T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/2804
Karar No:2023/376
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av…
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Fabrikaları A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davalı idarece gerçekleştirilen ihale neticesinde imzalanan ihale sözleşmesi 4734 sayılı Kanun'un 11/g maddesi uyarınca feshedilip hakkında 2 (iki) yıl süreyle kamu kurum ve kuruluşlarınca gerçekleştirilecek ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilen ve 4734 sayılı Kanun'un 11/g maddesinin Anayasa Mahkemesince iptal edilmesinden sonra hakkındaki yasaklama kararının henüz uygulanmayan kısmı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Oluru ile kaldırılan davacı şirket tarafından, yasaklama işleminin geri alınması istemiyle yapılan başvurunun reddine yönelik … tarihli ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu edilen işlemin dayanağını oluşturan yasa kuralı Anayasa Mahkemesi'nce iptal edildiğinden, Anayasa Mahkemesi kararının geriye yürümesi ve söz konusu karardan önce yürürlükte olan Anayasaya aykırı kurala göre tesis edilen işlemlere karşı açılıp nihai karar verilmiş ve kesinleşmiş davaların Anayasa Mahkemesi kararından ne şekilde etkileneceği hususunun öncelikle açıklığa kavuşturulması gerektiği, Anayasa Mahkemesince bir kanunun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği hâlde eldeki davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış olan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesinin Anayasa'nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği açık olmakla birlikte, kesinleşmiş yargı kararları bakımından aynı hukuki sonucun doğmayacağı; zira, Anayasa'nın 153. maddesi hükmü gereğince Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararlarının geriye yürümeyeceği, dolayısıyla 4734 sayılı Kanun 11/1-g hükmünün, bu hüküm uyarınca tesis edilen işlemin tesis edildiği tarihte ve söz konusu işlemin hukuka uygunluğunun denetlendiği yargılama sürecinde yürürlükte olduğu, bu kapsamda tesis edilen işlem hakkında kesinleşmiş yargı kararı da olduğu dikkate alındığında, anılan hükmün tüm bu süreçten sonra Anayasa Mahkemesi'nce iptal edildiği gerekçesiyle, davacı tarafından hakkında verilen yasaklama kararının dayanağı kalmadığından bahisle geri alınmasına yönelik başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesiz olduğu, ileri sürülen istinaf sebeplerinin incelenmediği, yasaklama kararına neden olan iddialar hakkında yapılan soruşturma neticesinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmek suretiyle terör örgütleri ile irtibat ve iltisakın bulunmadığının belgelendiği, Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından yasaklama kararına karşı açılan davada yapılan temyiz istemi incelenmeksizin reddedildiğinden bu konuda kesinleşmiş bir yargı kararından söz edilemeyeceği, yasaklama kararının tesisinde ortaklık ilişkisinin doğru değerlendirilmediği, yasaklama kararı verilirken ortaklık ilişkisinin ilk silsilede kesilmesi gerektiği, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı üzerine yeni bir hukuki durumun ortaya çıktğı, yasaklama işleminin dayanaksız kaldığı, geriye yürümezlik kuralının yalnızca söze bağlı kalınarak yorumlanmasının hukuk devleti, adalet ve eşitlik ilkelerine aykırı olacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Anayasa Mahkemesi kararının geriye yürütülemeyeceği, ortada yeni bir hukuki durum olmadığı, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 26/01/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.