T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/2889
Karar No : 2022/6261
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Makine Tasarım Kalıp ve
Yedek Parça Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
2- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(... Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle ve 2010 yılından devreden katma değer vergisinin düzeltilmesi nedeniyle üç kat vergi ziyaı cezalı olarak re'sen tarh edilen 2011/1 ila 12 dönemleri katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince; Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 08/02/2019 tarih ve E:2013/3, K:2019/1 sayılı kararı uyarınca Dairelerince yapılan ara karar üzerine davacı tarafından ibraz edilen defter ve belgeler üzerinde davalı idare tarafından yapılan inceleme sonucunda düzenlenen …tarih ve …sayılı Görüş ve Öneri Raporu'nda, …Metal San. ve Tic. Ltd. Şti., …Alüminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti., …Metal Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti., …Metal İnş. Otom. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti., Öniş İnşaat Metal San. ve Tic. Ltd. Şti., ... Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti., …, …, …, …ve …tarafından davacıya 2011 hesap döneminde düzenlenen faturaların sahte olduğu ve bu faturalara ilişkin olarak indirim konusu yapılan katma değer vergilerinin reddi gerektiğinin belirtildiği, söz konusu belgeler dışında davacının sunmuş olduğu diğer alış belgeleri ve yasal defter kayıtları ile ilgili herhangi bir eleştiri yapılmadığı, davacının ilgili dönemde fatura aldığı Rami Vergi Dairesi mükellefleri …Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti. ile …Alüminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki tespitler, düzenledikleri faturaların sahte olduğunu ispatlamaya yeterli olmadığından cezalı tarhiyatın söz konusu mükellefler tarafından düzenlenen faturalara isabet eden kısmı ile …tarih ve …sayılı Görüş ve Öneri Raporu'nda eleştirilen alışlara isabet edenler dışındaki alışlarından kaynaklanan cezalı tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı, davacı tarafından 2010 yılına ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine karşı açılan davada verilen karar dikkate alındığında vergi ziyaı cezalı tarhiyatın 2010 yılından devreden katma değer vergisinin düzeltilmesinden kaynaklanan kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının ilgili dönemde fatura aldığı Atışalanı Vergi Dairesi mükellefi …Metal San. ve Tic. Ltd. Şti., Bayrampaşa Vergi Dairesi mükellefleri …Metal Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. ile …Metal İnş. Otom. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kasımpaşa Vergi Dairesi mükellefi …İnşaat Metal San. ve Tic. Ltd. Şti., Sarıgazi Vergi Dairesi mükellefleri …ile …, İkitelli Vergi Dairesi mükellefi …, Şişli Vergi Dairesi mükellefi …ve Yenibosna Vergi Dairesi mükellefi …hakkındaki tespitler, düzenledikleri faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığını gösterdiğinden söz konusu mükelleflerce düzenlenen faturalara isabet eden vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, faturalara konu alışlarının gerçek olduğu, mevzuat hükümleri dikkate alındığında yapılan tarhiyatlar ile kesilen cezaların hukuka aykırı olduğu belirtilerek kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kararın aleyhe olan kısmının hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davacı temyiz isteminin reddi, davalı temyiz isteminin kısmen kabulü ile kısmen reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın redde ilişkin kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın kabule ilişkin kısmının …tarih ve …sayılı Görüş ve Öneri Raporu'nda eleştirilen alışlara isabet edenler dışındaki alışlardan kaynaklanan cezalı tarhiyata dair hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, kararın kabule ilişkin kısmının …Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti. ile …Alüminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı Rami Vergi Dairesi mükellefi …Aliminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; 17/08/2010 tarihli işe başlama yoklamasında, işyerinin zemin katta 30 m² civarında olduğu, depo ve şubesi olmadığı, tespit anında işçi çalışmadığı, alüminyum profil-külçe ve hurda alım/satım faaliyetinde bulunduğu, büro malzemesi mevcut olduğu, emtiası bulunmadığının tespit edildiği, 04/02/2013 tarihli yoklamada, adreste tanınmadığı, 11/04/2012 tarihinden itibaren adreste başka bir mükellefin faaliyette bulunduğunun tespit edildiği, 06/08/2010-16/05/2011 tarihleri arasında müdürlüğünü yapan …'nın 10 şirkette daha ortaklığının ve 7 şirkette yöneticiliğinin bulunduğu, söz konusu şirketlerin 4 tanesi hakkında sahte belge düzenleme yönünden vergi tekniği raporu olduğu, diğerleri hakkında ise olumsuz tespitlerin bulunduğu, şirketin 16/05/2011 tarihinden sonra şirket müdürü olan …'ün 4 şirkette daha yöneticiliği, 5 şirkette de ortaklığının bulunduğu, bu şirketlerden 2 tanesi hakkında sahte belge düzenleme yönünden vergi tekniği raporu olduğu, bir tanesi hakkında ise olumsuz tespitin bulunduğu, 2010/9,10,11,12 aylarında toplam 363.784,00 TL, 2011 yılında 4.329.542,15 TL KDV matrahı beyan edildiği, 2011/8,9,10 dönemleri beyannamelerinin matrahsız verildiği, 2011/11,12 dönemlerinde beyanname verilmediği, mükellef kurumdan Ba formu ile 2010 yılında 523.674,00 TL, 2011 yılında 6.562.169,00 TL alım bildirildiği, mükellefin 2010 yılında 2 firmadan alım bildirdiği, bunlar hakkında sahte belge düzenleme yönünden rapor bulunduğu, 2010 yılında mükellefe mal sattığını bildren şahıs/şirketin olmadığı, 2011 yılında mükellefin 2 firmadan alım bildirdiği, bunlar hakkında sahte belge düzenleme yönünden rapor bulunduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda açıklanan tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, ilk yoklamada mükellefin temsilcisinin ifadesi ile depo ve şubesinin olmadığı, çalışanının bulunmadığı ve iş yerinde emtianın bulunmadığı hususlarının tespit edildiği, yapılan diğer yoklamalarda da adreste bulunmadığı ve başka bir mükellefin faaliyette bulunduğu hususlarının tespit edildiği, 30 m2 olan mevcut iş yeri büyüklüğü ile anılan hasılatlara ulaşmasının ticari ve teknik icaplara uygun olmadığı, 2010 ve 2011 yılında mükellefe satış yaptığını bildiren mükellef olmamasına rağmen, mükellef Ba'larından 2 şirketten alım yapıldığının bildirildiğinin anlaşıldığı ve bu şirketler hakkında da sahte belge düzenleme nedeniyle VTR bulunduğu, şirket müdürleri ile ortaklarının başka şirkette ortaklıklarının ve yöneticiliklerinin bulunduğu ve bu şirketlerin büyük çoğunluğu hakkında VTR veya olumsuz tespitlerin bulunduğu hususları göz önünde bulundurulduğunda, bu mükellefin uyuşmazlık konusu dönemlerde gerçek bir ticari faaliyetinin bulunmadığı ve davacıya düzenlemiş olduğu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı kanaatine varılmıştır..
Davacıya ilgili dönemde fatura düzenleyen …Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporunda; aliminyum, bar, çubuk, tel ve profil, tüp, boru ve bağlantı parçaları imalatı ile iştigal etmek üzere 13/07/2010 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 31/12/2011 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin ettirildiği, defter ve belgelerin ibraz yazısının tebliğine rağmen ibraz edilmediği, kanuni temsilciye ulaşılamaması nedeniyle incelemenin tarh dosyası ve GİB YBS üzerinden yapıldığı, şirket ortaklarının … ve …olduğu, …ın 10 yıl için müdür seçildiği, müdürün ortaklığı bulunduğu başka bir şirket hakkında sahte belge düzenlediği yönünde vergi tekniği raporu bulunduğu, 23/07/2010 tarihli yoklamada, mükellefin 13/07/2010 tarihinde işe başladığı, işyerinin zemin katta 45 m² civarında ve kirasının 200 TL olduğu, depo, şube ve ardiyesinin olmadığı, tespit tarihinde işçi çalıştırılmadığı, alüminyum alım-satımı yapıldığı, büro malzemesi bulunduğu, 20/10/2010 tarihli yoklamada, tespit anında iş yerinin açık olduğu ve faaliyet konusunun hurda metal alım-satımı olduğu, işyerinin 45 m² civarında olduğu, çalışan işçisi, şubesi, deposu ve ticari emtiası bulunmadığı, iletişim aracı olarak telefonun dahi olmadığı, bir miktar büro malzemesi bulunduğu, 11/03/2011 tarihli yoklamada, şirketin faaliyetine devam ettiği, şubesi olmadığı, işyerinin alt katında 45 m² alanı depo olarak kullandığı, başka bir adresteki toplam 60 m2 lik alanı ise büro olarak kullandığı, bir miktar büro malzemesi bulunduğu, sipariş üzerine çalıştığı, deposunda hammadde ve emtia stoğunun olmadığı, 2 kişinin sigortalı olarak çalıştığı hususlarının tespit edildiği, 01/12/2011 tarihli yoklamada, adresin kapalı olduğu, yönetim kayıtlarında ise mükellefin adreste ikamet ettiğinin tespit edildiği, 15/05/2012 tarihli yoklamada, mükellefin iş yerini terk ettiği ve terk tarihinin bilinmediği, adreste başka bir mükellefin bulunduğu, 23/05/2012 tarihli yoklamada, mükellefin ilgili adreste bulunmadığı, yaklaşık 2,5 ay önce adresin terk edildiğinin tespit edildiği, 25/06/2012 tarihli yoklamada, şirket müdürünün adreste tanınmadığı, tespit anında adreste bulunanların adrese birkaç ay önce taşındıklarını beyan ettiği, 05/07/2012 tarihli yoklamada, mükellef kurumun adreste tanınmadığı, adrese daha önce gidilerek görüşme mektubu bırakılmasına rağmen davete icabet edilmediği, 2010 yılı kurumlar beyannamesinde zarar beyan edildiği, beyanname eki bilanço ve gelir tablosunda 673.783,80 TL brüt satış beyan edildiği, 2011 yılı kurumlar vergisi beyannamesini vermediği, 2010 yılında Ocak-Haziran ayında matrahsız Temmuz-Eylül, Kasım ayında 0,00 TL, Ekim ve Aralık ayında toplam 396.175,00 TL KDV matrahı beyan edildiği, 2011/1,2,3,4,5 dönemlerinde toplam 1.646.542,56 TL KDV matrahı beyan edildiği, 2011/6,7,8,9,10 dönemleri beyannamelerinin boş verildiği, izleyen dönemlerde ise beyanname verilmediği, mükelllef kurum tarafından 2010 Bs formunda 669.282,00 TL, 2011 yılında 4.055.891,00 TL satış bildirildiği, mükellef kurum tarafından Ba formu ile 2010 yılında 670.557,00 TL, 2011 yılında 4.033.110,00 TL alış bildirildiği, 2010 yılında mal ve hizmet alındığı bildirilen mükelleflerin hiçbirinin karşılık Bs vermediği, alışlarının büyük kısmını oluşturan bir mükellefin ise sahte fatura düzenleyicisi olduğu, yine 2011 yılında mal ve hizmet alındığı bildirilen mükelleflerin karşılık Bs vermediği ve alışlarının büyük bir kısmını oluşturan 2 mükellefin sahte fatura düzenleyicisi olduğu, mükellef kuruma ait taşıt kaydına rastlanmadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerden, özellikle şirket adına kayıtlı araç bulunmadığı, yoklamalarda belirtilen ciroları yapabilecek emtiaya rastlanılmadığı, anılan mükellefin katma değer vergisi beyanları ile Ba-Bs bildirimleri arasında uyumsuzluk olduğu, alım yapılan mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporları bulunduğu, 2010 yılı katma değer vergisi beyannamelerinin ilk altı ayının matrahsız, 7,8,9,11. aylarında 0,00 TL olarak beyan edilmesine rağmen izleyen yılın ilk 5 ayında yüksek miktarda cirolara ulaşılarak 1.646.542,56 TL matrah beyan edildiği, stok miktarı, faaliyet yaptığı alan, işin niteliği dikkate alındığında, bu kadar kısa zaman diliminde bu matraha ulaşılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ödenecek KDV'lerin ya hiç çıkmadığı ya da çok cüzi olduğu, şirket müdürünün ortağı olduğu başka bir şirket hakkında vergi tekniği raporu bulunduğu hususları dikkate alındığında, davacıya düzenlemiş olduğu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle, …Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti. ile …Alüminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık, Vergi Dava Dairesi kararının aksi yöndeki hüküm fıkrasında ise hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, redde ilişkin kısmının ve kabule ilişkin kısmının …tarih ve …sayılı Görüş ve Öneri Raporu'nda eleştirilen alışlara isabet edenler dışındaki alışlardan kaynaklanan cezalı tarhiyatın kaldırılmasına dair hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının kabule ilişkin kısmının …Alüminyum San. ve Tic. Ltd. Şti. ile …Alüminyum ve Metal Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve …TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 07/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.