T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2022/3739
Karar No : 2023/257
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: Danıştay Sekizinci Dairesinin 08/06/2022 tarih ve E:2019/677, K:2022/3919 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacının Nisan/2018 dönemi doçentlik başvurusunun başvuru şartlarını sağlamadığından bahisle iptaline ilişkin Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işleme yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin ve Yükseköğretim Kurulunca kabul edilerek ilan edilen "2018 Nisan Dönemi Başvurularına Ait Bilim Alanları ve Anahtar Kelimler" düzenlemesinde, "Sosyal Hizmet" bilim alanı altında "El Sanatları" anahtar kelimesine yer verilmemesine ilişkin eksik düzenlemenin iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 08/06/2022 tarih ve E:2019/677, K:2022/3919 sayılı kararıyla;
Anayasa'nın 49. maddesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 24 maddesi ve 15/04/2018 tarih ve 30392 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Doçentlik Yönetmeliği'nin 3. ve 4. maddelerinde yer alan kurallar aktarılarak,
Üniversitelerarası Kurul Başkanlığına ait savunma dilekçesinde, Yükseköğretim Kurulu tarafından doçentlik sınavı başvuru şartları, doçentlik bilim alanları ve anahtar kelimeler hakkında çalışma yapmak üzere Doçentlik Çalışma Grubu oluşturulduğunun belirtilmesi üzerine Dairelerinin ... tarih ve E:... sayılı ara kararı ile davalı idarelerden; "2018 Nisan Dönemi Başvurularına Ait Bilim Alanları ve Anahtar Kelimler" adlı düzenlemede El sanatları anahtar kelimesinin bulup bulunmadığı, Ev Ekonomisi anahtar kelimesinin El Sanatlarını da kapsayıp kapsamadığı hususlarının sorulduğu ve "Doçentlik Çalışma Grubu" tarafından hazırlanan rapor ve varsa bu raporun hazırlanmasına esas teşkil eden bilimsel çalışmalara ilişkin tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenildiği,
Davalı idareler tarafından ara kararına cevaben gönderilen dilekçelerde, Ev Ekonomisinin toplum içinde ailenin geçim ve yaşayışını konu alan bir bilim dalı olduğu, dolayısıyla El Sanatları alanını kapsamadığı, 2018 Nisan döneminde Doçentlik Başvuru alanında anahtar sözcükler arasında El Sanatları anahtar kelimesinin bulunmadığı, bununla birlikte, Güzel Sanatlar Temel Alanı Geleneksel Türk Sanatları Bilim Alanı altında El Sanatlarının alt alanı olan Cilt, Çini, Eski Kumaş Desenleri, Halı Kilim ve Dokuma, Hat, Minyatür ve Tezhip kelimelerinin bulunduğu hususlarına yer verildiği,
İdarelerin, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmet etkinliğinin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahip olduğu, kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara ayak uydurmak ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunduğu hususunda kuşku bulunmadığı,
İdareye tanınan bu takdir yetkisinin, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmeyeceğinin de izahtan vareste olduğu, takdir yetkisinin yargısal denetiminin, bu yetkinin hukuka, eşitlik ilkesine ve kamu yararına uygun olup olmadığı ile sınırlı olduğu,
Davalı idareler tarafından; dava konusu düzenlemenin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek yapıldığı ve bu konuda idarenin takdir yetkisi olduğu iddia edilmekte ise de, bu iddiaları destekleyen ve düzenlemenin yapılmasına esas teşkil eden gerekçelerin ve akademik gerekliliğin varlığını ortaya koyan verilerin veya bu yöndeki akademik çevrelerden alınmış bilimsel görüşlerin dikkate alınarak düzenleme yapıldığını gösteren bilgi ve belgelerin sunulmadığının anlaşıldığı,
Öte yandan; davacının eğitim/öğretim ve akademik kariyer sürecinde, 1986 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ev Ekonomisi Yüksekokulundan mezun olduğu, 1988 yılında Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Ev Ekonomisi (El Sanatları) programında yüksek lisansını tamamladığı, 1995 yılında aynı programda doktorasını tamamladığı, davacının bilimsel yayın ve çalışmalarının Ev Ekonomisi bölümünde Köy El Sanatları alanında olduğunun görüldüğü, davacının bilimsel çalışma alanının Tasarım bilim alanıyla ilgili olan Güzel Sanatlar Temel Alanı kapsamında olmadığının anlaşıldığı,
Bu durumda, dava konusu doçentlik başvurusunun iptaline ilişkin işlem ile "2018 Nisan Dönemi Başvurularına Ait Bilim Alanları ve Anahtar Kelimler" düzenlemesinde, "Sosyal Hizmet" bilim alanı altında "El Sanatları" anahtar kelimesine yer verilmemesine ilişkin eksik düzenleme birlikte değerlendirildiğinde; Güzel Sanatlar Temel Alanı/Tasarım Bilim Alanı kapsamı dışında "El Sanatları" alanında doktora yapanların, söz konusu eksik düzenleme nedeniyle doçent olma yolunun kapanacağı ve eğitim-öğretim sürecinde ilerleme olanağı kalmayacağı açık olduğundan, Anayasa'nın 49. maddesi ile güvence altına alınan çalışma hayatını geliştirme ve çalışanları koruma ilkeleri ile uyuşmayan ve hukuken kabul edilebilir bir gerekçeye dayanmayan dava konusu bireysel işlem ve dayanağı düzenlemede hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle,
dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idareler tarafından, eser incelemesi aşamasında jüri üyesince davacının başvuru şartlarını sağlamadığının tespit edilmesi üzerine Doçentlik Yönetmeliği'nin 4. maddesinin 3. fıkrası gereğince konunun Doçentlik Komisyonu tarafından incelendiği ve davacının başvuru şartlarını sağlamadığına karar verilerek doçentlik başvurusunun iptal edildiği, doçentlik değerlendirmesinin objektif kriterlere göre gerçekleştirilmesi için Doçentlik Yönetmeliği'ne uygun kriterler getirildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçelerinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2. Dava konusu işlemlerin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Danıştay Sekizinci Dairesinin temyize konu 08/06/2022 tarih ve E:2019/677, K:2022/3919 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 16/02/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.