T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/4560
Karar No:2023/3108
TEMYİZ EDEN (DAVACI): … İnşaat Elektrik Yapı Sistemleri Gıda Yemekçilik Petrol Enerji Madencilik Dayanıklı Tüketim Malları Telekomünikasyon Tekstil Otomotiv Nakliye Temizlik Sağlık Özel Eğitim Kuyumculuk Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Bakanlığı
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Şırnak T Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu tarafından … tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı ''Kömür Alımı'' ihalesi uhdesinde kalan davacının, mücbir sebep dışında sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu uyarınca 1 (bir) yıl süreyle ihalelere katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 28/01/2022 tarih ve 31733 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı ile Şırnak T Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü arasında 04/08/2021 tarihinde, ceza infaz kurumunun kömür ihtiyacını karşılamak adına daha evvelden gerçekleştirilen ihaleye istinaden sözleşme imzalandığı, davacının 16/09/2021 tarihli dilekçe ile kuruma başvurarak, kömür fiyatlarının Covid-19 salgınına bağlı olarak aşırı yükseldiğinden ve tedarik sıkıntısı oluştuğundan bahisle, sözleşmeye konu işi yerine getirmelerine imkân olmadığının bildirilerek fesih talebinde bulunulduğu, bu talebin 27/09/2021 tarihli ihale komisyon kararı ile uygun bulunmayarak mal teslimini yapması için davacıya 10 gün süre verildiği, uyuşmazlıkta davacının edimini yerine getirmediği noktasında ihtilaf bulunmadığı, davacının iddia ettiği gibi Covid-19 salgınına bağlı olarak gündeme geldiği ileri sürülen fiyatlardaki aşırı yükselmenin ve/veya tedarik sıkıntısının, taahhüdün yerine getirilmemesinde mücbir sebep olarak kabul edilip edilemeyeceğinin tartışılması gerektiği, bu kapsamda, Koronavirüs salgını (Covid-19) sebebiyle, ülkemizde de ilk vakanın görüldüğü 11 Mart 2020 tarihi itibarıyla Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından pandemi ilan edildiği, davacının söz konusu ihaleye ilişkin teklif fiyatını sunduğu 24/05/2021 tarihinde ve hatta işbu kararın verildiği tarihte de (etkileri azalmakla birlikte) salgının ve etkilerinin son bulmadığı, dolayısıyla dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, enerji krizi sebebiyle ithalatçı firmalardan kömür tedarik edemediği, tüm dünyada kömür fiyatlarında 3 misli bir artış olduğu ve ifa imkânsızlığının meydana geldiği, Borçlar Kanunu'nda yer alan hükümler ve 4735 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 5. Madde dikkate alındığında tesis edilen yasaklama işleminin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, temyiz istemine konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 19/06/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.