T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/1588
Karar No : 2023/3381
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, … Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporuna dayanılarak sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle 2018/1-3,4-6,7-9,10-12 dönemleri için kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:2021/38 sayılı kararda; .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden; mükellef kurumun eski çalışanlarından ....’ın ifadesinde davacı ve Balkay Özkan’ın şirketin asıl yöneticileri olduğu, şirket faaliyetlerinin bu kişiler tarafından yönetildiğinin ifade edilmesi, sahte belge düzenleme nedeniyle hakkında vergi tekniği raporu bulunan ve alım yapıldığı beyan edilen mükelleflerden ....’nun ve ....'in iş yerinin davacı adına kayıtlı iş yeri olması, mükellef kurumun satışlarına ilişkin olarak .... ile yapılan karşıt tespitte ve .... Mühendislik Harita İnş. Eml. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile yapılan karşıt tespitte davacı ile muhatap olunduğunun beyan edilmesi nedeniyle davacının organize bir şekilde sahte belge düzenleyicisi firmalar kurmak suretiyle sahte belge düzenleme faaliyetini yürüttüğü ve .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiği kanaatine varılmak suretiyle sahte belge düzenleme fiiline iştirak nedeniyle adına vergi ziyaı cezası kesilmiş ise de; netice itibarıyle davacı tarafından yapılmış herhangi bir eylem tespit edilmediği, sahte belge düzenleme eylemi ile davacı arasında somut bir illiyet bağı kurulamadığı, kesilmiş olan vergi ziyaı cezasının dayanaklarının şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya konulamadığı anlaşıldığından, davacı adına 2018/1-3,4-6,7-9,10-12 dönemleri için kurum geçici vergilerinden kaynaklı olarak kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare vekili tarafından yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, aksi yönde verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DÜŞÜNCESİ : .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi hakkında tanzim edilen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlere göre, davacının sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiği anlaşıldığından, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 08/06/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 5728 sayılı Kanun ile değişen 344. maddesinin 1. fıkrasında, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde, mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği; 2. fıkrasında, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı kurala bağlanmış, 360. maddesinde, 359. maddede yazılı suçların işlenişine iştirak eden suç ortaklarının bu suçların işlenmesinde menfaatinin bulunmaması halinde, Türk Ceza Kanunu'nun suça iştirak hükümlerine göre hakkında verilecek cezanın yarısının indirileceği hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanun'un 134. maddesinde vergi incelemesinden maksadın ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak tespit etmek ve sağlamak olduğu, 3. maddesinin ispat başlıklı (B) bendinde de, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olacağı ve devamında ise iktisadi ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia edene ait olacağı hükümlerine yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Seğmenler Vergi Dairesi mükellefi .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporuna istinaden davacının sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle 2018/1-3,4-6,7-9,10-12 dönemleri için kurum geçici vergilerinden kaynaklı olarak kesilen tek kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Dava konusu vergi ziyaı cezalarının dayanağı olan, Seğmenler Vergi Dairesi mükellefi .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu’nda özetle; mükellef şirketin belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda kırtasiye ürünlerinin perakende ticareti faaliyetinde bulunduğu, halen faaliyetine devam ettiği, şirketin kuruluşu sırasında Şerafettin Çavuşer’in şirketin %100 hissesine sahip ortağı ve şirket müdürü olduğu, ....’in bu şirketten başka .... Bilişim Bilg. Kırt. Kopyalama San. Tic. Ltd. Şti.’nin de %10 hisseli ortağı olduğu, anılan firmanın da re’sen terk olduğu ve sahte belge düzenleme ihtimali nedeniyle incelemede olduğu, mükellef kurumun işyeri adresinde 16/11/2015 tarihinde yapılan yoklamada; ilgili şirketin belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda kırtasiye ürünlerinin perakende ticareti ile iştigal etmek üzere anılan adreste gerekli tefrişat ve demirbaş ile hazır bulunduğunun tespit edildiği, mükellef kurum hakkında 26/03/2018, 09/08/2018, 09/05/2019 tarihlerinde üç kez özel esaslar tespiti için yoklama yapıldığı, yapılan yoklamalarda ödevli kurumun anılan adreste faal olduğunun tespit edildiği, mükellef kurumun alış ve satışları nezdinde yapılan inceleme sonucunda; mükellef kurumun 2016 hesap döneminde 31.830.584,00 TL tutarındaki alışlarının sahte belge düzenlediği tespit edilen ve hakkında sahte belge düzenleme fiili kapsamında incelemede bulunan mükelleflerden yapıldığı, 2016 yılında Ba bildiriminde bulunduğu toplam tutarın ise 32.323.655,00 TL olduğu, buna göre toplam alışlarının sahte belge ve sahte belge ihtimali bulunan alışlarının oranı ise %98,5 olduğu, mükellef kurumun alış ve satışları nezdinde yapılan inceleme sonucunda; mükellef kurumun 2017 hesap döneminde 52.687.706,00 TL tutarındaki alışlarının sahte belge düzenlediği tespit edilen ve hakkında sahte belge düzenleme fiili kapsamında incelemede bulunan mükelleflerden yapıldığı, 2017 yılında Ba bildiriminde bulunduğu toplam tutarın ise 53.501.605,00 TL olduğu, buna göre toplam alışlarının sahte belge ve sahte belge ihtimali bulunan alışlarının oranı ise %98,5 olduğu, mükellef kurumun alış ve satışları nezdinde yapılan inceleme sonucunda; mükellef kurumun 2018 hesap döneminde 63.817.438,00 TL tutarındaki alışlarının sahte belge düzenlediği tespit edilen ve hakkında sahte belge düzenleme fiili kapsamında incelemede bulunan mükelleflerden yapıldığı, 2018 yılında Ba bildiriminde bulunduğu toplam tutarın ise 64.012.001,00 TL olduğu, buna göre toplam alışlarının sahte belge ve sahte belge ihtimali bulunan alışlarının oranı ise %99,6 olduğu, mükellef kurumun alış ve satışları nezdinde yapılan inceleme sonucunda; mükellef kurumun 2019 hesap döneminde 18.097.983,00 TL tutarındaki alışlarının sahte belge düzenlediği tespit edilen ve hakkında sahte belge düzenleme fiili kapsamında incelemede bulunan mükelleflerden yapıldığı, 2019 yılında Ba bildiriminde bulunduğu toplam tutarın ise 22.998.697,00 TL olduğu, buna göre toplam alışlarının sahte belge ve sahte belge ihtimali bulunan alışlarının oranı ise %78,5 olduğu, mükellef kurumun 2016 hesap döneminde 4.217.393,00 TL tutarındaki satışlarının, 2017 hesap döneminde 2.020.094,00 TL tutarındaki satışlarının, 2018 hesap döneminde 21.249.930,00 TL tutarındaki satışlarının ve 2019 hesap döneminde 15.826.153,00 TL tutarındaki satışlarının hakkında sahte belge düzenleme fiili kapsamında incelemede bulunan mükelleflere yapıldığı, 2016 yılında 118.102,84 TL ve 2017 yılında 136.915,12 TL kurumlar vergisi matrahı beyan ettiği ancak ödenecek vergi çıkmadığı, 2018 yılında 165.216,55 TL kurumlar vergisi matrahı beyan ettiği ve 9.817,50 TL ödenecek vergi çıktığı, 2016-2017-2018-2019 hesap dönemlerinde yüksek katma değer vergisi matrahları beyan etmesine rağmen ödenecek vergi çıkmadığı, defter ve belgelerin incelemeye ibraz edildiği, mükellef kuruma ait 2016 model iki adet .... marka aracın bulunduğu, mükellef kurumun vadesi gelmiş ve bugün ödenmesi gereken toplam 1.774.586,34 TL vergi borcu bulunduğu, 2016-2017-2018 yıllarında mükellef kurumda sigortalı çalışan olarak çok sayıda kişinin görüldüğü (50 kişi), mükellef kurum temsilcisinin vekili bu kimselerden başka çalışanları olmadığını beyan ettiği, ancak mükellef kurum temsilcisinin eski damadı olduğu belirtilen ve sahte belge düzenleyicisi firma ve şahıslarla doğrudan ilişkili olduğu tespit edilen ....’ın çalışanı olmamasına rağmen mükellef kuruma ait çok yüksek tutarlı çekleri tahsil ettiği, banka hesaplarına para gönderdiği ve banka hesaplarından para çektiğinin anlaşıldığı, ükellef kurumun çalışanı olarak belirtilen .... (davacı) ve ....’ın sahte belge düzenleyicisi firmaların faaliyet gösterdikleri işyerlerinin kiralayanı olarak belirtildikleri, (sahte belge düzenleme nedeniyle hakkında vergi tekniği raporu bulunan ve alım yapıldığı beyan edilen mükelleflerden ....’nun ve ....'in işyerinin .... (davacı) adına kayıtlı işyeri olduğu), mükellef kurumun 2017 hesap döneminde mal aldığı .... hakkında yazılan vergi tekniği raporunda ifadesi alınan ve aynı zamanda mükellef kurumun eski çalışanlarından olan ....’ın; çalıştığı süre içerisinde adı geçen şirketin sahibi .... tarafından düzenlenen çekleri .... ya da ....(davacı) ile birlikte bankalara giderek tahsil ettiğini ve tahsil ettiği tutarları bankada veya bankadan çıktıktan hemen sonra .... veya ....’a(davacı) teslim ettiğini, ....’ın(davacı) şirket çalışanı olarak Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirildiği, adı geçen şirketin sahibi .... olmasına rağmen şirketin sevk ve idaresinin .... ve ....(davacı) tarafından yerine getirildiği, Vergi Müfettişliği tarafından gönderilen ... tarih ve ... sayılı yazı tebliğ edildiğinde bu yazıyı telefonundan ....’a(davacı) gönderdiği, ....’ın (davacı) kendi mail adresinden vergi dairesinde ne söylemesi gerektiğine dair beyanların yer aldığı bir mail gönderdiği, mükellef şirketin bir kısım gerçek ticareti olmakla birlikte bazen boş kutulara atık kağıtları koyarak bunları müşterilere gönderdiği, bizzat sahte fatura düzenlendiğini görmediği ancak .... (davacı), ...., .... ve çalışan diğer elemanlar tarafından .... Hali şirketinin sahte fatura düzenlediğinin ifade edildiği, ayrıca .... ve ....’ın (davacı) bir kısım şahıslara para vererek şirket kurdurup bu şirketler üzerinden sahte fatura ticareti yaptığını beyan ve ifade ettiği, mükellef kurum eski çalışanı ....’ın ifadesinde .... (davacı) ve ....’ın şirketin asıl yöneticileri olduğu, şirket faaliyetlerinin bu kişiler tarafından yönetildiğinin ifade edilmesi nedeniyle mükellef kurumun idaresinin yalnızca şirket ortağı .... tarafından yürütülmediği, ...., .... (davacı) ve .... ile birlikte organize bir şekilde sahte belge düzenleyicisi firmalar kurmak suretiyle sahte belge düzenleme faaliyetini yürüttükleri kanaatine varıldığı, mükellef kurumun satışlarına ilişkin olarak .... hakkında yapılan karşıt tespitte; “.... şirketinin sahibi ....’i yakinen tanırım. Hemşehrimiz olur kendisi. Ticari faaliyet konumuz toner ve kırtasiye malzemelerinin toptan ticareti şeklinde olup mal tedarik ettiğimiz firmalardan birisi de .... şirketidir. Genellikle ilgili şirketin çalışanı olan .... (davacı) ve .... Bey ile muhatap oluyorduk.” şeklinde beyan ve ifadede bulunduğu, .... Mühendislik Harita İnş. Eml. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile yapılan karşıt tespitte; “Ben şirket yetkilisi .... Bey ile muhatap oldum ve şirket çalışanı olarak tanıdığım ... Bey ile muhatap oldum. Şirketi tanıyorum ama sık gidip geldiğim bir yer değil. .... beyle Yıldız’da bulunan dükkanlarında bir araya geldik…Fatura içeriklerinde yer alan işlerin mahiyeti örneğin harita yapım işi çizim ve işçilik kısmında anılan firmanın üstlendiği görevleri bizim arazide yaptığımız çalışma sonrası gömülecek taşlar ve arazide yapılması gereken işlerin yapımı olarak nitelendirilebilir.” şeklinde beyan ve ifadede bulunduğu, mükellef kurumun mal ve hizmet alışlarına ilişkin yapmış olduğu ödemelerin fiktif olarak yapıldığının tespit edildiği, buna göre mal ve hizmet alımlarına yönelik ödeme yapılmış gibi gösterebilmek amacıyla çeşitli muvazaalı işlemlerle (mal ve hizmet alındığı iddia edilen firma adına keşide edilen çeklerin mükellef kurum adına çalışan veya onun adına hareket edenlerce tahsil edilmesi, banka eft veya havalesi yoluyla gönderilen tutarların aynı gün bankadan çekilmesi v.b) banka yoluyla ödemelerinin tevsik edilmeye çalışıldığı, mükellef kurumun mal ve hizmet satışlarına ilişkin firmalar tarafından yapılan ödemelerin fiktif olarak yapıldığının tespit edildiği, buna göre mal ve hizmet alımlarına yönelik ödeme yapılmış gibi gösterebilmek amacıyla çeşitli muvazaalı işlemlerle banka yoluyla ödemelerin tevsik edilmeye çalışıldığının tespit edildiği, mükellef kurum üzerinden organize bir şekilde işlemlerin tesis edildiği, örneğin mükellef kuruma ödeme yaptığını iddia eden ve bu ödemeleri banka yoluyla gerçekleştiren alıcı firmalardan bazılarının mükellef kurum tarafından sahte belge düzenleyicisi firmalara keşide edilen çeklerin alıcı firma çalışanları tarafından tahsil edilerek alıcı firmaların banka yoluyla yaptığı ödemeleri geri aldıklarının tespit edildiği, yine mükellef kurumdan mal ve hizmet satın aldığını iddia eden firmaların bankalar yoluyla göndermiş oldukları paraların mükellef kurumun kanuni temsilcisi tarafından aynı gün bazen ise birkaç gün arayla nakit olarak elden çekildiği ve bu paraların mükellef kurum ortağının şahsi banka hesaplarında da yer almadığı, bununla birlikte mükellef kurumun 2018 hesap döneminin 4. ayından itibaren bütün çeklerinin karşılıksız çıktığı ve bankalar tarafından haciz işlemlerinin uygulandığı, banka hesaplarına gönderilecek tutarların bankalar tarafından el konulacağı anlaşıldıktan sonra nakdi işlemler ile alacak senetleri ve borç senetlerinin mükellef kurum tarafından aktif olarak kullanıldığının tespit edildiği, yine mükellef kurumun keşide ettiği çeklerin onlarca kez kurumun çalışanları ve .... tarafından tahsil edildiği, mükellef kurumun sermaye bedellerinin muvazaalı işlemlerle işletmeden çekildiği ve bu durumun şirketin kuruluşundan itibaren işlemlerinin tamamının gerçek bir faaliyet amacı ile yapılmadığını ortaya koyduğu, tüm bu nedenlerle mükellef kurumun 2016, 2017, 2018 ve 2019 hesap dönemlerinde organize bir şekilde herhangi bir mal teslimi veya hizmet ifası karşılığı olmaksızın komisyon karşılığında sahte belge düzenlemek amacıyla faaliyet gösterdiği sonucuna varılmıştır.
Davacının, .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak edip etmediği hususunda ise; şirketin eski çalışanlarından ....’ın ifadesinde .... (davacı) ve ....’ın şirketin asıl yöneticileri olduğu, şirket faaliyetlerinin bu kişiler tarafından yönetildiğinin ifade edilmesi, sahte belge düzenleme nedeniyle hakkında vergi tekniği raporu bulunan ve alım yapıldığı beyan edilen mükelleflerden ....’nun ve ....'in işyerinin .... (davacı) adına kayıtlı işyeri olması, mükellef kurumun satışlarına ilişkin olarak .... ile yapılan karşıt tespitte ve .... Mühendislik Harita İnş. Eml. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile yapılan karşıt tespitte .... (davacı) ile muhatap olunduğunun beyan edilmesi nedeniyle davacının organize bir şekilde sahte belge düzenleyicisi firmalar kurmak suretiyle sahte belge düzenleme faaliyetini yürüttüğü ve .... Halı Kırtasiye Reklam Organizasyon Proje Mühendislik Ticaret Anonim Şirketi'nin sahte belge düzenleme fiiline iştirak ettiği kanaatine varıldığından davacı adına 2018/1-3,4-6,7-9,10-12 dönemleri için kurum geçici vergileri üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla davalı idarenin temyiz istemi kabul edilerek Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Dairemiz kararına katılmıyoruz.