Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/2480 E. , 2022/2444 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/2480
Karar No : 2022/2444
DAVACI : ... Derneği
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... Bakanlığı
İSTEMİN_KONUSU :
1. 12/10/2021 tarih ve 31626 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Karar'a İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2018-32/45)'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No:2021-32/62)'in,
1.1. 3. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 4. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 4/A maddesinin,
1.2. 10. maddesi ile değiştirilen 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 11. maddesinin,
1.3. 14. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 15. maddesine eklenen dördüncü fıkranın,
1.4. 15. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 16. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 16/A maddesinin,
1.5. 17. maddesi ile değiştirilen 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 18. maddesinin,
1.6. 19. maddesi ile değiştirilen 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 20. maddesinin,
1.7. 23. maddesi ile değiştirilen 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 26. maddesinin,
1.8. 26. maddesi ile değiştirilen 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 28. maddesinin üçüncü fıkrasının ve aynı maddeye eklenen dördüncü fıkra ile,
2. 12/10/2021 tarih ve 31626 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun Kapsamında Alınacak Ücretlere İlişkin Yönetmelik'in 4., 5. ve 7. maddeleri ile Ek-1 sayılı tablonun iptali ve yürütmesinin durdurulması istenilmektedir.
Ayrıca, 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'un 4. maddesinin Anayasa'nın 13., 48. ve 73. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülerek iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ....'İN DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKÎ SÜREÇ:
1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun Kapsamında Alınacak Ücretlere İlişkin Yönetmelik ile Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Karar'a İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2018-32/45)'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No:2021-32/62)'in 12/10/2021 tarih ve 31626 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi üzerine davacı tarafından dava konusu düzenlemelerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava dilekçelerinin ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 14. maddesinin üçüncü fıkrasında, dava dilekçelerinin, görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet, 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği; 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde ise, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti hâlinde, yeniden dava açılmak üzere dilekçenin reddedileceği kurala bağlanmıştır.
Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.
1. Dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ 3. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 4. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 4/A maddesinin iptalinin talep edildiği, ancak dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında sadece yetkili müesseselerin faaliyet gösterdikleri iş yeri haricinde herhangi bir gayrimenkul mal edinmemeleri yönündeki dördüncü fıkrada yer alan düzenlemenin hukuka aykırı olduğu belirtildiğinden, bu kapsamda söz konusu maddenin hangi fıkra veya fıkralarının iptalinin istenildiğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
2. Dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ 10. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 11. maddesinde yapılan değişikliklerin iptalinin talep edildiği, ancak dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında sadece yetkili müesseselerin şube açmaları yönünde getirilen kısıtlamaların hukuka aykırı olduğu belirtildiğinden, bu kapsamda söz konusu maddenin hangi fıkra veya fıkralarının iptalinin istenildiğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
3. Dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında, yetkili müesseselerin ödenmiş sermayelerinin arttırılması ve bu yükümlülüğün öngörülen sürede yerine getirilmemesi durumunda faaliyet izninin iptali yönünde yapılan değişikliklerin hukuka aykırı olduğu belirtilmiş olmasına rağmen, dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 6. ve 12. maddesinde yapılan değişiklikler ile Tebliğ'e eklenen Geçici 2. maddenin birinci ve ikinci fıkralarının iptalinin talep edilmemesi nedeniyle, bu düzenlemelerin de iptalinin istenip istenmediğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
4. Dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'de yapılan değişiklikle yetkili müesseselerin faaliyet alanlarının, hiçbir neden ve gerekçe gösterilmeksizin bölgelere bölündüğü, adres değişikliğinin sınırlandırıldığı, 2021-32/62 sayılı Tebliğ'in 16. maddesiyle değişik 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 17. maddesinin hukuka aykırı olduğu belirtilmiş olmasına rağmen, dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 17. maddesi ile Ek-3'ünün iptalinin talep edilmemesi nedeniyle, bu düzenlemelerin de iptalinin istenip istenmediğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
5. Dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ 19. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 20. maddesinde yapılan değişikliklerin iptalinin talep edildiği, ancak dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında sadece yetkili müesseselerin gerçekleştirdikleri her işlem için müşterilerin T.C. kimlik numarasını/pasaport numarasını ve/veya vergi kimlik numarasını, işlem tarihini, saatini ve miktarını gösterecek şekilde kayıt altına alarak işlem yapmaları yönündeki düzenlemenin hukuka aykırı olduğu belirtildiğinden, bu kapsamda söz konusu maddenin hangi fıkra veya fıkralarının iptalinin istenildiğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
6. Dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ 26. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 28. maddesinde yapılan değişikliklerin iptalinin talep edildiği, ancak dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında sadece yetkili müesseselerin denetimleri esnasında, denetim elemanlarının gerekli gördüğü kasa sayımı ve benzeri tüm işlemler tamamlanana kadar geçici olarak işlemlerini durdurmak zorunda olduğu yönündeki düzenlemenin hukuka aykırı olduğu belirtildiğinden, bu kapsamda söz konusu maddenin hangi fıkra veya fıkralarının iptalinin istenildiğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
7. Dava dilekçesinin "Açıklamalar" kısmında, 2021-32/62 sayılı Tebliğ 28. maddesi ile 2018-32/45 sayılı Tebliğ'in 29. maddesinde yapılan değişikliklerin hukuka aykırı olduğu belirtilmiş olmasına rağmen, dava dilekçesinin "Davanın konusu" ile "Sonuç ve istem" kısmında, 29. maddenin iptalinin talep edilmemesi nedeniyle, bu maddenin hangi fıkra veya fıkralarının iptalinin istenip istenmediğinin açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Bu itibarla, davacının talebi konusunda tereddüt oluştuğundan, dava konusu Yönetmelik ve 2021-32/62 sayılı Tebliğ'in hangi maddelerinin/fıkralarının/ibarelerinin iptalinin istendiğinin açık ve tereddüde yer vermeyecek şekilde ortaya konulması, bu kısımların hangi yönlerden hukuka aykırı olduğunun ve davacının menfaatini ne şekilde ihlȃl ettiğinin de açıklanması ve davacının, dava konusu düzenlemelerin iptalini istemekte menfaati bulunup bulunmadığının tespiti için dernek tüzüğünün onaylı bir örneğinin de dava dosyasına sunulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 15. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde 3. maddeye uygun şekilde düzenlenerek noksanları tamamlandıktan sonra dilekçe ret kararını veren yargı yeri sıfatıyla Danıştay'da yeniden dava açmakta serbest olmak üzere DİLEKÇENİN REDDİNE,
2. Aynı Kanun'un 15. maddesinin beşinci fıkrasına göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlık yapıldığı takdirde davanın reddedileceğinin davacıya tebliğine,
3. Davanın yenilenmesi hâlinde yeniden harç alınmamasına,
4. Davanın yenilenmemesi durumunda kullanılmayan ...TL yürütmeyi durdurma harcı ile posta gideri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 02/06/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.