T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/1551
Karar No : 2022/11783
TEMYİZ EDEN: I-(DAVACI) …
VEKİLİ: Av. …
II-(DAVALI) … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF: I-(DAVALI) … Belediye Başkanlığı
II-(DAVACI) …
İSTEMİN ÖZETİ: İstanbul ili, Arnavutköy ilçesi, … mevkii, … ada, … sayılı parselin bulunduğu alanda Arnavutköy Belediye Meclisinin 12/01/2018 tarihli kararıyla onaylanan 1/1.000 ölçekli uygulama imar planının iptali istemiyle açılan davada kuzey-güney doğrultulu 15 metrelik yol yönünden iptali, diğer fonksiyonlar yönünden davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurularının reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek davacı tarafından redde yönelik kısmı, davalı tarafından iptale yönelik kısımının bozulması istenilmektedir.
SAVUNMALARIN ÖZETİ:
Davacı tarafından; temyiz edilen kararın iptale yönelik kısmında bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
Davalı tarafından; savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 22/12/2022 tarihinde kuzey-güney doğrultulu 15 metrelik imar yolu yönünden oyçokluğuyla, diğer kısımlar yönünden oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
(X)KARŞI OY : Dava, İstanbul ili, Arnavutköy ilçesi, … mevkii, … ada, … parselin bulunduğu alanda Arnavutköy Belediye Meclisinin 12/01/2018 tarihli kararıyla onaylanan 1/1.000 ölçekli uygulama imar planının iptali istemiyle açılmıştır.
Uyuşmazlık konusu taşınmazın 1/5000 ölçekli nazım imar planında park alanı, ibadet tesisi alanı, doğu-batı enkesitli 15 metrelik yol, 1/1000 ölçekli dava konusu uygulama imar planında ise park alanı, ibadet tesisi alanı, doğu-batı ve kuzey-güney enkesitli 15 metrelik yol olarak işlevlendirildiği, kuzey-güney enkesitli 15 metrelik yolun üst ölçekli nazım imar planında yer almadığı görülmüştür.
Uyuşmazlığın, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında uyuşmazlık konusu taşınmaza getirilen kuzey-güney enkesitli 15 metrelik yol fonksiyonu yönünden değerlendirilmesinde;
Uyuşmazlıkta nazım imar planında düzenlenmeyen 15 metre enkesitli yol fonksiyonunun uygulama imar planında düzenlenmesinin plan hiyerarşisi bakımından planların kademeli birlikteliği ilkesine aykırılık oluşturup oluşturmadığının ortaya konulması gerekmektedir.
3194 sayılı Kanunun ''Tanımlar'' başlıklı 5. maddesindeki nazım ve uygulama imar planlarının tanımları göz önünde bulundurulduğunda, ana ulaşım sisteminin, bu bağlamda birinci ve ikinci derecedeki ulaşım yollarının nazım imar planı ile daha alt düzeydeki tali nitelikte üçüncü derece ve daha altındaki yolların ise uygulama imar planları ile düzenlenmesi gerekeceği görülmektedir.
Ayrıca ana ulaşım sistemi dışındaki hangi enkesitli yolun nazım imar planında gösterilmesi gerekeceği hususu yolun enkesitinden ziyade, imar planı içerisinde ulaşım sistemi bakımından üstlendiği fonksiyonla ilişkili olması gerekir.
Bu kapsamda özellikle yapı adaları arasındaki ulaşım ihtiyacının karşılanmasına yönelik yolların uygulama imar planı kararı ile getirilebileceğinde hiçbir duraksama bulunmamaktadır.
Bu durumda, nazım imar planında düzenlenmeyen 15 metre enkesitli yol fonksiyonunun uygulama imar planında düzenlenmesinin tek başına plan hiyerarşisine aykırılık oluşturmadığı, dava konusu uygulama imar planı ile getirilen yol fonksiyonunun anılan nazım imar planı ana kararlarını ve sürekliliğini bozup bozmadığı, imar planı kapsamında şehircilik ve planlama ilkeleri ile imar mevuatına uygun bulunup bulunmadığı hususları yönünden incelenerek ulaşılacak sonuca göre esas hakkında bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının dayanağı olan 1/5000 ölçekli nazım imar planında kuzey-güney doğrultusundaki 15 metre enkesitli yol öngörülmediğinden, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının yola ilişkin kısmının üst ölçekli nazım imar planına, plan hiyerarşisine, planların kademeli birlikteliği ilkesine ve imar mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varıldığı gerekçesiyle kuzey-güney doğrultulu 15 metre enkesitli yol fonksiyonu yönünden işlemin iptali yolunda Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın bozulması gerektiği oyuyla Dairemiz kararının bu kısmına katılmıyorum.