T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/2839
Karar No : 2023/3087
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde "tekniker" olarak görev yapan davacının, hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından bahisle sözleşmeli tekniker kadrosunun kaldırılmasına ilişkin işlem ile sözleşmesinin feshi nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların, fesih tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının sözleşmesinin feshedilerek yenilenmemesi işlemine karşı açılan davada, Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; … tarih ve … sayılı Başkanlık oluru ile tekniker kadrosunda görev yapan sözleşmeli personelin hizmetlerine ihtiyaç olmadığı gerekçesiyle sözleşmeli tekniker pozisyonunun (kadrosu) kaldırılmasına ilişkin işlem ile bu işleme dayanarak … tarih ve … sayılı Başkanlık oluru ile hizmetlerinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından davacı ile imzalanmış bulunan sözleşmenin, 31/12/2019 tarihi itibarıyla feshedilerek yenilenmemesine ilişkin işlemin" iptaline karar verildiği; davanın, … tarih ve … sayılı olur ile tekniker kadrosunda görev yapan sözleşmeli personellerin hizmetlerine ihtiyaç olmadığı gerekçesiyle sözleşmeli tekniker pozisyonunun (kadrosu) kaldırılmasına ilişkin kısmı yönünden; her ne kadar davacıya … tarih ve … sayılı yazıyla bildirilen … tarih ve … sayılı işlemden kadro kaldırma işlemi olarak bahsedilmiş ise de, davalı idarece sunulan savunma dilekçesinde, söz konusu işlemin sözleşme feshi işlemi olup, kadro kaldırılma işlemi olmadığı; ekonomist, teknisyen, eğitmen ve tekniker unvanlı pozisyonlarda görev yapan personelin sözleşmesinin yenilenmeyerek 31/12/2019 tarihi itibarıyla feshedileceğine ilişkin işlem olduğunun belirtildiği, bu anlamda ortada kadro kaldırma işleminin mevcut olmadığı anlaşıldığından; iptale konu işlemin, idari davaya konu olabilecek nitelikte davacının hukuki durumunu doğrudan etkileyen kesin ve yürütülmesi gereken, icrai nitelikte bir işlem olmaması nedeniyle esasının incelenme olanağı bulunmadığı; tazminat istemine ilişkin kısmı yönünden ise, Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında yer alan ''idare, kendi eylem ve işlemlerden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.'' düzenlemesi uyarınca, davacının sözleşmesinin feshine ilişkin Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin Mahkemece iptal edilerek hukuka aykırılığı tespit edildiğinden, davacının sözleşme feshi işlemi nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının davalı idarece tazmini gerektiği gerekçesiyle, davanın, dava konusu … tarih ve … sayılı işlem yönünden incelenmeksizin reddine; mahrum kalınan parasal hakların tazmini yönündeki talebine ilişkin kısmının ise kabulü ile davacının sözleşmesinin feshedildiği 01/01/2020 tarihinden itibaren mahrum kaldığı parasal haklarının, dava açma tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının tekniker olarak yaptığı işi yapma yeterliliğine sahip 89 personelin bulunduğu, bu nedenle davacının görev pozisyonuna ihtiyaç olmadığı, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Sözleşmeli personel olarak sözleşmesinin yenilenmeyerek feshedilmesi işleminin; yetki, şekil, sebep maksat bakımından hukuka aykırı olduğu belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 12. maddesinde; ilgililerin, haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla Danıştay, idare ve vergi mahkemelerinde iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri düzenlenmiştir. Uyuşmazlıkta, iptal davası açılması sonrasında, idari işlemin tebliğinden itibaren dava süresi içerisinde açılan tam yargı davasının erken açılan dava sayılmayacağı gerekçesiyle Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde tekniker olarak görev yapan davacının, hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından bahisle, 31/12/2019 tarihi itibarıyla sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığının 04/12/2019 tarihli işleminin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla işlemin iptaline karar verildiği; bu kez bakılmakta olan dava ile davacının kadrosunun kaldırılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ve sözleşmesinin feshine ilişkin işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının fesih tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “İptal ve Tam Yargı Davaları” başlıklı 12. maddesinde; “İlgililer haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla Danıştay'a ve idare ve vergi mahkemelerine doğrudan doğruya tam yargı davası veya iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri gibi ilk önce iptal davası açarak bu davanın karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması halinde verilecek kararın tebliği veya bir işlemin icrası sebebiyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilirler. Bu halde de ilgililerin 11'inci madde uyarınca idareye başvurma hakları saklıdır.” hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyize konu karar, İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptali isteminin incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf isteminin reddi yönünden incelendiğinde;
Bölge İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, temyize konu kararın; Mahkeme kararının, dava konusu işlemin iptali isteminin incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf isteminin reddine dair kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.
Temyize konu karar, İdare Mahkemesi kararının, davacının işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin kısmı yönünden incelendiğinde;
2577 sayılı Kanunun yukarıda aktarılan 12. maddesinde, idari işlem nedeniyle haklarının ihlal edildiği iddiasında bulunan ilgililere seçimlik hak tanınmış ve bu kişilerin önce iptal davasını açarak bu dava sonuçlandıktan sonra tam yargı davası (veya her iki davayı birlikte) açabilecekleri gibi, iptal davası açmadan, doğrudan tam yargı davası da açabilecekleri belirtilmiştir.
Bakılan uyuşmazlıkta; davacının sözleşmesinin yenilenmeyerek feshedilmesine ilişkin işleme karşı açılan davada, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği; temyizen incelenen bu davada da tekniker kadrosunda görev yapan personelin, hizmetine ihtiyaç kalmadığı gerekçesiyle kadrosunun kaldırılmasına ilişkin işlemin, ortada kadro kaldırılması işleminin mevcut olmadığından idari davaya konu olabilecek kesin ve yürütülebilir bir işlem niteliğinde bulunmadığının ortaya konulduğu gerekçesiyle, incelenmeksizin reddine; davacının sözleşme feshi işlemi nedeniyle mahrum kaldığı parasal haklarının, dava açma tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve dava konusu uyuşmazlık birlikte incelendiğinde; davacının, sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığının 04/12/2019 tarihli işleminin iptali istemiyle … İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyası ile görülmekte olan dava henüz sonuçlanmadan, 22/01/2020 tarihinde açılan işbu davada, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararının anılan kısmında hukuka uyarlık, bu kısım yönünden istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddi ile İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptali isteminin incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına dair istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA;
2. Kısmen kabulü ile temyize konu kararın; İdare Mahkemesi kararının, yoksun kaldığı parasal hakların, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmı yönünden istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının davalı idareye iadesine,
4. Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 01/06/2023 tarihinde, kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) - KARŞI OY :
Dava, davalı idarede sözleşmeli personel statüsünde "tekniker" olarak görev yapan davacının, hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından bahisle sözleşmeli tekniker kadrosunun kaldırılmasına ilişkin işlem ile fesih nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların fesih tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde tahdidi olarak sayılan istisnalar hariç olmak üzere Bölge İdare Mahkemelerince istinaf incelemesi sonucunda verilen kararların kesin olduğu, bu kararlara karşı temyiz yolu bulunmadığı ve dava konusu işlemin anılan maddede tahdidi olarak sayılan konulardan herhangi birinin kapsamına girmediği gözetildiğinde, temyiz yolu kapalı olduğundan, temyiz isteminin reddi kararı verilmesi görüşüyle çoğunluk kararına katIlmıyorum.