Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2022/2041 E. , 2022/2761 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/2041
Karar No : 2022/2761
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Odaları Birliği
VEKİLİ : Av. ...
3- Odası
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasına kayıtlı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir olarak faaliyet gösteren davacı tarafından, hakkında yapılan kovuşturma sonucunda Disiplin Yönetmeliği'nin 7/f maddesi uyarınca "6 ay süreyle geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin TÜRMOB Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından hakkında tesis edilen ilk Oda Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile Disiplin Yönetmeliğinin "Çalışanlar listesinde kayıtlı bulunan meslek mensuplarınca sahip olunan unvanla Kanunun 2 nci maddesinde yer alan işlerin yürütülmesi amacıyla gerçek ve tüzel kişilere bağlı ve onların işyerlerine bağımlı olarak açık veya gizli hizmet sözleşmesi ile çalışılması" suçunun işlediğinden bahisle Disiplin Yönetmeliğinin 7/b maddesi uyarınca “6 ay süreyle geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma” cezasının verildiği, bu karara karşı açılmış olan davada Mahkemece davacının serbest muhasebeci ve mali müşavirlik yaptığı sırada başka bir yerde çalışmadığı; ancak çalışıyormuş gibi Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirimde bulunulduğu, başka bir anlatımla dava dışı ... Tabldot tarafından davacı hakkında gerçeğe aykırı olacak şekilde davacının anılan firmada çalışmıyorken çalışıyormuş gibi bildirimde bulunulduğu hususunun tespit edildiğinin anlaşıldığı, davacıya isnat edilen eylemin davacı tarafından işlenmediği hususunu açık bir şekilde ortaya konulduğu, davalı idare tarafından Mahkemenin bu kararı üzerine ise işbu davaya konu edilen işlemle, davacının işe giriş bildirgesi, aylık prim bildirgeleri, işten ayrılış bildirgesinin SGK tarafından iptal edilmesinin, "bu eylemin gerçekleştirilmiş olduğu sonucunu ortadan kaldırmayacağı" gerekçesiyle davacının gerçekleştirmediği Mahkeme kararı ile de sabit olmasına rağmen eylemin halen davacı tarafından gerçekleştirildiği iddiasıyla, ancak bu kez "Meslek mensuplarınca, beyanname ve bildirimlerin imzalanması ve denetimi ile ilgili yasal düzenlemelerdeki ilke ve kurallarla, ilan olunmuş norm ve standartlara kasten aykırı davranılması veya beyanname imzalama ve denetim yetkisinin kasten gerçeğe aykırı olarak kullanılması" hükmüne aykırı davrandığından bahisle işlem tesis edildiği anlaşılmakta olup, eylemin hiç bir tereddüte mahal bırakılamayacak şekilde davacı tarafından gerçekleştirilmediği, kasten hareket etmediğinin sübuta erdiği, davacının isnat edilen eyleminin meslek mensuplarının uymakla mükellef oldukları yasal düzenlemelerdeki ilke ve kurallara, ilan olunmuş norm ve standartlara, beyanname imzalama ve denetim yetkisini kasten gerçeğe aykırı kullandığı şeklinde yorumlanmasının hukuken mümkün olmadığı gibi davacıya ilişkin meslek mensuplarının uymakla mükellef oldukları yasal düzenlemelerdeki ilke ve kurallara, ilan olunmuş norm ve standartlara, beyanname imzalama ve denetim yetkisinin kasten gerçeğe aykırı kullandığına dair başkaca da herhangi bir eylemi olduğuna dair herhangi bir bilgi ve belgenin dava dosyası kapsamında bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; davacı hakkında tesis edilen ilk Oda Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile Disiplin Yönetmeliğinin 7/b maddesi uyarınca “6 ay süreyle geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma” cezasına karşı açılmış olan davada, ... İdare Mahkemesince; davacının Cumhuriyet Savcılığı ve Mahkeme nezdinde vermiş olduğu beyanlar ile SGK tarafından ilgili tarihlerdeki sigorta primlerinin iptal edilmesi nedeniyle davacının serbest muhasebeci ve mali müşavirlik yaptığı sırada başka bir yerde çalışmadığından hakkında Disiplin Yönetmeliğinin 7/b maddesi uyarınca tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, ancak davacının yapmadığı bir eylem nedeniyle hakkında tesis edilmiş disiplin cezasının hukuka aykırı bulunmuş olmasının davacının yanıltıcı beyanda bulunma fiilini işlemediği manasına gelmediği, idarece yanıltıcı beyanda bulunma fiilinin sübuta erip ermediği noktasında başka bir disiplin soruşturması sonucuna göre davacı hakkında eylemine uyan başka bir disiplin cezasının uygulanabileceği de kuşkusuzdur." yolunda karar verilerek dava konusu disiplin cezası iptal edildiği, mahkemenin iptal kararı ve kararda yukarıda açıklanan gerekçe üzerine davalı idare İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasınca yeniden soruşturma yapılarak davacının bir dönem defterini tuttuğu ... Tabldot Firma yetkilisince .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin E:... sayılı dosyasına verdiği beyanı Cumhuriyet Savcılığına şikayeti sonucunda, davacının ... Tabldot Firmasında işe girdiği, işte çalıştığına dair sigortalı işe giriş bildirgesi ve işten ayrılış bildirgeleri aylık prim bildirgeleri SGK tarafından iptal edilmiş olsa da bu durumun eylem olarak yapılıp yanıltıcı bir fiil olduğunu ortadan kaldırmayacağından bahisle Disiplin Yönetmeliğinin 7/f maddesine dayanılarak dava konusu disiplin cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği Disiplin Kurulunca ve Hazine ve Maliye Bakanlığınca onanarak kesinleştiği, bu durumda, davacının mesleği gereği ilgili firmanın defterlerini tutması nedeniyle kendisi hakkında yapılan sigorta kaydından haberdar olamayacağının kabulünün hayatın olağan akışına aykırı olduğu gibi, dosyada mevcut bilgi ve belgeler ile ayrıca ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:..., K:... sayılı kararının incelenmesinden davacının bu konuda bilgisinin bulunmadığının kabulü hukuken olanaksız olduğundan, eylemine uygun olarak verilen disiplin cezasında hukuka aykırılık, mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde; "Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları"; (d) bendinde ise, "Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Uyuşmazlıkta, "6 ay geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma" disiplin cezasının iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyiz kanun yoluna başvurulabilecek davaların tahdidi olarak sayıldığı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davası" olarak nitelendirilemeyeceği, nitekim 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun "Disiplin cezaları" başlıklı 48. maddesinin ikinci fıkrasında, geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma; "mesleki sıfatı saklı kalmak şartıyla altı aydan az, bir yıldan çok olmamak üzere mesleki faaliyetten alıkoymadır." şeklinde tanımlanmış olup, dava konusu disiplin kurulu kararıyla verilen mesleki faaliyetten alıkoyma cezasının, davacının faaliyette bulunduğu serbest muhasebeci ve mali müşavirlik görevinden çıkarılma sonucunu doğuran bir işlem niteliğine sahip olmadığı anlaşılmaktadır.
Öte yandan, serbest meslek faaliyeti, sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veyahut ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılması şeklinde tanımlanmakta olup, belirtilen tanımlamaya göre serbest muhasebeci mali müşavirlik mesleği ticari faaliyet olarak değerlendirilemeyeceğinden, bakılan davanın 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamında da bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
Kesin olarak, 15/04/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.