T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/2290
Karar No : 2023/4334
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Komutanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Safranbolu 125. Jandarma Eğitim Alayı Komutanlığında uzman erbaş olarak görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin 16/03/2017 tarihli işlemin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; Jandarma Genel Komutanlığı Personel Temin Komutanlığı'nın "güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonuçları ile değerlendirme kurul kararlarının gönderildiği" konulu emri üzerine sicil amirlerinden oluşan üç kişilik komisyon tarafından "olumsuz" görüş bildirilmesi ve davacının, "FETÖ/PDY'nin 15-16/07/2016 tarihli darbe girişimine katılan erlerden olduğu gerekçesiyle tutuklandığı, bilahere serbest bırakılan şahıslardan olduğu" gerekçesiyle sözleşmesinin feshedildiği, Mahkemelerinin 09/07/2018 tarihli ara kararı ile Karabük ve Kastamonu İl Emniyet Müdürlüklerinden, davacı ve yakın aile bireyleri hakkında herhangi bir adli soruşturma bulunup bulunmadığının, davacının ve yakın aile bireylerinin FETÖ/PDY veya başka bir terör örgütü ile irtibatlı/iltisaklı olup-olmadığının sorularak, soruşturma var ise ilgili dosya numaralarının ve konu ile ilgili diğer bilgi ve belgelerin sunulmasının istenildiği, gelen cevabi yazılarda, davacının, ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin E:… sayılı dosyasında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan sanık sıfatı ile yargılamasına devam edildiğinin bildirildiği, bu durumda, jandarma uzman erbaş adayı olan davacının, müstakbel görevine başlaması halinde, jandarma'nın görev tanımı uyarınca kolluk vazifesini icra edeceği ve muhtemel toplumsal olayların cereyan etmesi durumunda, gerektiğinde insiyatif almak suretiyle ani kararlar vermesi gerekeceği gözönünde bulundurularak, davacı hakkında hazırlanan iddianame incelendiğinde, 15 Temmuz 2016 tarihinde FETÖ/PDY silahlı terör örgütü tarafından girişilen hain darbe girişiminde Ankara'da vatani görevini ifa ettiği, TRT baskınına katılan erlerden olduğu, halkı bölgeden uzaklaştırmak için havaya ateş ettiği, darbe girişiminden öncesinden haberdar olduğu hususlarının sübut bulduğunun değerlendirildiği, öte yandan, idari yönden kolluk vazifesi icra edecek personelin yaşanan toplumsal olaylarda pasif tutum sergileyerek görev tanımı gereği mesuliyetten bari görülemeyeceği, bu pasif tutum ceza hukuku açısından herhangi bir müeyyideye muhatap olmasa da, idare hukukunun temel ilkeleri açısından kamu görevine atanacak personelde aranacak liyakat ve sadakat kriterleri yönünden eksik bulunup, olumsuz değerlendirilme sonucunu doğuracağı, buradan yola çıkarak davacının, görev yaptığı birlikteki komutanlarının kanunsuz emrine riayet ederek TRT binasının önüne geldiği, burada toplanan halkın dağılması için havaya ateş ettiği, darbe girişimine karşı mukavemet gösteren bir tavır sergilemediği anlaşılmakta olup, yapılan görevin gerektirdiği önem ve nitelikler göz önünde bulundurulduğunda, güvenlik personeli olarak görev yapacak kişiler için Devletin böylesi kritik bir görevde geniş takdir hakkı kapsamında çalıştırmama hakkının kamu güvenliği açısından zaruri olduğu, bu itibarla, her ne kadar davacının yargılamasına devam ediliyor olsa da, yargılandığı suçun vasfı ve Savcılık iddianamesindeki iddialar dikkate alındığında, kamu yararı da gözetilerek tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 15/10/2021 tarih ve E:2019/4330, K:2021/5005 sayılı bozma kararına uyularak; dava konusu işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen ve davalı idarece kullanılan davacıya ait kişisel veri niteliğindeki bilgilere, güvenlik soruşturması yapmakla görevli birimler tarafından ulaşılabileceğine ve bu kapsamdaki bilgileri alabileceğine dair yapılan kanuni düzenlemenin (4045 sayılı Kanun'un 1. maddesine eklenen ikinci fıkrası) Anayasa Mahkemesince iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlanarak 28/04/2020 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşıldığından, Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştay'ın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda, Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre elde edilen kişisel verilere dayanılarak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı üzerine, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığı ve aynı tarihte yürürlüğe girdiği, Kanun'un 13. maddesinin sekizinci fıkrası ile 4045 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı ve 14. maddesiyle, 4045 sayılı Kanun'a yapılan atıfların bu Kanun'a yapılmış sayılacağı düzenlemesine yer verilmiş olduğu hususları gözetildiğinde; davalı idarece, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nda öngörülen temel ilkelere, usul ve esaslara uygun olarak, davacı hakkında yeniden bir değerlendirme yapılabileceği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Anayasa Mahkemesinin iptal kararında, Devlet memuru olacak kişilerde birtakım koşullar aranmasının vurgulandığı, davacının bulunduğu ve bulunmak istediği kamu görevini üstlenmesinin kamu güvenliği ve idarece yürütülen hizmetin gerekleri bakımından uygun görülmediği belirtilerek, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, Bölge İdare Mahkemesi kararlarının Danıştay tarafından bozulması halinde yeniden verilecek kararlara karşı yapılacak temyiz başvurularının Bölge İdare Mahkemesince bozma esaslarına uyulmuş olup olmadığı yönünden incelenmesi mümkündür.
Olayda, Bölge İdare Mahkemesince Danıştay Onikinci Dairesince verilen 15/10/2021 tarih ve E:2019/4330, K:2021/5005 sayılı bozma kararında belirtilen esaslara uyulduğu anlaşılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, Mahkeme kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Kastamonu İdare Mahkemesine gönderilmesine, 21/09/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.