T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/4720
Karar No : 2022/4626
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacı … vekili Av. … tarafından, Suriye vatandaşı olan müvekkilinin Türk vatandaşı olan babası … ile soy bağının Reyhanlı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi kararıyla tespit edildiğinden bahisle Türk vatandaşlığına alınmasına karar verilmesi istemiyle 19/04/2022 tarihli dilekçe ile İstanbul Valiliği Nüfus ve Vatandaşlık İşleri İl Müdürlüğü'ne yapılan başvurunun zımnen reddi işleminin iptali istemiyle ... Valiliği'ne karşı açılan davada, İstanbul 9. İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin 31/05/2022 tarih ve E:2022/1279, K:2022/1088 sayılı karar ile Ankara 18. İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin 29/06/2022 tarih ve E:2022/1357, K:2022/1700 sayılı karar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 32. maddesi, 1. fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu kurala bağlanmıştır.
Öte yandan 06/04/2010 tarih ve 27544 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin "Onsekiz yaşını tamamladıktan sonra doğuma ilişkin yurt dışından yapılan bildirimlerde başvuru ve yapılacak işlemler" başlıklı 9. maddesinde, "(1) Türk vatandaşı ana veya babaya bağlı olarak Türk vatandaşlığını kazandığını iddia ederek başvuruda bulunan kişi adına müracaat makamlarınca aşağıda belirtilen belgelerden oluşan dosya düzenlenir ve karar alınmak üzere Bakanlığa gönderilir:
a) İsteği belirten form dilekçe.
b) Müracaat makamlarınca sistemden alınan, Türk vatandaşı ana veya babaya ait nüfus kayıt örneği.
c) Türk vatandaşı ana veya babadan birinin ya da her ikisinin aynı zamanda yabancı bir devlet vatandaşı olması halinde kimliğini ispata yarayacak belge.
ç) Talepte bulunan kişinin aynı zamanda yabancı bir devlet vatandaşı olması halinde kimliğini ispata yarayacak belge.
d) Medenî hal belgesi ve evli ise evlenme belgesi, boşanmış ise boşanmayı kanıtlayan belge, dul ise eşine ait ölüm belgesi.
e) Kişinin ana ve babasından, bunlardan birisinin ya da her ikisinin ölmüş olması halinde ise varsa kardeşlerinden, kardeşleri yoksa üçüncü derece yakınlarından, müracaat makamlarınca alınacak ve yakınlık derecelerini belirten ifade tutanağı.
f) Doğum belgesi.
g) Doğum belgesine dayanılarak düzenlenen doğum tutanağı.
(2) Bakanlıkça gerekli görülen hallerde, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen belgelerle birlikte, ilgilinin vatandaşlığının ispatına esas olabilecek başka belgelerin de ibraz edilmesi istenebilir.
" düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca müracaat makamı olan Valilikler tarafından Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 9. maddesi çerçevesinde madde metninde belirtilen belgelerden oluşan dosya düzenlendikten sonra vatandaşlık başvurularının Bakanlığa gönderileceği anlaşılmaktadır.
Dava dosyanın incelenmesinden, Suriye uyruklu davacı tarafından, Türk vatandaşı olan babası … ile soy bağının Reyhanlı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi kararıyla tespit edildiğinden bahisle Türk vatandaşlığına alınmasına karar verilmesi istemiyle 19/04/2022 tarihli dilekçe ile İstanbul Valiliği Nüfus ve Vatandaşlık İşleri İl Müdürlüğü'ne yapılan başvurunun zımnen reddi işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı görülmektedir.
Bu durumda, davacının Türk vatandaşlığına alınma istemiyle yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemin İstanbul Valiliği tarafından tesis edildiği, dolayısıyla davacı hakkında İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü tarafından tesis edilmiş herhangi bir işlem bulunmadığı görüldüğünden, işbu davanın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun’un 32. maddesinin 1. fıkrası uyarınca zımni ret işlemini tesis eden merciin bulunduğu yer olan İstanbul ilinin idari yargı yeri bakımından bağlı bulunduğu İstanbul İdare Mahkemesi yetkili bulunmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dosyanın İstanbul 9. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Ankara 18. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine 20/10/2022 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.