar No:2022/1991
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Fonu (...)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, adına düzenlenen 81.334.564,59-TL tutarlı ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının ... A.Ş. kaynaklı ... Elektrik ve Selahattin Tantekin'in borçları ile ilgili olarak mahkeme kararları kapsamında banka ile imzalanan 08.08.2001 tarihli protokolün bir borç üstlenme protokolü olduğu gerekçesiyle 14.03.2019 tarihi itibarıyla 20.649.380,50 TL ana para, 60.685.184,09 TL gecikme zammı olmak üzere 81.334.564,59 TL'nin tahsili için protokol borçlularına takip başlatılmasına yönelik ... tarih ve ... sayılı Fon Kurulu kararının alındığı, Fon alacağının tahsili amacıyla Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu II.Tahsilat Dairesi Başkanlığınca davacı adına ... tarih ve ... sayılı ödemeye çağrı mektubunun düzenlendiği, ödemeye çağrı mektubuna konu Fon alacağının vadesinde ödenmediği gerekçesiyle 81.334.564,59 TL tutarlı ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin düzenlendiği, anılan ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, 08.08.2001 tarihinde ..., ..., ... ve ... adına abisi ... tarafından davalı Fona devredilen ... A.Ş ile borç üstlenme protokolü imzalandığı; protokolün konusunu, anılan Bankanın kredili müşterilerden ... Elektrik Sanayi ve Ticaret ile ...'in bankaya olan borçlarının borçlular tarafından üstlenilerek ödenmesi ve bunun karşılığında banka tarafından mülkiyetlerine geçmiş olan arsanın satış vaadi düzenlenmek sureti ile borçlulara satışı veya yapılmış olan ihalenin açılmış olan davada fesh olması hâlinde bankanın tüm alacak ve takip dosyalarının borçlulara kesin ve def'aten temlik edilmesinin oluşturduğu; borcun miktarı olarak 1.600.000,00 TL ile 15.000,00 TL vekâlet ücretinin belirtildiği, borçluların 515.000,000 TL'yi ödediği, geriye 1.100.000,00 TL borç kaldığı ve bu borcun eşit 10 taksit hâlinde ödeneceği, ihale kesinleştiğinde ayrıca arsanın satış bedelinin kalan tutarı olan 1.023.070,00 TL'nin nakden ödeneceğinin belirtildiği, protokolün 3/c maddesinde ise; "banka, icra takip dosyalarının toplam alacağı ihale kesinleştiğinde sıra cetveline girsin veya girmesin bu 5 dosyanın toplam para miktar bedeli, taraflar arasında anlaşılan 1.600.000,000 TL olarak belirlenen bankanın alacağı olan bedelden düşülecek ve bankanın aleyhine arada herhangi bir fark kalırsa borçlular, tapu takriri anında bu farkı nakden ve def'aten ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt ederler, eğer yasa değişikliği olur da ihale toplam bedeline artı faiz geliri tahakkuk ettirilirse bu gelir borçlular lehine yansıtılacaktır." denildiği, temlik edilecek dosyaların da ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün E:... Esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ve ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası olduğu, borcun dayanağı protokol hükümleri incelendiğinde, borçluların sorumlu olduğu miktarın 1.600.000,00 TL ve 15.000,00 TL vekâlet ücreti denilmek suretiyle sınırlandırıldığı, söz konusu miktarın taksitlere bölünerek tahsil edileceğinin belirtildiği, yukarıda yer verilen 3/c maddesinin 1.600.000,00 TL borç miktarını aşacak nitelikte ek yükümlülük arz etmediği, hatta toplam para miktarının bu bedelden düşüleceği, banka aleyhine durum olursa aradaki farkın tapu takriri esnasında borçlular tarafından ödeneceği yönünde borcun sınırlarını belirleyici hükümler içerdiği, dava konusu ... tarih ve ... sayılı Fon Kurulu kararında ise söz konusu madde yanlış yorumlanarak icra takip dosyalarında belirlenen 22.249.380,46 TL bedelden 1.600.000,00 TL bedelin mahsubu sonucu 20.649.380,50 TL borcun tespit edildiği ve gecikme zammı olarak 60.685.184,09 TL hesaplandığı, dolayısıyla protokol maddesinin yanlış tatbik edilmek suretiyle işlem tesis edildiği, nitekim taşınmazın tapuda devrinin gerçekleşmesinin de davacı ve diğer protokol borçluları tarafından söz konusu borcun tamamının ödendiğine karine teşkil edeceği, aksinin düşünülmesi hâlinde ise alacak ve takip tutarının hukuken itibar edilebilir şekilde dayanaklarıyla ortaya konulması gerektiğinden, aksi yorumla tesis olunan ödeme emrinin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, protokollerin hukuki nitelikleri itibarıyla bir borç üstlenme olduğu, protokolün 3/c maddesinde yer alan alacağın tahsil edilemediği, Mahkeme kararı nedeniyle taşınmazın tapu devrinin yapılmak zorunda kalındığı, Fon'un bankalardan temlik aldığı alacaklarını 6183 sayılı Kanun uyarınca takip ve tahsile yetkili olduğu, protokol hükümleri gereğince ortaya çıkan farkın ilgililerce ödenmemesi nedeniyle Fon'un zarara uğradığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, protokolün düzenlenme amacının gayrimenkulün satışı için anlaşılan tutarın ne şekilde ödeneceğinin belirlenmesi olduğu, dava konusu alacak iddiasına ilişkin olarak Fon tarafından 6183 sayılı Kanun'a göre takip yapılamayacağı, iddia edilen alacağa ilişkin olarak zamanaşımı süresinin dolduğu, protokolün iki ayrı ihtimal için düzenlendiği, ihalenin feshi davası reddedildiğinden ve taşınmaz davalı Kurum adına tescil edildiğinden davalı idarece tapu devrinin yapılması dışında bir seçeneğin kalmadığı, protokolü takiben imzalanan satış vaadi sözleşmesinde davalı idarenin alacak iddiasını temellendiren hiçbir düzenlemenin olmadığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte TMSF'nin ihtarname ile temerrüde düşürülmemiş bir alacak iddiası için faiz talep etmesinin mümkün olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 12/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.