T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/4941
Karar No : 2022/10465
DAVACI : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... Bakanlığı
VEKİLİ : ...
DAVANIN KONUSU: İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığınca yürütülen İzmirdeniz Projesi kapsamında, Üçkuyular-Konak (4. Bölge) etabına ait kıyı kesimine ilişkin 1/5000 ölçekli revizyon ve ilave nazım ve 1/1000 ölçekli revizyon ve ilave uygulama imar planı teklifinin, Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca onaylanabilmesi amacıyla İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığından plan inceleme ve işlem hizmet bedeli olarak 205.278,75-TL talep edilmesine dair Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işlemin dayanağı olduğu ileri sürülen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında Ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İşlem Bedelinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının, "Açıklamalar" bölümünün, 18. maddesinin I. fıkrasının (a) bendi ile II. fıkrasının (a) ve (b) bentleri, III., IV., V. ve VI. fıkraları, 22. ve 23. maddeleri ile "II-644 Sayılı KHK ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Kıyı Kenar Çizgisi, Halihazır Harita ile Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinden Alınacak İnceleme ve Onay Hizmet Bedellerinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmında yer alan 2. ve 3. maddelerin iptali ve plan inceleme ve işlem bedeli olarak ödenen 205.278,75-TL'nin davalı idareden tazminine karar verilmesi istenilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI: Çevre ve Şehircilik Bakanlığına sunulan imar planlarının İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığınca yürütülen "İzmirdeniz Projesi" kapsamında yapıldıkları, kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla yapılan söz konusu imar planlarını onaylamanın Bakanlığın asli görevi olduğu, bu imar planlarının onaylanması işleminin 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2/1-h maddesi uyarınca Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca bedeli mukabilinde yapılacak işlemlerden olmadığı, kamu hizmetlerinin kural olarak bedelsiz olduğu ve Bakanlığın ancak kamu hizmeti kapsamında asli olarak üstlendiği görevler dışında kalan ve fiyatlandırılması mümkün olan işler için döner sermaye kapsamında ücret talep edebileceği ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, davacı idarece sunulan imar planları teklifinin onaylanması için 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2/1-h ve 28. maddeleri ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 2017 Yılı Birim Fiyat Listesi uyarınca hesaplanan plan inceleme işlem bedelinin tahsil edildiği, davacı idarenin yapılan hesaplamanın yanlış olduğu yolunda herhangi bir iddiasının bulunmadığı, anılan Yönetmeliğin 8. maddesinde söz konusu imar planları teklifinin onaylanması için ücret alınabileceğinin açıkça düzenlendiği, 644 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2/1-h maddesinde de planların bedeli mukabilinde Bakanlıkça onaylanacağının belirtildiği, sunulan imar planları teklifinin onaylanmasına dair işlemlerin yapılmasının bir hizmet ifasını gerektirdiği ve bu hizmetin kamu maliyeti doğuracağı, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı, davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uyularak Birim Fiyat Listesinin bu karara konu maddelerinin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI ... 'IN DÜŞÜNCESİ:İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığınca yürütülen İzmirdeniz Projesi kapsamında hazırlanan Üçkuyular-Konak (4. Bölge) etabına ait kıyı kesimine ilişkin 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği teklifinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca onaylanması için İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığından plan inceleme ve işlem hizmet bedeli olarak 205.278,75 TL talep edilmesine ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün ... tarihli, ... sayılı işleminin ve dayanağı olduğu ileri sürülen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin "644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İnceleme ve İşlem Hizmet Bedelinin Heseplanmasına İlişkin Usuller" kısmında yer alan "Açıklamalar" bölümünün 18. maddesinin I-a bendi, II-a ve II-b bentleri, III., IV., V. ve VI. bentleri, 22. maddesi ve 23. maddesi ile "644 Sayılı KHK ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Kıyı Kenar Çizgisi, Halihazır Harita ile Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinden Alınacak İnceleme ve Onay Hizmet Bedellerinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının 2. ve 3. maddelerinin iptali ve plan inceleme ve işlem hizmet bedeli olarak ihtirazi kayıtla ödenen 205.278,75 TL'nin davalı idareden tazminine karar verilmesi istemiyle açılan davada Danıştay 6.Dairesince verilen 24/06/2020 günlü,E:2017/2460 ,K:2020/6076 sayılı kararın temyiz incelemesi sonucunda Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 28/03/2022 günlü ,E:2021/608, K:2022/999 sayılı kararıyla "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında Ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İşlem Bedelinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının, "Açıklamalar" bölümünde yer alan 18. maddenin I. fıkrasının (a) bendi ile 22. maddenin iptaline ilişkin hüküm fıkrası bozulmuştur.
2575 sayılı Danıştay Kanunu’nun 38. maddesinde, İdari Dava Daireleri Kurulunun, idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 46. maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay Dava Dairelerinin nihai kararlarının Danıştay’da temyiz edilebileceği, 49. maddesinin 4. fıkrasında ise Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu madde ile ısrar hariç 50’nci madde hükümlerinin kıyasen uygulanacağı öngörülmüştür. 2577 sayılı Yasanın 49. maddesinin 4. fıkrasında yer alan düzenleme ile Danıştay Dava Dairelerine, ilk derecede bakılan davalarla ilgili bozma kararlarına karşı eski kararlarında ısrar edebilme yetkisi tanınmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 28/03/2022 günlü ,E:2021/608, K:2022/999 sayılı bozma kararı uyarınca davanın "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında Ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İşlem Bedelinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının, "Açıklamalar" bölümünde yer alan 18. maddenin I. fıkrasının (a) bendi ile 22. maddeye yönelik olarak ehliyet yönünden reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İnceleme ve İşlem Hizmet Bedelinin Heseplanmasına İlişkin Usuller" kısmının 18. maddesinin I.a ve II.a bendi, 22. maddesi ve bu maddeler uyarınca davacıdan ücret talep edilmesine ilişkin Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün ... tarihli, ... sayılı işleminin iptali, Birim Fiyat Listesinin diğer kısımları bakımından davanın ehliyet yönünden reddi, davalı idarece davacıdan tahsil edilen 205.278,75 TL'nin tazmini isteminin kabulüne dair 24/06/2020 tarih ve E:2017/2460, K:2020/6076 sayılı Dairemiz kararının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 28/03/2022 tarih ve E:2021/608, K:2022/999 sayılı kararıyla Birim Fiyat Listesinin "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında Ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İşlem Bedelinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının, "Açıklamalar" bölümünde yer alan 18. maddenin I. fıkrasının (a) bendi ile 22. maddesi yönünden bozulmasına, diğer kısımlar yönünden onanmasına karar verilmesi üzerine kısmen bozma kararına uyularak ve bu kararla sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından yürütülen "İzmirdeniz Projesi”, Mavişehir - İnciraltı kesimi arasında 4 ayrı planlama alanına ayrılmış olup; 1. bölge, Mavişehir - Alaybey Tersanesi arası, 2. bölge, Alaybey Tersanesi - Alsancak Limanı arası, 3. bölge, Alsancak Limanı-Konak Köprülü Kavşağı arası ve 4. bölge, Konak Köprülü Kavşağı-Üçkuyular Vapur İskelesi arası olarak belirlenmiştir.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü, Kıyı Alanları Dairesi Başkanlığı, Ege Bölgesi Kıyı Alanları Şube Müdürlüğü'nün ... tarih, ... sayılı yazısında belirtilen eksiklikler doğrultusunda "Kıyı Yapı ve Tesislerinde Planlama ve Uygulama Sürecine İlişkin Tebliğ" uyarınca yeniden hazırlanan, İzmirdeniz Projesi (4.bölge) Üçkuyular-Konak Kıyı kesimine ilişkin imar planları, ... tarih ve ... sayılı yazı ile onaylanmak üzere Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na iletilmiş ve söz konusu imar planı tekliflerinin, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nca değerlendirilebilmesi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Yönetim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı kararı uyarınca belirlenen 2.000,00-TL tutarındaki başvuru bedeli, davacı tarafından davalının hesabına aktarılmıştır.
Davacının, ... tarih ve ... sayılı yazısı ekinde, ödeme dekontu ve hazırlanan 21 takım plan teklif dosyası, Çevre ve Şehircilik Bakanlığına iletilmiş; daha sonra, "Kıyı Yapı ve Tesislerinde Planlama ve Uygulama Sürecine İlişkin Tebliğ" gereği eksiklikleri tamamlanarak kurum görüşleri kapsamında yeniden düzenlenen imar planları, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile uygun bulunarak, 3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında onaylanmak üzere ... tarih ve ... sayılı yazı ile davalıya gönderilmiş, bu imar planlarının kurumlara dağıtımı yapılmak üzere 22 takım olarak hazırlanan imar planlarının ... tarih ve ... sayılı yazı ekinde tekrar Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na iletilmesi üzerine, davalı tarafından tesis edilen uyuşmazlığa konu ... tarih ve ... işlem ile davacıdan, plan inceleme ve işlem bedeli olarak 205.278,75-TL'nin ödenmesi istenilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 1. maddesinde; "Genel bütçeye dahil daireler ile katma bütçeli idareler, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, kanunla kurulan fonlar, kefalet sandıkları, sosyal güvenlik kuruluşları, genel ve katma bütçelerin transfer tertiplerinden yardım alan kuruluşlar, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları ile müesseseleri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, özel bütçeli kuruluşlar, özelleştirme işlemleri tamamlanıncaya kadar, 24.11.1994 tarihli ve 4046 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve özel hukuk hükümlerine tâbi, kamunun çoğunluk hissesine sahip olduğu kuruluşlar, kamu banka ve kuruluşları ile bunlara bağlı iş yerleri ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticarî indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Dava konusu birim fiyat listesinin yürürlüğe konulduğu ve bu listeye dayanılarak davacı şirketten plan inceleme ve işlem hizmet bedeli talep edilen işlem tarihinde yürürlükte olan 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde; "Her tür ve ölçekteki fiziki planlara ve bunların uygulanmasına yönelik temel ilke, strateji ve standartları belirlemek ve bunların uygulanmasını sağlamak, Bakanlar Kurulunca yetkilendirilen alanlar ile merkezi idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, milli güvenliğe dair tesisler, askeri yasak bölgeler, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri, enerji ve telekomünikasyon tesislerine ilişkin etütleri, harita, her tür ve ölçekte çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini resen yapmak, yaptırmak, onaylamak ve başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarelerce ruhsatlandırma yapılmaması halinde resen ruhsat ve yapı kullanma izni vermek.", (h) bendinde ise, "Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya mülkiyeti Hazineye, kamu kurum veya kuruluşlarına veya gerçek kişilere veyahut özel hukuk tüzel kişilerine ait olan taşınmazlar üzerinde kamu veya özel sektör tarafından gerçekleştirilecek olan yatırımlara ilişkin olarak ilgililerince hazırlandığı veya hazırlatıldığı halde yetkili idarece üç ay içinde onaylanmayan etüt, harita, her tür ve ölçekteki çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini ilgililerinin valilikten talep etmesi ve valiliğin Bakanlığa teklifte bulunması üzerine bedeli mukabilinde yapmak, yaptırmak ve onaylamak, başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarece verilmemesi halinde bedeli mukabilinde resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermek." davalı idarenin görevleri arasında sayılmıştır.
Diğer taraftan anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin "Döner sermaye" başlıklı 28. maddesinde ise; "Bakanlık ihtiyaç duyduğu hallerde ve lüzum gördüğü merkezlerde Bakanın onayı ile görev ve hizmetleriyle ilgili döner sermayeli işletmeler kurabilir. Döner sermaye miktarını belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.
İşletmelerin görevleri, gelirleri, işleyişi ve denetimi ile diğer hususlar Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir
Bu kapsamda hazırlanan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliğinin "İşletme idaresi" başlıklı 10. maddesinde, "İşletme hizmetleri; Yönetim Kurulu, işletme yöneticisi, harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlisi, muhasebe yetkilisi, muhasebe birim personeli ve teknik eleman ile yeteri kadar diğer görevlilerden oluşan işletme idaresi tarafından yürütülür." düzenlemesi ile "Yönetim Kurulunun görevleri" başlıklı 12. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde; "Maliyet bedelinin altında olmamak üzere, işletme tarafından üretilen mal ve hizmetlerin veya yapılan işlerin tarife, ücret veya birim fiyatlarını belirlemek." düzenlemesine yer verilmiştir.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İnceleme ve İşlem Hizmet Bedelinin Heseplanmasına İlişkin Usuller" kısmında yer alan "Açıklamalar" bölümünün 18. maddesinde, "3621 sayılı Kıyı Kanunu ve ilgili mevzuatında belirtilen kıyı yapılarına ilişkin imar planı teklifleri ile bu kıyı yapıları ile birlikte Kıyı Kenar Çizgisinin (KKÇ) kara tarafından sahil şeridi ve/veya bu alanların dışındaki alanları da içeren imar planı teklifleri için;
I. 2015/8139 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca; 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli I,II,III,IV sayılı cetvellerindeki idarelerin;
a. Bu idarelerin mülkiyetinde bulunan alanlar ile devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan alanlara ilişkin olarak, bu idarelerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığına gönderdikleri her tür ve ölçekteki plan tekliflerinden; Başvuru bedelleri ile adı geçen Bakanlıkça uygun görülerek onaylanan planların plan inceleme ve işlem hizmeti ve aynı kapsamdaki imar durum belgesi hazırlama, plan örneği, dijital ortamda veri transferi ve her türlü veri temini, 8.1.2002 tarihli, 4736 sayılı Kanunun 1. maddesinin 1. fıkrası hükmünden muaf olup; bu kapsamda yer alan plan tekliflerinde "Başvuru bedeli" ile; "Plan inceleme ve işlem hizmeti bedeli" alınmaz ve yine bu Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen diğer iş ve işlemler için de Döner Sermaye Bedeli alınmaz.
...
II. 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun "Tanımlar" başlığı altındaki mahalli idarelerin;
a.10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli I,II,III,IV sayılı cetvellerdeki idarelerin mülkiyetinde bulunan alanlar, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan alanlar ile kendi mülkiyetlerindeki alanlara ilişkin olarak, Çevre ve Şehircilik Bakanlığına gönderdikleri her tür ve ölçekteki plan tekliflerinden; Kaynak geliştirme ve gelir elde etmeye yönelik planları ile arsa satışı karşılığı hasılat paylaşımı, Yap-İşlet-Devret modeliyle gerçekleştirilecek yatırımlara yönelik imar planı tekliflerinden; başvuru bedeli tam olarak ve yukarıda yer alan A X B X C formulüne ve plan türüne göre "Açıklamalar" bölümünde yer alan usullere göre hesaplanacak plan inceleme ve işlem hizmet bedeli 1/8 oranında alınır.
b.10/12/2003 tarihli 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli I, II, III, IV sayılı cetvellerdeki idarelerin mülkiyetinde bulunmayan alanlara, devletin hüküm ve tasarrufu altında olmayan alanlara ile kendi mülkiyeti dışındaki alanlara ilişkin olarak, bu idarelerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığına gönderdikleri her tür ve ölçekteki plan tekliflerinden; Başvuru bedeli ve yukarıda yer alan A X B X C formülüne ve plan türüne göre "Açıklamalar" bölümünde yer alan diğer usullere göre hesaplanacak plan inceleme ve işlem hizmet bedeli tam olarak alınır. Bu bedelin, mülkiyet/kullanım izni sahibinden alınması işi teklif veren kurum sorumluluğundadır.
III. Ancak yap-işlet-devret modeli ile gerçekleştirilecek yatırımlara yönelik planlarda; ilgili kamu kurum ya da kuruluşu ya da mahalli idare tarafından sunulan plan tekliflerinde, plan teklifini sunan kurum/kuruluş/idare tarafından plan inceleme ve işlem hizmet bedeli ödemesinin imar planının kesinleşmesinden itibaren 6 (altı) ay içerisinde gerçekleştirileceğine ilişkin resmi taahhütte bulunulması durumunda onaylanan planların dağıtımı gerçekleştirilir.
IV. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun "Tanımlar" başlığı altındaki genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, düzenleyici ve denetleyici kurumlar, sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelerin Yap-İşlet-Devret modeli ile gerçekleştirilecek yatırımlarına yönelik plan tekliflerinde sözleşmeyi imzalayan yatırımcının belli olması halinde; başvuru bedeli tam olarak alınır, plan inceleme ve işlem hizmet bedeli ise 1/3 oranında alınır, plan inceleme ve işlem hizmet bedelinin tavan bedeli geçmesi halinde ise plan inceleme ve işlem hizmet bedeli tavan bedelin 1/5 ü olarak hesaplanır.
V. Ancak, 5018 sayılı Kamu Yönetimi ve Kontrol Kanununun "Tanımlar" başlığı altındaki genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, düzenleyici ve denetleyici kurumlar, sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelerin milletler arası antlaşma çerçevesinde yap-işlet-devret, yap-işlet-sahip ol gibi modellerle gerçekleştireceği yatırımlar ve bütünleyici fonksiyonlarına yönelik imar planı tekliflerinde sözleşmeyi imzalayan yatırımcının belli olması halinde; başvuru bedeli tam olarak alınır, plan inceleme ve işlem hizmet bedeli ise 1/3 oranında alınır, plan inceleme ve işlem hizmet bedelinin tavan bedeli geçmesi halinde de plan inceleme ve işlem hizmet bedeli tavan bedeli geçmesi halinde de plan inceleme ve işlem hizmet bedeli tavan bedelin 1/5 ü olarak hesaplanır.
VI. 644 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesi (ğ) bendi gereğince Bakanlar Kurulunca belirlenen ve "Özel Proje Alanı" olarak ilan edilen yerlere ilişkin her tür ve ölçekte planlara ait iş ve işlemlere dair plan inceleme ve işlem hizmet bedeli 1.80 katsayısı ile çarpılarak bulunacaktır. Ek (2) deki bedeller, "Özel Proje Alanı" olarak ilan edilen yerlere ilişkin plan teklifleri için 1.8 katsayısı ile çarpılarak hesaplanır." düzenlemeleri bulunmaktadır.
22. maddesinde, "5018 sayılı Kanuna ekli olan I,II,III,IV sayılı cetvellerdeki idareler tarafından istenilen ve Bakanlığımızca onaylanan imar planı örneklerinden bedel alınmaz. " düzenlemesi, 23. maddesinde, "Belediyeler tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığına gönderilen "Özel Proje Alanı İlanı" işlemlerinden sadece başvuru bedeli alınır. Özel Proje Alanına ilişkin her tür ve ölçekteki imar planı tekliflerine ilişkin iş ve işlemlerden başvuru bedeli ile plan inceleme ve işlem hizmet bedeli alınmaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki başvurulara istinaden yapılmış ve bedeli henüz tahsil edilmemiş iş ve işlemler ile hizmetler için de yukarıdaki fıkra hükümleri uygulanır." kuralı, 2017 yılı Birim Fiyat Listesinin "II- 644 sayılı KHK ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Kıyı Kenar Çizgisi, Halihazır Harita ile Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinden Alınacak İnceleme ve Onay Hizmet Bedelinin Heseplanmasına İlişkin Usuller" başlıklı ikinci kısmının 2. maddesinde, "Kıyı Kenar Çizgisinin aktarımına yönelik idarece yapılan Kıyı Kenar Çizgisi değişiklik işlemlerinden (iptal, yeni tespit, onama işlemleri gibi) pafta sayısı üzerinden hesaplanmak kaydıyla Kenar Çizgisi aktarım işlemi hizmet bedeli alınır." kuralı, 3. maddesinde, "644 sayılı KHK'nın 2 (h) maddesi kapsamında yapılacak tüm işlemlerden incleme ve onay bedeli 2 (iki) katsayısı ile çarpılarak hesaplanacaktır." kuralı bulunmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin"I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında Ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İşlem Bedelinin Hesaplanmasına İlişkin Usuller" kısmının, "Açıklamalar" bölümünde yer alan 18. maddenin I. fıkrasının (a) bendi ile 22. maddesi yönünden:
Uyuşmazlıkta, dava konusu edilen bu maddelerin, imar planı tekliflerinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca onaylanabilmesi amacıyla İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığından plan inceleme ve işlem hizmet bedeli olarak 205.278,75-TL talep edilmesine dair Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin dayanağını oluşturmadığı anlaşılmaktadır.
Bu nedenle, anılan maddelerin davacının menfaatini etkilemediği, dolayısıyla davacının davanın bu kısmı yönünden dava açma ehliyetinin bulunmadığı ve davanın bu kısmının da ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davanın Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün 2017 Yılı Birim Fiyat Listesinin "I-644 sayılı KHK'nın 2 (H) Maddesi Kapsamında ve Diğer Mevzuat Uyarınca Onaylanacak Planlarda Alınacak İnceleme ve İşlem Hizmet Bedelinin Heseplanmasına İlişkin Usuller" kısmının 18. maddesinin I.a bendi ve 22. maddesine ilişkin kısmının EHLİYET YÖNÜNDEN REDDİNE,
3.Dairemizin önceki kararının kısmen onanmış olması ve kısmen bozma kararına uyulmak suretiyle verilen bu kararın da davadaki haklılık durumunu değiştirmemesi nedeniyle önceki kararımızın verildiği tarihten sonra yapılan yargılama giderleri ile davalı idare lehine hükmedilecek vekalet ücreti dışında bu konuda yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına,
4.Dava kısmen ret, kısmen iptal ve kabul ile sonuçlandığından davacı tarafından yapılan ... yargılama giderinin yarısının kendisi üzerinde bırakılmasına, diğer yarısının davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, davalı idare tarafından yapılan ... yargılama giderinin yarısının kendisi üzerinde bırakılmasına, diğer yarısının davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ... TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, (kısmen bozulan önceki daire kararında da hükmedilmiş olması nedeniyle tahsil ve ödemede mükerrerliğe sebep olmamak üzere)
8.Posta giderleri avanslarından artan tutarların kararın kesinleşmesinden sonra davacı ve davalı idareye iadesine,
6.Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere 30/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.