T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/1589
Karar No : 2023/709
DAVACI : … A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
DAVALILAR : 1. … Kurumu
VEKİLİ : Av. …, Av….
2. … Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ : Av. …,
Av. …
DAVANIN KONUSU :
K2 değerine esas 2006 yılı Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatının (TORETOSAF) belirlenmesine yönelik 22/01/2022 tarih ve 31727 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararı ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı hidroelektrik kaynak katkı payı tahakkuk ettirme işleminin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Davalı idare tarafından 2006 yılı TORETOSAF değerinin hesaplanmasında esas alınan verilerin denetime elverişli şekilde yayınlanması gerektiği, 2006 yılı TORETOSAF değerinin Kanun'un amir hükmüne aykırı olarak belirlendiği, TORETOSAF değerinin varsayımsal olarak hesaplandığı, değerin gerekçesiz olarak ilan edildiği, bu nedenle hangi verilerin dikkate alındığının tam olarak bilinemediği, TORETOSAF değerinin belirlenmesinde yetki aşımı olduğu, hukuka aykırı olarak tespit edilen TORETOSAF değerine göre tesis edilen işlemde de hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürmektedir.
DAVALI …'NIN SAVUNMASI :
Usûle ilişkin olarak, davanın süresinde açılmadığı, esasa ilişkin olarak ise 2006 yılında dikkate alınan verilerin değerlendirilerek, serbest tüketicilere yapılan satışların toptan satış faaliyeti olarak değil, nihai tüketiciye satış olarak değerIendirildiği, söz konusu satışların, şirketler arasında yer alan ikili anlaşma hükümleri ve alış miktarları ve şirket ikili ilişkileri çerçevesinde değişebilmesi nedeniyle, yapılan hesaplamada kullanılmasının yerinde olmayacağı, diğer taraftan toptan satış faaliyeti kapsamında değerlendirilebilecek Dengeleme ve Uzlaştırma Piyasası kapsamındaki faaliyetlere yönelik değerlendirme yapılması gerektiği kararına varılarak ilgili verilerin EÜAŞ ve TEİAŞ 'tan talep edildiği, buna göre, EÜAŞ tarafından TETAŞ'a yapılan satışların TETAŞ'ın dağıtım şirketlerine veya doğrudan tüketicilere yaptığı satışlarda kullandığı enerji olduğu değerlendirilerek hesaplamada oluşabilecek mükerrerliği engellemek amacıyla dikkate alınmaması gerektiği, TETAŞ'ın Yap İşlet, Yap-İşlet-Devret ve İşletme Hakkı Devri (Yİ, YİD, İHD) kapsamında yaptığı alımların, piyasa koşullarından farklı olarak dönemin koşullarıyla yapılan alım garantili anlaşmalar olması ve alım fiyatlarının olması gereken piyasa fiyatlarından farklılaşması nedeniyle söz konusu miktar ve tutarların toptan satış fiyatı hesaplamasında baz alınmaması gerektiği, TETAŞ'ın iletimden bağlı tüketicilere yaptığı satışların nihai tüketicilere yapılan satışlar olması nedeniyle toptan satış faaliyeti kapsamında olmadığı, söz konusu miktar ve tutarların toptan satış fiyatı hesaplamasında baz alınmaması gerektiği, TETAŞ tarafından yapılan elektrik ithalat ve ihracat faaliyetinin "yılı içerisinde ülkede uygulanan" tanımına girmediği, milli sınırlar içerisinde oluşan arz ve talep ile doğrudan ilişkili bir fiyat olmaması ve ülke ortalama elektrik toptan satış fiyatına ilişkin sinyal niteliğinde bir fiyat teşkil etmeyeceği düşünüldüğünden hesaplamada dikkate alınmaması gerektiği, Dengeleme ve Uzlaştırma Piyasasında (DUP) yapılan 0 ve 1 kodlu Yük Alma (YAL) ve Yük Atma (YAT) talimatlarının, sistemi dengede tutmak gayesiyle yapılan faaliyetlerin toptan satış faaliyeti olarak değerlendirilmesi nedeniyle hesaplamada dikkate alınabileceği ancak 01/08/2016 tarihinde uygulamaya geçen piyasanın yeni bir uygulama olması ve mevsimsel etkileri içermesi sebebiyle sağlıklı veri seti oluşmadığından bu verilerin dikkate alınmaması gerektiği, DUP'ta yapılan alış ve satışlar çerçevesinde dengesizliğe esas enerji ve bunlara ilişkin tutarların toptan satış faaliyeti olarak değerIendirilmesi nedeniyle hesaplamada dikkate alınabileceği ancak 01/08/2016 tarihinde uygulamaya geçen piyasanın yeni bir uygulama olması ve mevsimsel etkileri içermesi sebebiyle sağlıklı veri seti oluşmadığından bu verilerin dikkate alınmaması gerektiğinin değerlendirildiği, 21 dağıtım şirketinin EÜAŞ ve TETAŞ'tan yaptığı alımların toptan satış faaliyeti olduğu ve hesaplamaya dâhil edilebileceği, TETAŞ tarafından PMUM'da yapılan satışların toptan satış niteliği teşkil etmesi sebebiyle dikkate alınabileceği sonucuna varıldığı, nihayetinde de, 2006 yılına ait TORETOSAF 9,06 kr/kwh olarak belirlendiği, Kurumun TORETOSAF’ı belirlerken özel bir amaçla hareket etmediği, resmî yazı ile talep edilen verilere göre hesaplama yapıldığı savunulmuştur.
DAVALI DSİ'NİN SAVUNMASI :
Öncelikle, usûle ilişkin olarak aynı konuda açılmış olan davanın daha derdest olduğu, ayrıca dava konusu tahakkuk işleminin kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olmadığı, esasa ilişkin olarak ise TORETOSAF değerinin EPDK tarafından belirlendiği, DSİ’nin bu belirlemede herhangi bir katkısının olmadığı, hesaplamanın Danıştay’ın iptal kararı sonrasında revize edilen 2006 yılı TORETOSAF değerine göre yapıldığı savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI …'UN DÜŞÜNCESİ : Dava; K2 değerine esas 2006 yılı Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatının (TORETOSAF) belirlenmesine yönelik 22/01/2022 tarih ve 31727 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararı ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün 24/01/2022 tarih ve E-62165727-855.99-1968992 sayılı hidroelektrik kaynak katkı payı tahakkuk ettirme işleminin iptali istemi ile açılmıştır.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Hidrolik kaynaklara başvuruların değerlendirilmesi" başlıklı 29. maddesinde, "(1) Hidrolik kaynaklar için üretim lisansı almak maksadı ile su kullanım hakkı anlaşması imzalamak üzere yapılan başvurularda, su kullanım hakkı anlaşması imzalanacak tüzel kişiyi belirlemeye DSİ yetkilidir. Aynı kaynak için DSİ’ye birden fazla başvuru yapılmış olması hâlinde; fizibilitesi kabul edilebilir bulunanlar arasından her yıl için birim megavat başına en yüksek oranda hidroelektrik kaynak katkı payı vermeyi teklif eden tüzel kişi, anlaşma imzalanmak üzere belirlenir ve Kuruma bildirilir. (2) Hidroelektrik kaynak katkı payı bedeli her yıl ocak ayı sonuna kadar DSİ bütçesine gelir kaydedilmek üzere ödenir. (3) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar DSİ’nin bağlı olduğu bakanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." kuralına yer verilmiştir.
5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun'un "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinin 12. bendinde, Türkiye ortalama elektrik toptan satış fiyatının "Yılı içerisinde ülkede uygulanan ve EPDK tarafından hesap edilen elektrik toptan satış fiyatlarının ortalamasını" ifade ettiği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından daha önce; DSİ Genel Müdürlüğünün 20/01/2021 tarih ve 901122 tarihli yazısı ile talep edilen hidroelektrik kaynak katkı payı tutarına ilişkin işleml ile buna dayanak K2 değerine esas 2006 yılı Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatının (TORETOSAF) belirlenmesine yönelik 28/12/2006 tarih ve 26390 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 21/12/2006 tarih ve 1030 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Kararının iptali istemiyle açılan davada; Danıştay Onüçüncü Dairesinin 24/05/2022 günlü ve E:2021/1019, K:2022/2167 sayılı kararıyla; K2 değerine esas 2006 yılı Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatının (TORETOSAF) belirlenmesine yönelik 28/12/2006 tarih ve 26390 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 21/12/2006 tarih ve 1030 sayılı Kurul kararının iptaline karar verildiği, söz konusu kararın uygulanmasına yönelik olarak davalı idarece yeniden hesaplama yapıldığı ve dava konusu 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Kurul kararıyla 2006 yılına ait TORETOSAF'ın 9,06 kr/kwh olarak belirlendiği, bilahare söz konusu kurul kararının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davacı tarafından daha önce, 2006 yılı TORETOSAFın belirlenmesine yönelik 21/12/2006 tarih ve 1030 sayılı EPDK kararının iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Onüçüncü Dairesince, EPDK kararının iptaline karar verildiği, bunun üzerine davalı kurumca, belirtilen yargı kararının uygulanmasına yönelik olarak, EÜAŞ ve TEİAŞ'tan talep edilen verilere göre ve hangi verinin hangi gerekçeyle değerlendirilip, hangi gerekçeyle değerlendirilmediği de belirtilmek suretiyle hesaplama yapıldığı anlaşıldığından, yargı kararının uygulanmasına yönelik olarak tesis edilen 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Kurul Kararında hukuka aykırılık görülmemiştir.
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısı ile, davacıdan hidroelektrik kaynak katkı payı tutarı olan 25.560.084,32 TL'nin son ödeme tarihi olan 31/01/2022 tarihine kadar ödenmesinin talep edildiği, söz konusu tutarın ise, K2 değeri olarak dava konusu edilen … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Kararı ile belirlenen 2006 yılı TORETOSAF değeri dikkate alınarak hesaplandığı görülmektedir.
Yukarıda yer verilen gerekçe ile, yargı kararı üzerine 2006 yılına ilişkin olarak yeniden hesaplanan TORETOSAF değeri hukuka uygun bulunduğundan, davalı DSİ Genel Müdürlüğü tarafından tesis edilen işlemde de hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 21/02/2023 tarihinde, davacı vekili Av. …'nın ve davalı idarelerden … Kurumu vekilleri Av.Hülya ALUÇ ile Av. …'nun, diğer davalı … Genel Müdürlüğü vekili Av. …'ın geldikleri, Danıştay Savcısı'nın hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Köprübaşı Barajı ve HES üretim tesisinde elektrik üretimi gerçekleştiren davacı şirket, 20/09/2006 tarihinde Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (DSİ) tarafından gerçekleştirilen katkı payı toplantısına katılarak sonrasında 25/05/2007 tarihinde Su Kullanım Hakkı ve İşletme Esaslarına İlişkin Anlaşma'yı (SKHA) imzalamıştır.
SKHA’nın 38. maddesinde, davacı şirketin, kWh başına 5,21 kuruş katkı payı ödeyeceği, bu katkı payının K güncelleştirme katsayısı ile güncelleneceği, K katsayısının K=K1/K2 olarak hesaplanacağı, K1 değerinin ödemeye esas üretim yılındaki TORETOSAF değeri olduğu, K2 değerinin ise teklif yılındaki TORETOSAF değeri olduğu kurala bağlanmıştır.
DSİ Genel Müdürlüğü tarafından 2020 yılına ilişkin hidroelektrik kaynak katkı payı tutarının davacından talep edilmesine ilişkin … tarih ve … tarihli işlem ile bu işleme dayanak K2 değerine esas 2006 yılı TORETOSAF belirlenmesine yönelik 28/12/2006 tarih ve 26390 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan … tarih ve … sayılı Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada; Dairemizin 07/06/2021 tarih ve E:2021/1019 sayılı kararıyla 2006 yılı TORETOSAF'ın belirlenmesine yönelik 21/12/2006 tarih ve 1030 sayılı Kurul kararının yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiş, anılan karara karşı yapılan itiraz ise Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 15/09/2021 tarih ve YD İtiraz No:2021/592 sayılı kararları ile reddedilmiş, bilahare davalı idarece, yürütmenin durdurulmasına dair kararın uygulanmasına yönelik olarak yeniden hesaplama yapılmış ve dava konusu … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla 2006 yılına ait TORETOSAF değeri 9,06 kr/kWh olarak yeniden belirlenmiştir. Devam eden süreçte, Dairemizin 24/05/2022 tarih ve E:2021/1019, K:2022/2167 sayılı kararıyla 2006 yılı TORETOSAF değerinin belirlenmesine yönelik … tarih ve … sayılı Kurul kararının Kurul kararının iptaline karar verilmiştir.
Daha sonra, DSİ tarafından ... tarih ve ... sayılı yazı ile, davacı tarafından 2021 yılında üretilen elektrik enerjisi karşılığında ödemesi gereken katkı payı tutarı hesaplanarak 25.560.084,32-TL tutarındaki hidroelektrik kaynak katkı payının ödemenmesi talep edilmiştir. Bunun üzerine davacı tarafından 2021 yılı katkı payı ödemesi hesabında kullanılan TORETOSAF 2006 yılı değerinin hatalı olarak hesaplandığından bahisle, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Hidroelektrik Enerji Dairesi Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işleme dayanak K2 değerine esas 2006 yılı TORETOSAF'ın belirlenmesine yönelik 22/01/2022 tarih ve 31727 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan … tarih ve … sayılı Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN :
Davalı idarelerin usûle ilişkin itirazları geçerli görülmeyerek esasın incelenmesine geçildi.
ESAS YÖNÜNDEN:
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasa'nın 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti'nin bir hukuk devleti olduğu vurgulanmış; 138. maddesinin 4. fıkrasında, "Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez."; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kararların sonuçları" başlıklı 28. maddesinin 1. fıkrasında, "Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez." kurallarına yer verilmiştir.
6446 sayılı Elektirik Piyasası Kanunu'nun "Hidrolik kaynaklara başvuruların değerlendirilmesi" başlıklı 29. maddesinde, "(1) Hidrolik kaynaklar için üretim lisansı almak maksadı ile su kullanım hakkı anlaşması imzalamak üzere yapılan başvurularda, su kullanım hakkı anlaşması imzalanacak tüzel kişiyi belirlemeye DSİ yetkilidir. Aynı kaynak için DSİ’ye birden fazla başvuru yapılmış olması hâlinde; fizibilitesi kabul edilebilir bulunanlar arasından her yıl için birim megavat başına en yüksek oranda hidroelektrik kaynak katkı payı vermeyi teklif eden tüzel kişi, anlaşma imzalanmak üzere belirlenir ve Kuruma bildirilir. (2) Hidroelektrik kaynak katkı payı bedeli her yıl ocak ayı sonuna kadar DSİ bütçesine gelir kaydedilmek üzere ödenir. (3) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar DSİ’nin bağlı olduğu bakanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." kuralı yer almaktadır.
5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun'un "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinin 12 no.lu bendinde Türkiye ortalama elektrik toptan satış fiyatının "yılı içerisinde ülkede uygulanan ve EPDK tarafından hesap edilen elektrik toptan satış fiyatlarının ortalamasını" ifade ettiği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
K2 değerine esas 2006 yılı Türkiye Ortalama Elektrik Toptan Satış Fiyatının (TORETOSAF) belirlenmesine yönelik 22/01/2022 tarih ve 31727 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararı açısından yapılan inceleme:
Aktarılan mevzuat uyarınca, idarenin, bir işlemin iptali yolundaki yargı kararının gereklerini aynen ve geciktirmeden yerine getirmesinin zorunlu olduğu konusunda kuşku bulunmamaktadır. Her türlü işlem ve eylemi yargı denetimine tâbi olan idarenin yargı kararlarına uyması ve bu kararların gereklerine göre işlem tesis etmek ya da eylemde bulunmak zorunda olması aynı zamanda Anayasa'nın 2. maddesinde yer alan "hukuk devleti" ilkesinin de bir gereğidir.
İdare iptal kararının amaç ve kapsamına göre yeni bir işlem yapmak ve iptal edilen işlemden doğan sonuçları ortadan kaldırmak ve önceki hukukî durumun geçerliğini sağlamak zorundadır. Bu nedenle, idarenin, idarî yargı yerlerince verilen kararların uygulanıp uygulanmaması konusunda "takdir yetkisi"ne sahip olmadığı, bu kararların doğruluğunu tartışma ve buna göre uygulama yetkisinin bulunmadığı, idarenin bu alandaki yetkisinin "bağlı yetki" niteliğinde olduğu açıktır.
Diğer yandan yargı kararlarının uygulanması zorunluluğunu, kararların tam olarak yerine getirilmesini sağlamaya yönelik olarak değerlendirmek gerekmektedir. İdarî yargı kararlarının uygulanması sırasında, kararın hüküm fıkrasıyla birlikte gerekçelerinin de gözetilerek işlem tesis edilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.
Dairemizin anılan kararında, Kanun'da yer alan tanım incelendiğinde, "yılı içerisinde uygulanan toptan satış fiyatlarının ortalaması" ifadesinden, TORETOSAF'ın belirlendiği dönemden ileriye doğru gerçekleşmesi muhtemel tahmini bir değer olmadığı, yıl içerisinde gerçekleşen bir değeri ifade ettiği, bunun dışında TORETOSAF'ın hesaplanmasında dikkate alınacak veriler ve bu verilerin hesaplama ağırlıkları açısından EPDK'ya takdir yetkisi verildiği, bu durumda, hesaplamaya dâhil edilen verilerin bir kısmının fiilen gerçekleşen, bir kısmının ise tahmini değerler olarak dikkate alınması suretiyle tespit edilemeyeceği gerekçelerine yer verilmiştir.
Dairemizin yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararı üzerine, davalı EPDK tarafından, 2006 yılında dikkate alınan verilerin değerlendirilerek, serbest tüketicilere yapılan satışların toptan satış faaliyeti olarak değil, nihai tüketiciye satış olarak değerIendirildiği, söz konusu satışların, şirketler arasında yer alan ikili anlaşma hükümleri ve alış miktarları ve şirket ikili ilişkileri çerçevesinde değişebilmesi nedeniyle, yapılan hesaplamada kullanılmasının yerinde olmayacağı, diğer taraftan toptan satış faaliyeti kapsamında değerlendirilebilecek dengeleme ve uzlaştırma piyasası kapsamındaki faaliyetlere yönelik de değerlendirme yapılması gerektiği sonucuna varılarak ilgili fiili gerçekleşme verilerinin EÜAŞ ve TEİAŞ 'tan talep edildiği, buna göre;
EÜAŞ tarafından TETAŞ'a yapılan satışların TETAŞ'ın dağıtım şirketlerine veya doğrudan tüketicilere yaptığı satışlarda kullandığı enerji olduğu değerlendirilerek hesaplamada oluşabilecek mükerrerliği engellemek amacıyla dikkate alınmaması gerektiği,
TETAŞ'ın Yap İşlet, Yap-İşlet-Devret ve İşletme Hakkı Devri (Yİ, YİD, İHD) kapsamında yaptığı alımların, piyasa koşullarından farklı olarak dönemin koşullarıyla yapılan alım garantili anlaşmalar olması ve alım fiyatlarının olması gereken piyasa fiyatlarından farklılaşması nedeniyle söz konusu miktar ve tutarların toptan satış fiyatı hesaplamasında baz alınmaması gerektiği,
TETAŞ'ın iletimden bağlı tüketicilere yaptığı satışların nihai tüketicilere yapılan satışlar olması nedeniyle toptan satış faaliyeti kapsamında olmadığı, söz konusu miktar ve tutarların toptan satış fiyatı hesaplamasında baz alınmaması gerektiği,
TETAŞ tarafından yapılan elektrik ithalat ve ihracat faaliyetinin "yılı içerisinde ülkede uygulanan" tanımına girmediği, milli sınırlar içerisinde oluşan arz ve talep ile doğrudan ilişkili bir fiyat olmaması ve ülke ortalama elektrik toptan satış fiyatına ilişkin sinyal niteliğinde bir fiyat teşkil etmeyeceği düşünüldüğünden hesaplamada dikkate alınmaması gerektiği,
Dengeleme ve Uzlaştırma Piyasasında (DUP) yapılan 0 ve 1 kodlu Yük Alma (YAL) ve Yük Atma (YAT) talimatlarının, sistemi dengede tutmak gayesiyle yapılan faaliyetlerin toptan satış faaliyeti olarak değerlendirilmesi nedeniyle hesaplamada dikkate alınabileceği ancak 01/08/2016 tarihinde uygulamaya geçen piyasanın yeni bir uygulama olması ve mevsimsel etkileri içermesi sebebiyle sağlıklı veri seti oluşmadığından bu verilerin dikkate alınmaması gerektiği,
DUP'ta yapılan alış ve satışlar çerçevesinde dengesizliğe esas enerji ve bunlara ilişkin tutarların toptan satış faaliyeti olarak değerIendirilmesi nedeniyle hesaplamada dikkate alınabileceği ancak 01/08/2016 tarihinde uygulamaya geçen piyasanın yeni bir uygulama olması ve mevsimsel etkileri içermesi sebebiyle sağlıklı veri seti oluşmadığından bu verilerin dikkate alınmaması gerektiği,
KCETAŞ dâhil 21 dağıtım şirketinin EÜAŞ ve TETAŞ'tan yaptığı alımların toptan satış faaliyeti olduğu ve hesaplamaya dâhil edilebileceği,
TETAŞ tarafından Piyasa Mali Uzlaştırma Merkezi (PMUM)'nde yapılan satışların toptan satış niteliği teşkil etmesi sebebiyle dikkate alınabileceği" sonucuna varılarak hesaplamanın yapıldığı anlaşılmıştır.
Gerek 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nda (6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile başlığı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun şeklinde değiştirilmiştir.) gerekse 6446 sayılı Kanun'da toptan satış, "elektriğin tekrar satış için satışı" şeklinde tanımlandığından, hesaplamada kullanılan verilerde serbest tüketicilere yapılan satışların da dikkate alınmaması gerektiği açıktır.
Kullanılan diğer veriler açısından ise, yukarıda anılan iptal kararlarında da vurgulandığı üzere, TORETOSAF'ın, yalnızca hidroelektrik katkı payının güncellenmesinde katsayı olarak kullanılmak için değil elektrik piyasasında farklı işlevleri bulunması nedeniyle de hesaplandığı dikkate alındığında, EÜAŞ ve TEİAŞ'tan talep edilen ve fiilen gerçekleşen verilere dayanılarak yapılan hesaplama; elektriğin yeterli, kaliteli, sürekli, düşük maliyetli ve çevreyle uyumlu bir şekilde tüketicilerin kullanımına sunulması için, rekabet ortamında özel hukuk hükümlerine göre faaliyet gösteren, malî açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaf bir elektrik enerjisi piyasasının oluşturulmasında düzenleme ve denetleme yapmakla görevli davalı EPDK'nın kendisine Kanun ile verilen takdir yetkisi sınırları içinde kaldığı, 2006 yılının tamamına ait fiilen gerçekleşen verilerin dikkate alındığı ve varsayımsal herhangi bir veri dikkate alınarak hesaplama yapılmadığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile talep edilen katkı payı tutarına ilişkin işlem açısından yapılan inceleme:
Devlet Su işleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile, davacıdan 2021 yılına ilişkin olarak hidroelektrik kaynak katkı payı tutarı olan 25.560.084,32-TL'nin ödenmesinin talep edildiği, söz konusu tutarın ise K2 değeri olarak dava konusu edilen 20/01/2022 tarih ve 10740 sayılı Kurul kararı ile belirlenen 2006 yılı TORETOSAF değeri dikkate alınarak hesaplandığı görülmektedir.
Davacı tarafından 2006 yılı TORETOSAF değerinin belirlenmesinin ilişkin Kurul kararının hukuka aykırı olması nedeniyle söz konusu karara dayalı olarak tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işlemin de hukuk aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Hidrolik kaynaklara başvuruların değerlendirilmesi" başlıklı 29. maddesinde yer verilen, DSİ'ye ödenmesi gereken hidroelektrik katkı payına dair "Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar DSİ’nin bağlı olduğu bakanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." kuralı uyarınca, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın anılan kanun maddesi ile kendisine verilen yetkiyi Elektrik Piyasasında Üretim Faaliyetinde Bulunmak Üzere Su Kullanım Hakkı Anlaşması İmzalanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'i yayımlayarak kullandığı ve bu Yönetmelikte DSİ'ye her yıl ödenmesi gereken hidroelektrik kaynak katkı payının güncellenmesinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır.
Kaynak katkı payının güncellenmesinin sebebi elektrik piyasasında gerçekleşen fiyatlar üzerinden gelir elde eden şirketin ödeyeceği hidroelektrik kaynak katkı payının da bu fiyatlar uyarınca güncelleme yapılarak belirlenmesidir.
Davacı ile DSİ arasında imzalanan Su Kullanım Hakkı Anlaşması (SKHA)’nın 28. maddesinde, davacı şirketin, kWh başına 5,21 kuruş katkı payı ödeyeceği, bu katkı payının K güncelleştirme katsayısı ile güncelleneceği, K katsayısının K=K1/K2 olarak hesaplanacağı, K1 değerinin ödemeye esas üretim yılındaki TORETOSAF değeri olduğu, K2 değerinin ise teklif yılındaki TORETOSAF değeri olduğu kurala bağlanmıştır.
Bu itibarla, yukarıda yer verilen gerekçe ile, yargı kararı üzerine 2006 yılına ilişkin olarak yeniden hesaplanan TORETOSAF değeri hukuka uygun bulunduğundan, söz konusu değer esas alınarak davalı DSİ Genel Müdürlüğü tarafından tesis edilen işlemde de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam …-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen …TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 21/02/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.