T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2022/389
Karar No : 2023/583
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına ... Anonim Şirketine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin ve konulan hacizlerin kaldırılması istemiyle yapılan düzeltme başvurusunun reddi üzerine yapılan şikayet başvurusunun reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
... Anonim Şirketine ait kamu ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emirlerine karşı açılan dava süre aşımı nedeniyle ret edilmiştir. Bunun üzerine davacı tarafından adına düzenlenen ödeme emirlerinin ve konulan hacizlerin kaldırılması istemiyle yapılan düzeltme-şikayet başvurularının reddi yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bir vergi alacağının vergiyi doğuran olay ile doğup tahsil ile ortadan kalktığı süreçte, ortaya çıkan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 116 ve devamı maddelerinde yazılı vergi hatalarının ayrıksı bir yol olan düzeltme-şikayet hükümlerinin uygulanması suretiyle düzeltilmesi her zaman mümkündür. Yükümlü ya da sorumludan vergi hatasından kaynaklı haksız yere bir verginin tahsil edilmiş olması halinde düzeltme-şikayet hükümleri uygulanarak bu hataların düzeltilmesi suretiyle tahsil edilmiş olan bu verginin iadesinin sağlanabileceği ilgili yasa ve yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir. Tarh, tahakkuk, ödeme emri ve haciz gibi işlemlere karşı süresi içinde dava açılmaması da bu ayrıksı yolun kullanılmasına engel bir durum değildir.
Olayda, davacının, asıl vergi borçlusu olan ... Anonim Şirketinin kanuni temsilcisi olmadığı, sırf tüzel kişi olarak yönetim kurulunda yer alamayacak şirket ortağı ... Endüstri ve Ticaret Anonim Şirketini temsilen asıl borçlu şirketin yönetim kurulunda yer aldığı, dolayısıyla temsilcisi sıfatıyla yönetim kurulunda görev almasının, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 10. maddesi gereğince sorumluluğa yol açmayacağı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, ... Anonim Şirketinin kanuni temsilcisi olmayan davacının sorumluluğuna gidilmesinin 213 sayılı Kanun'un 118. maddesi kapsamında "mükellefin şahsında hata" yapılmasına neden olduğu sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmaktadır.
Mahkeme bu gerekçeyle dava konusu işlemi iptal etmiştir.
Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 09/12/2019 tarih ve E:2016/19342, K:2019/6658 sayılı kararı:
Ödeme emri ve haciz işlemleri, amme alacağı niteliğini kazanmış vergi ve cezaların tahsili amacıyla vergi dairelerinin tahsilat aşamasında yaptıkları işlemlerdendir. 6183 sayılı Kanun'a göre yapılan bu işlemlere karşı 213 sayılı Kanun'la getirilen bir düzenleme olan düzeltme-şikayet yolunun kullanılmasına hukuki olanak bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacı tarafından düzeltme başvurusu kapsamında ileri sürülen iddialar, ancak ödeme emri ve haciz işlemlerine karşı süresi içerisinde açılan davalarda ileri sürülebilir.
Bu durumda, kamu alacağının cebren tahsili için düzenlenen ödeme emri ve haciz işlemlerine karşı düzeltme ve şikayet yolunun izlenmesine olanak bulunmadığından, davacının iddialarını, mükellefin şahsında hata kapsamında inceleyerek davanın kabulüne karar veren Vergi Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Daire bu gerekçeyle Vergi Mahkemesi kararını bozmuş; davacının karar düzeltme istemini reddetmiştir.
... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:
Mahkeme, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Kamu alacağının tahsili amacıyla tesis edilen işlemlere karşı düzeltme-şikayet yoluna başvurulmasının mümkün olmadığı, ... Anonim Şirketinin 15/05/2009 tarihli genel kurulu kararı ile davacının şirketin genel müdürlüğüne atanıp şirketi temsile yetkili kılındığı, kanuni temsilci olarak davacının sorumlu tutulmasının hukuka uygun olduğu iddia edilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin ısrar hükmü yönünden reddi ile işin esası yönünden temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Danıştay Dokuzuncu Dairesine gönderilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Danıştay Dokuzuncu Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2- ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3- Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına,
2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07/06/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
X - KARŞI OY:
Temyiz isteminin ısrar hükmü yönünden reddi ile işin esası hakkında diğer yönlerden temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Danıştay Dokuzuncu Dairesine gönderilmesi gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.