T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/3162
Karar No : 2023/160
Temyiz İsteminde Bulunanlar : 1- (Davacılar) I- …
II- …
Vekili : Av. …
2- (Davalı) … Valiliği
Vekili : Av. …
İstemin Özeti: Taraflarca, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Taraflarca istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava, davacı ...'nun diğer davacı ...'e ait sürücü kursunda usta öğretici olarak görevlendirilmesi talebinin reddine ilişkin … gün ve …. sayılı … Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin iptaline yönelik yargı kararının uygulanmadığından bahisle her bir davacı için ayrı ayrı 15.000,00 TL manevi tazminat ile davacı ... için çalışamadığı döneme ilişkin olarak uğradığını ileri sürdüğü zarara karşılık 1.000,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, davacının, yargı kararı ile iptal edilen … sayılı … Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin tesis edildiği 07/11/2013 tarihi ile çalışma onayı verilmesine ilişkin işlemin tesis edildiği 24/07/2014 tarihi arasında usta öğreticilik mesleğini icra etmekle hak kazanacağı ücret gelirinden mahrum kaldığı açık olup sürücü kursu ile davacı arasında imzalanan iş sözleşmelerinde aylık ücret miktarı olarak brüt asgari ücret belirlendiği dikkate alındığında 1.000,00TL maddi tazminat talebinin kabulüne, davacılar hakkındaki yargı kararını uygulamadığı saptanan davalı idarenin olaydaki kusurunun niteliği ve ağırlığı dikkate alınarak manevi tazminat isteminin her bir davacı için ayrı ayrı 500,00.-TL olmak üzere 1.000,00.-TL'lik kısmının kabulüne, fazlaya ilişkin kısmının reddine karar verilmiştir.
Dairemizin 26/12/2019 tarih ve E:2015/3277; K:2019/12759 sayılı kararıyla; anılan karar, manevi tazminat yönünden şartların oluşmadığı; maddi tazminat yönünden uyuşmazlık konusu olayda, davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle maddi tazminat ödenmesine hükmedildiği halde karar verilmeden önce yukarıda belirtildiği şekilde davacıya dosyadaki bilgi ve belgelere göre esas hakkında karar verileceğinin bildirilmediği, yani bir başka anlatımla davacıya 2577 sayılı Yasada tanınan miktar arttırım hakkını kullanmasına fırsat tanınmadığı anlaşıldığından, davacıya istenilen tazminat miktarını arttırma hakkı tanınmak suretiyle yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.
Mahkemece bozma kararına uyularak manevi tazminat isteminin reddine; maddi tazminat talebinin de kabulüne karar verilmiştir.
Anılan karar taraflarca temyiz edilmekte olup; davacı tarafından, Mahkemece kendisine ıslah imkanı sağlanmadığı, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği ileri sürülmektedir.
2577 sayılı Kanun'un 16. maddesinin 4. fıkrasında; " ...tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir." hükmü yer almaktadır.
Mahkemenin 18/11/2021 tarihli Ara Kararına cevaben Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından sunulan hizmet döküm cetvelinde; davacının uyuşmazlık konusu 07/11/2013 ila 24/07/2014 tarihleri arasında aktif çalışmasının bulunduğu, Kasım, Aralık 2013 dönemi ile Ocak-Temmuz 2014 döneminde … Ldt. Şirketi'nden Kasım, Aralık 2013, Ocak 2014 dönemde ayrıca … Sanayi ve Ticaret Ldt. Şirketi'nden olmak üzere; toplam 12.593,10 TL prime esas kazanç elde ettiği, yargı kararı ile hukuka aykırı olduğu sabit olan çalışma izni onayı verilmeyen dönem itibariyle imzaladığı iş sözleşmesinde brüt 1021,00 TL ücretin belirlendiği dikkate alındığında; 8 ay 17 günlük mahrum kaldığı kazancının (maddi tazminat miktarına konu), anılan dönemde hizmet döküm cetveli ile sabit olan aktif kazancının altında kaldığı görülmektedir.
Bir idari işlem dolayısıyla ilgililerin haklarının ihlali söz konusu olduğunda, işlem nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zararın tazmininin gerektiği tartışmasız olup; bu kapsamda; Mahkemece yapılacak zarar hesabında, işlem nedeniyle zarara uğranıldığı ileri sürülen dönemdeki aktif kazançların zarara ilişkin tespit edilen miktardan mahsup edilmek suretiyle karşılanması gerekmekte olup; davacı tarafından, hakkında tesis edilen hukuka aykırı işlem nedeniyle 8 ay 17 gün çalışamadığı, bu döneme karşılık gelen maddi zararının karşılanması gerektiği ileri sürülmekte olup; yukarıda belirtildiği üzere anılan dönemde elde ettiği kazancı da dikkate alındığında Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Öte yandan; her ne kadar davacı tarafından, Mahkemece ıslah hakkının elinden alındığı ileri sürülmekte ise de; Mahkemece verilen … tarih ve E:… sayılı Ara Kararının 27/12/2021 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği, 2577 sayılı Kanun'un 16. maddesinin 4. fıkrasında da belirtildiği üzere ıslah hakkın kullanılması halinde; talebin kabulünde Mahkemenin bağlı yetki içerisinde olduğu, bir başka ifadeyle; kanun koyucunun anılan talebi kabul edip etmemek hususunda Mahkemelere takdir hakkı tanımadığı açıktır.
İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1. fıkrasında yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır.
İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve kanuna uygun olup, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, temyiz istemlerinin reddi ile anılan kararın yukarıda yer alan açıklama ile onanmasına ve temyiz giderlerinin istemde bulunalarn üzerinde bırakılmasına, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 26/01/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.