T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2022/4298
Karar No : 2023/4242
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı (E-Tebligat)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Hırdavat Metal Makine İmalat İnşaat Elektrik
Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İdarece davacıya gönderilen yazı üzerine, davacı tarafından, 2016/1 ila 6 ve 10 dönemlerine ilişkin olarak ihtirazı kayıtla verilen katma değer vergisi düzeltme beyannameleri üzerine 26/05/2019 tarihinde tahakkuk ettirilen katma değer vergisi, damga vergisi, hesaplanan gecikme faizi ile kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararda; Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K: … sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin 03/11/2020 tarih ve E:2020/3619, K:2020/4207 sayılı kararı ile bozulması üzerine, anılan Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla Danıştay bozma kararına uyularak Mahkeme kararının kaldırıldığı ve dava dosyasının Mahkemelerine gönderildiği; davacının ilgili dönemlerde fatura aldığı Keçiören Vergi Dairesi mükellefi T.H. … İnşaat Hırdavat Madencilik Otomotiv Nak. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında yapılan tespitlerin, davacı adına düzenlenen faturaların sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olduğunu kanıtlamaya yeterli olmadığı anlaşıldığından, yapılan tahakkuklarda, hesaplanan gecikme faizi ile kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu, davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı adına yapılan işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü ve Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı Keçiören Vergi Dairesi mükellefi T.H. .... İnşaat Hırdavat Madencilik Otomotiv Nak. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; şirketin hırdavat malzemesi ve el aletleri toptan ticareti faaliyeti ile iştigal etmek üzere 14/01/2014 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 11/04/2017 tarihinde tasfiyeye girdiği, 23/01/2018 tarihinde tasfiye nedeniyle işini terk ettiği, 16/04/2014 tarihli yoklamada, iş yerinde birtakım malların bulunduğu, bir çalışan olduğu, işyerinin kiralık olduğu, 4 katlı 560 m2 alanın 80 m2'lik giriş kısmının kullanıldığı, aynı adreste … Ltd.Şti.’nin de faaliyet gösterdiği; 30/04/2014 tarihli yoklamada, iş yerinde 60.000,00 TL'lik mal olduğu, 29/08/2014 tarihli yoklamada, iş yerinde 2 kişi çalıştığı, şirket sahibinin Mustafa Üstün olduğu; 28/10/2014 tarihli yoklamada, şirketin bu adreste 15/04/2014 tarihinden itibaren faaliyet gösterdiği, işyerinin kiralık olduğu, .... plakalı kamyonetinin bulunduğu, 3 kişinin çalıştığı, SMMM’nin Yakup Kepez olduğu, iş yerinde 60.000,00 TL'lik malzeme bulunduğu; 14/04/2015 tarihli yoklamada, iş yerinde ödeme kaydedici cihaz olmadığı, 7 kişinin çalıştığı; 29/05/2015 tarihli yoklamada, şirketin deposunun bulunmadığı, iş yerinin kiralık olduğu, aynı iş yerinde …’nin de faaliyet gösterdiği, 7 kişinin çalıştığı hususlarının tespit edildiği, 15/05/2017 tarihli yoklamada, şirketin tespit anında faal olmadığı, belirtilen adreste ödevliye ulaşılamadığı; 01/06/2017 tarihili yoklamada ise, işçi çalıştırmadığı, ödeme kaydedici cihazının ve emtiasının bulunmadığı, ilgili adresin tasfiye adresi olduğu hususlarının tasfiye memuru … nezdinde tespit edildiği, yapılan araştırmalar sonucunda şirketin herhangi bir defter tasdikine rastlanmadığı, 2016/1 ila 12 dönemlerinde beyan edilen katma değer vergisi matrah toplamının 29.349.678,32 TL, ödenmesi gereken katma değer vergisinin ise 2.180.541,96 TL olduğu, 2017 yılında matrah beyan edilmediğinin ve ödenmesi gereken katma değer vergisi çıkmadığının görüldüğü, muhtasar beyannamelerine göre 2016 yılında ortalama 4-5, 2017 yılının ilk 6 ayında 2 ila 4 arasında işçi çalıştırdığı, sonraki dönemde çalışan işçisinin olmadığı, 3 ayrı vergi dairesine toplam 4.048.517,79 TL vergi borcu bulunduğu, sadece 40.904,17 TL ödeme yapıldığı, 2016 yılında Ba bildirimi ile 29.089.846,00 TL tutarında mal ve hizmet alımı yaptığını bildirdiği, aynı yılda diğer mükelleflerin ise Bs formu ile şirkete sadece 160.210,00 TL tutarında satış yaptıklarını bildirdikleri, alış yaptığını bildirdiği mükelleflerin çoğu hakkında vergi tekniği raporu tanzim edildiği, şirketin adına kayıtlı aracının ve banka hesabının bulunmadığı; dolayısıyla, düzenlediği faturaların herhangi bir mal teslimi ve hizmet ifasını yansıtmayan sahte belgeler olarak değerlendirilmesi gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, söz konusu mükellefin yüksek tutarlı katma değer vergisi matrahları beyan etmesine rağmen, anılan hasılatları yapabilecek fiziki kapasitesinin, emtiasının ve ticari organizasyonunun olmadığı, ilgili dönemdeki mal alışlarının ve çalışan işçi bilgilerinin gerçeği yansıtmadığı, yapılan araştırmalarda herhangi bir defter tasdikine rastlanmadığı, banka hesabının bulunmadığı ve tahakkuk eden vergilerinin ödenmediği hususları dikkate alındığında, şirketin uyuşmazlık konusu dönemde davacıya düzenlediği faturaların gerçek bir mal veya hizmet karşılığında düzenlenmediği sonucuna varıldığından, dava konusu cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık; temyize konu kararda ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 19/06/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.