T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/4578
Karar No : 2023/5527
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : Davalı idare tarafından, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 11. maddesinin 6. fıkrası gereğince yapılması gereken bildirimlerin yasal sürede yapılmaması nedeniyle aynı Kanun'un 102. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi uyarınca 62.923,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı işlem ile bu işleme yapılan itirazın reddine dair ...tarih ve ...sayılı Komisyon kararının iptali istemiyle açılan dava sonucunda, ...İdare Mahkemesince, Danıştay Onuncu Dairesinin 15/11/2021 tarih ve E:2019/8866, K:2021/5497 sayılı bozma kararına uyularak dava konusu işlemin iptali yolunda verilen 31/03/2022 tarih ve E:2022/317, K:2022/318 sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından; Mahkeme kararında ispat yükünün kendileri üzerine bırakılmasının hukuka uygun olmadığı, davacı tarafın kendi kusurlu davranışları neticesinde gecikmeye sebebiyet verdiği, bu hareketi ile Kanun'un açık hükmünü ihlal ettiği, bu nedenle de Kanun’un açık hükmü karşısında Kurum’un uyguladığı cezai işlemin haklı ve yerinde olduğu, davacı hakkında 6552 sayılı Kanun ile eklenen ve 11/09/2014 tarihinde yürürlüğe giren Geçici 57. maddenin uygulanmasının mümkün olmadığı, 5502 sayılı Kanun uyarınca Kurumun harçtan muaf olduğu, aleyhinde harçları ödemesine dair hüküm kurulamayacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare Mahkemesi tarafından; Mahkemelerinin 10/03/2022 tarihli ara kararıyla, davacı idareden 01/04/2011-03/05/2011 tarihleri arasında düzenlenmiş 79 adet yapı ruhsatının, ilgilisine teslim edildiği tarihi gösterir bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ise de, 29/03/2022 tarihinde kayıtlara giren ara kararına cevap dilekçesinde, ruhsatın ilgilisine teslim edildiği tarihte ayrıca bir teslim/tesellüm belgesi imzalatılmadığının belirtildiği ve herhangi bir bilgi veya belgenin dava dosyasına sunulmadığının görüldüğü, bu durumda, davacının yapı ruhsatlarını ilgilisine teslim ettiği tarihten itibaren bir aylık sürede bildirim yapmadığına ilişkin ispat külfetinin, evrensel ceza hukuku ilkelerine göre cezayı veren davalı idareye ait olduğu dikkate alındığında, fiilin her türlü şüpheden uzak somut bilgi ve belgelerle ortaya konulmadan işlem tesis edildiği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği, kaldı ki söz konusu evraklar 5510 sayılı Kanun'un Geçici 57. maddesinde yer alan sürede davalı idareye teslim edilmiş olduğundan, anılan maddede yer alan af hükümlerinden yararlanan davacı idare hakkında düzenlenen işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda, idari uyuşmazlıkların yargı yerince re'sen yapılacak inceleme ve araştırmalarla çözümleneceği hükme bağlandığından, tarafların ispat yüküne ilişkin bir kural sevk edilmemiş olmakla birlikte, hukukun genel prensiplerinin idare ve idari yargılama usulü hukukunda da uygulanması gerektiğinin, bu çerçevede idari yargılama usulü açısından da, özellikle Mahkemece re'sen yapılan araştırmaya karşın açıklığa kavuşturulamayan hususlar bakımından "iddia edenin, iddiasını ispatla yükümlü olduğu"nun kabulü zorunlu bulunmaktadır.
Buna göre, ruhsatların teslim tarihine yönelik bilgilere yalnızca davacı idare tarafından ulaşılabileceği ve davacı idare tarafından davalı Kurumca kabul edilen tarihin gerçeğe aykırı olduğunun iddia edildiği dikkate alındığında, uyuşmazlıkta, ispat yükünün yer değiştirdiğinin kabul edilmesi ve teslimatın, davalı Kurumca idari para cezası tesisine dayanak olarak kabul edilen tarihte (ruhsatların onay tarihinde) değil, bu tarihten daha sonraki tarihlerde gerçekleştirildiği hususunun davacı idare tarafından ortaya konulması gerektiği açıktır.
Öte yandan, her halükarda belgelerin 5510 sayılı Kanun'un Geçici 57. maddesinde yer alan sürede Kuruma teslim edildiği açık olduğundan, davacının anılan maddede yer alan af hükümlerinden yararlandırılması suretiyle, düzenlenen işlemlerin iptaline karar verilmesi gerekmektedir.
Bu durumda; İdare Mahkemesince, belgeler 5510 sayılı Kanun'un Geçici 57. maddesinde yer alan sürede Kuruma teslim edilmiş olduğundan, davacının anılan maddede yer alan af hükümlerinden yararlandırıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerekirken davacının yapı ruhsatlarını ilgilisine teslim ettiği tarihten itibaren bir aylık sürede bildirim yapmadığına ilişkin ispat külfetinin, evrensel ceza hukuku ilkelerine göre cezayı veren davalı idareye ait olduğu yönündeki gerekçede hukuka uyarlık görülmemiştir.
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar sonucu itibarıyla usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 12/10/2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.