T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/4433
Karar No : 2023/5800
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR): 1) … Bakanlığı / …
(… Bakanlığı)
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
2) … Genel Müdürlüğü / …
VEKİLİ : Av….
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1) …'ye velayeten,
Kendisine asaleten …
2) …
3) …
VEKİLLERİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının kabule ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN KONUSU :Manisa İli, Soma İlçesi, Eynez Maden Ocağı'nda 13/05/2014 tarihinde meydana gelen kazada davacıların yakını …'nün hayatını kaybetmesinde idarelerin hizmet kusuru olduğu ileri sürülerek davacılar tarafından 11/01/2016 tarihinde davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına, 12/01/2016 tarihinde Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına) yapılan başvuruların Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı) tarafından zımnen reddi, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının … tarih ve … sayılı işlemiyle açıkça reddi üzerine, müteveffanın eşi … için 500.000,00 TL, çocukları … ve … için ayrı ayrı 350.000,00 TL, annesi … için 250.000,00 TL olmak üzere toplam 1.450.000,00 TL manevi tazminatın 28/10/2014 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ :
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, davacıların murisinin gerçekleşen olayda kusurunun bulunmayışı, davalı idarelerin kusuru, olayın oluş şekli, zararın niteliği dikkate alınarak ve davacıların yakınlarını kaybetmeleri durumları birlikte değerlendirilerek dosyada mevcut bilirkişi raporuyla, olayda davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı) %10, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın %5 kusurlu olduğu göz önünde bulundurularak davalı idarelerin her biri için kusur oranlarına isabet eden kısmı ayrı ayrı hesaplanmak suretiyle müteveffanın eşi … için 27.000,00 TL, çocukları … ve … için ayrı ayrı 22.500,00 TL, annesi … için 15.000,00 TL olmak üzere toplam 87.000,00 TL manevi tazminatın idareye ilk başvurunun yapıldığı 11/01/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarelerce ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, Mahkemelerince daha önce tarafların istinaf istemlerinin reddi yolunda verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Danıştay Onuncu Dairesinin 15/11/2021 tarih ve E:2018/4845, K:2021/5507 sayılı kararıyla davacılardan …'nün manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile davacılardan …, … ve …'nün manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü, kısmen reddine ilişkin kısımlarının onanması, davacılardan …'nün manevi tazminat isteminin kısmen reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak davacılardan …'nün manevi tazminat isteminin 18.000,00 TL'sinin kabulü ile 12/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idareler tarafından, idarelerinin hizmet kusuru bulunmadığı, davanın reddi gerektiği, bozma kararına uyularak verilen karar neticesinde toplam tazminat tutarı dikkate alınarak davacılar vekili lehine yeniden vekalet ücretine hükmedildiği halde reddedilen tutar dikkate alınarak idareleri lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacılar tarafından davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının reddedilen manevi tazminat nedeniyle davalı idareler lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesi yönünden düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, hükmedilen manevi tazminat tutarı sonrasında davalı idareler lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesi dışındaki kısımlar yönünden usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu yönlerden bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda Danıştay'ın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.
31/12/2014 tarih ve 29222 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve Mahkeme kararı tarihi itibariyle uyuşmazlığa uygulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" başlıklı 13. maddesinde; "Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin İkinci Kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (yedinci maddenin ikinci fıkrası, dokuzuncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile onuncu maddenin son fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Tarifenin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10. maddesinde ise " (1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. (4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir." düzenlemesi yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince Danıştay Onuncu Dairesinin 15/11/2021 tarih ve E:2018/4845, K:2021/5507 sayılı kararıyla davacılardan …'nün manevi tazminat isteminin kısmen reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak davacılardan …'nün manevi tazminat isteminin 18.000,00 TL'sinin kabulü ile 12/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine, davacılar vekili için kabul edilen toplam 90.000,00 TL manevi tazminat tutarları üzerinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10. maddesi uyarınca hesaplanan 12.500,00 TL nispi avukatlık ücretinin 1/3 oranında davalı Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve 2/3 oranında davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından davacılara ödenmesine; davalı idareler yönünden, temyiz ve istinaf başvurularının reddedildiği ve davacıların kabul edilen temyiz istemi nedeniyle verilen kararda aleyhe bozma yasağı da gözönünde bulundurularak ilk derece Mahkemesince hükmedilen tutar dışında ayrıca avukatlık ücretine hükmedilmemesine karar verilmiş, oysa bozma kararı sonrasında yeniden yapılan yargılama sonucunda verilen davanın kısmen kabulüne kısmen reddine ilişkin karar üzerine davadaki haklılık oranları değişmiş olup buna göre belirlenmesi gereken yargılama giderleri arasında yer alan vekalet ücretinin de yeni duruma göre yeniden belirlenmesi zorunluluğu açıktır.
Bu durumda Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan, "davalı idareler yönünden, temyiz ve istinaf başvurularının reddedildiği ve davacıların kabul edilen temyiz istemi nedeniyle verilen kararda aleyhe bozma yasağı da gözönünde bulundurularak ilk derece Mahkemesince hükmedilen tutar dışında ayrıca avukatlık ücretine hükmedilmemesine" ibaresinin "reddedilen tazminat tutarı üzerinden karşı taraf vekili yararına hükmedilen miktarı geçmemek üzere hesaplanan 12.500,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı idarelere verilmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz isteminin KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2.Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi .. İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 19/10/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.