T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/4539
Karar No:2023/744
TEMYİZ EDENLER (DAVACILAR) : 1. … Taahhüt A.Ş.
2. … İnşaat ve Makina Sanayi Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
MÜDAHİLLER (DAVALI YANINDA): 1. … İnşaat Altyapı Sanayi ve Ticaret A.Ş.
2. … Yapı Malzemeleri ve İnşaat Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
3. … Otomotiv İnşaat Taahhüt Madencilik
Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü'nce 08/04/2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "(Akhisar-Sındırgı) Ayr-Gördes Yolu Km:0+000-54+400 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üstyapı İkmal İşi" ihalesine yönelik olarak … Yapı Malz. ve İnş. Tic. A.Ş. ve … Taah. İnş. Altyapı San. ve Tic. A.Ş.'nin oluşturduğu iş ortaklığı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilerek, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin Kamu İhale Kurulu'nun (Kurul) 23/02/2022 tarih ve 2022/UY.I-279 sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.15. maddesine uyarınca nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmelerinin gerektiği, davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığı tarafından, 2200-P ve 2202-P poz numaralı iş kalemlerinde açıklama istenilen "Ariyet ocağından getirilecek veya depoya gidecek kazı" ve 6100-P poz numaralı iş kaleminde açıklama istenilen "PM alttemel veya temel karışımının plentten serim yerine nakli" analiz girdileri için aşırı düşük açıklama kapsamında ihaleyi gerçekleştiren idarece belirlenen nakliye mesafelerinden daha düşük mesafenin dikkate alındığı, davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan malzeme ocaklarına ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından ruhsat sahipleri adına düzenlenen işletme ruhsatı ve işletme izni belgelerinin sunulduğu, ancak kazı fazlası malzemenin depolanacağı döküm sahalarına ilişkin ruhsat, izin belgesi veya kamu kurum veya kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan herhangi bir belge sunulmadığı, bunun yerine ocak sahipleri tarafından ayrı ayrı düzenlenen taahhütnamelerin sunulduğu görülmekle birlikte, söz konusu taahhütnamelerin kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığı, dolayısıyla davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığının nakliye mesafesine yönelik olarak kullanılacak depolama alanının tevsiki için mevzuatta belirtilen belgeleri sunmadığı, ayrıca ortalama taşıma mesafesi tespitlerine ilişkin sunulan itinerer hesaplamalarında yer verilen ocak bilgilerinde eksiklikler ile km bilgilerinde farklılıkların mevcut olduğu anlaşıldığından, Kurul kararının dava konusu kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan taahhütname eklerinde taahhüt veren kişiler tarafından ruhsatname örneklerinin de bulunduğu, bu ruhsatnamelerin kamu kurum ve kuruluşlarınca düzenlenen belge olduğu, bu yerlerin kullanımı için öncelikle bu yerlerin kullanımı için ruhsat sahiplerinden izin alınacağı, kamu ihale mevzuatında kamu kurum ve kuruluşlarından hangi belgelerin alınacağının sayılmadığı, ihale dokümanın da buna ilişkin bir belirlemenin yapılmadığı, davalı idarece kazı fazlası malzemenin depolanacağı döküm sahalarına ilişkin bir belgenin sunulmadığı tespitinde bulunulmuş ise de, bahse konu ocakların "pasa stok" alanlarının bu işlevi gördüğü, alınan taahhütnameler uyarınca ocakların hem malzeme alımı için kullanıldığı hem de ruhsatının el verdiği şekilde döküm sahası olarak kullanıldığının anlaşıldığı, bu nedenle depo sahasına ilişkin olarak ayrıca bir bilgi belge sunmaya gerek bulunmadığı, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 20/01/2022 tarih ve E:2021/4705, K:2022/153 sayılı kararında başka bir ihalede kendilerinin sunduğu belgelerle aynı belgeleri sunan şirketin açıklamalarının kabul edildiği, Bükköy taş ocağına ilişkin olarak itinerer üzerinde sehven 32+800 olarak yazıldığı, ortalama taşıma mesafesi hesabına dahil edilen 17+600 ve 35+300 km'nin hangi km'ye kadar hangi ocaktan faydalanıldığını gösteren km'ler olduğu, itinerer üzerinde gösterilen 25+950 km'nin de hangi ocağın hangi kısımda kullanılacağını gösterdiği, maliyet tevsiki dışındaki belgelerin işin sözleşme sürecine ilişkin olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, davacı şirketlerin iddiasının aksine Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 20/01/2022 tarih ve E:2021/4705, K:2022/153 sayılı kararının bakılan davaya emsal olmadığı belirtilerek ve Kurul kararında yer alan hususlar tekrar edilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
Müdahiller … Taahhüt İnşaat Altyapı Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve … Yapı Malzemeleri ve İnşaat Ticaret A.Ş. tarafından, davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığınca yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye mesafelerine ilişkin hesaplamalarda eksiklik ve uyumsuzluklar bulunduğu, ihaleyi gerçekleştiren idarece verilen nakliye mesafelerinin de düşürüldüğü, ancak düşürerek kullandığı nakliye mesafelerini tevsik etmek üzere, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.15. maddesi uyarınca sunulması gereken kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan herhangi bir belge sunulmadığı, bu durumun dava dosyasındaki bilgi ve belgelerle de sabit olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
Müdahil … Otomotiv İnşaat Taahhüt Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından, uyuşmazlık konusu taahhütnamelerde plentmiks temel ve alttemel agregaları, ocak ariyet malzemesi ve kazıdan çıkan malzemenin pasa stok alanına depolanması için işletme sahipleri tarafından izin verildiği, ancak bu taahhütnamelerde yer alan ve izin verilen üç husustan (agrega temini, ariyet malzemesi temini ve depo sahası kullanımı) sadece agrega teminine ilişkin işletme ruhsatları ve izin belgelerinin sunulduğu, ariyet ocağı ve depo sahası ile ilgili “kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan” tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı, ayrıca ortalama taşıma mesafe tespitlerine ilişkin sunulan itinerer hesaplamalarında yer verilen ocak bilgilerinde eksiklik olduğu, km bilgilerinin ocak km bilgileri ile uyumluluk arz etmediği, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 20/01/2022 tarih ve E:2021/4705, K:2022/153 sayılı kararının dava konusu uyuşmazlığa emsal olmadığı, diğer yandan bahse konu analiz girdilerinin işin yapımında ortaya çıkan kazının bertarafı için iş sahasından uzaklaştırılması ve depolanması işi olduğu, bu nedenle ihaleyi gerçekleştiren idarece anılan nakliye mesafeleri için yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafenin kullanılması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Davacı şirketler tarafından, Dairemizin 20/01/2022 tarih ve E:2021/4705, K:2022/153 sayılı kararında, başka bir ihalede kendilerinin sunduğu belgelerle aynı belgeleri sunan şirketin açıklamalarının kabul edildiği iddiasında bulunulmuş ise de, Dairemizin anılan kararı incelendiğinde, uyuşmazlığa konu aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.13.15. maddesi uyarınca kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgelerle de tevsik edildiği, bakılan davada ise davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığınca kazı fazlası malzemelerin depolanacağı döküm sahalarına ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan herhangi bir belgenin sunulmadığı görülmektedir.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın ve istemi hâlinde kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının davacılara iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 22/02/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.