T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/3903
Karar No:2023/4082
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Kaymakamlığı - …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (h) bendi uyarınca, "Kurumdan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapıldığından" bahisle … tarih ve … sayılı işlemiyle verilen 61.638,00-TL idari para cezası ile (ı) bendi uyarınca, "Kurumdan uygunluk belgesi almadan enfiye, çiğneme, nargile tütünü veya yaprak sigara kâğıdı ya da makaron üretildiği ve satışa arz edildiğinden" bahisle … tarih ve … sayılı işlemiyle verilen 6.163,00-TL idari para cezasına konu makaron, yaprak tütün, kıyılmış tütün ve paket hâlindeki kıyılmış tütün mamulünün mülkiyetinin kamuya geçirilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce, anılan Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Dairemizin 10/11/2021 tarih ve E:2015/54, K:2021/3744 sayılı kararıyla kısmen onanması kısmen bozulması üzerine bozulan kısma uyularak verilen kararda; davanın 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (h) bendi uyarınca, "Kurumdan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapıldığından" bahisle … tarih ve … sayılı işlemiyle 61.638,00-TL idari para cezasına konu ürünlerin mülkiyetinin kamuya geçirilmesine ilişkin kısmının bozulmasına karar verildiğinden uyuşmazlığın, yaprak tütün ve şeffaf poşetlerde kıyılmış vaziyetteki tütünün mülkiyetinin kamuya geçirilmesine ilişkin olduğu;
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan hâliyle 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (h) bendinde, "Kurumdan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapanlara ellibin Yeni Türk Lirası" idarî para cezası verileceğinin kurala bağlandığı, ancak bu kuralın 28/11/2017 tarih ve 7061 sayılı Kanun'un 63. maddesiyle mülga olduğu;
4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin dokuzuncu fıkrasının dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan hâlinde, beşinci fıkranın (f), (g), (h), (ı) ve (j) ile (o) bentlerinde yazılı fiiller hakkında idarî yaptırım uygulamaya ve bu fiillerin konusunu oluşturan her türlü eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesi kararını vermeye mahalli mülkî amirlerin, diğer bentlerde yazılı fiiller hakkında idarî para cezası vermeye ise Kurum'un yetkili olduğu kuralına yer verildiği;
Tütün ve Alkol Piyasası düzenleme Kurumu uzmanı tarafından, Kırklareli ili, Babaeski ilçesinde faaliyet gösteren … Tütün ve Tütün Mamülleri Sanayi Ticaret A.Ş.'nin denetimi esnasında "şirkete ait olmadığı" şeklinde yazılan bir depodan şüphe duyulması üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı'na başvurularak arama ve elkoyma kararı alındığı, bunun üzerine yapılan incelemede, söz konusu deponun davacı tarafından … Fabrikası'na kiralandığı, depoda çok sayıda makaron ve tütün bulunduğu, söz konusu deponun kuruma bildirilmediği, ayrıca makaron ve tütünlerin bandrolsüz olduğunun tespit edilmesi üzerine … tarih ve … sayılı işlemle 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 5. fıkrasının (h) bendi uyarınca 61.638,00 TL idari para cezası ve aynı Kanun'un 8/5-ı maddesi uyarınca aynı tarih ve 167 sayılı işlem ile de 6.163,00 TL idari para cezası verildiği ve söz konusu ele geçirilen malların mülkiyetinin kamuya geçirilmesinede karar verildiği, mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle de bakılan davanın açıldığı;
Davacıya 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (h) bendi uyarınca, "Kurumdan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapıldığından" bahisle … tarih ve …sayılı işlemiyle 61.638,00-TL idari para cezası verildiği, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davada … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, söz konusu kararın Dairemizin 19/11/2019 tarih ve E:2014/4992, K:2019/3692 sayılı kararıyla bozulması üzerine … İdare Mahkemesi'nce bozma kararına uyularak … tarih ve E:… K:… sayılı kararla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği;
Bu durumda, anılan yargılama sonucunda, 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (h) bendi uyarınca davacıya verilen idari para cezasının hukuka aykırı olduğu sonucuna varılarak söz konusu işlemin iptaline karar verildiği anlaşıldığından, dava konusu … tarih ve … sayılı işlemin, iptaline karar verilen idari para cezasına konu yaprak tütün ve şeffaf poşetlerde kıyılmış vaziyetteki tütünün mülkiyetinin kamuya geçirilmesine ilişkin kısmının hukukî dayanağının kalmadığı, bu itibarla, dava konusu işlemin bu kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 17/10/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.