T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/5299
Karar No : 2022/9854
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... A.Ş.
(Eski unvan: ... İletişim Hizmetleri A.Ş.)
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir İli, Buca İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan yapı üzerindeki davacı şirkete ait baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yapı Kontrol Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın incelenmeksizin reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Ondördüncü Dairesinin 03/10/2013 tarih ve E:2012/10211, K:2013/6714 sayılı kararıyla Danıştay Başkanlar Kuruluna gönderilmesi üzerine, Danıştay Başkanlar Kurulunun 18/02/2014 tarih ve E:2013/368, K:2014/21 sayılı kararıyla yapı ruhsatından doğan uyuşmazlığın temyizen incelenmesi görevinin Danıştay Genel Kurulunun 21/12/2012 tarih ve E:2012/20, K:2012/20 sayılı kararı uyarınca Danıştay Altıncı Daireye ait bulunduğu yönündeki kararı üzerine dosyanın anılan Daireye gönderilmesi sonrasında Danıştay Altıncı Dairesinin 04/04/2019 tarih ve E:2014/2146, K:2019/2181 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 22/09/2021 tarih ve E:2021/8153, K:2021/9935 sayılı kararıyla bozulması sonrasında, bozma kararına uyularak; ruhsata tabi olduğu halde ruhsatsız olduğu mahkemece kabul edilen imalatın kaldırılması gerektiğinin bildirilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yapı Kontrol Müdürlüğü işleminin, 3194 sayılı Kanunun 32. maddesinde yer alan kriterlere uygun olarak tesis edilip edilmediği hususunun incelenmesi amacıyla Mahkemesince 16/02/2022 tarihli ara kararın yapıldığı, ara karar cevabı olarak davalı idarece sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde; dava konusu yapının tamamının ruhsatsız olarak yapıldığı ( zemin kat + 1. kat + 2. kat konut iskanlı vaziyette 110 m² + 3. kat çekme kat-60 m² üzeri profil ayaklar üzeri sundurma yapılı olduğu, yapının ön bahçesinde ise 10 m² baz istasyonu yapıldığının ... tarih ve ... sayılı Yapı Tatil Zaptı ile tespit edildiği), yapı tatil zaptının bir nüshasının yapının görünür bir yerine asıldığı, bir nüshasının da mahalle muhtarına bırakıldığı, ... tarih ve ... sayılı Buca Belediye Encümeni Kararı ile, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesine göre Zemin kat + 1. kat + 2. kat konut iskan 110 m² + 3. kat çekme kat 60 m² üzeri profil ayaklar üzeri sundurma için yıkım kararı verildiği, 12/10/2010 tarih ve 2010/2238 sayılı Buca Belediye Encümeni Kararı ile, 3194 sayılı İmar Kanununun 5940 sayılı Kanunun değişik 2. maddesi ile değiştirilen 42. maddesinin (a) ve (c) bendinin 4, 5, 8, 12 ve 13. maddelerine göre ruhsatsız yapıyı yapan ... 'na toplam 29,821,00-TL. idari para cezası verildiği, ... tarih ve ... sayılı Buca Belediyesi Encümen Kararı ilgi ile 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesine göre ... tarih ve ... sayılı Encümen Kararı ile ... Sokak No: ... adresinde ve ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan baz istasyonunun yıkılmasına karar verildiği, Mahkemenin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile ... tarih ve ... sayılı Buca Belediye Encümeni Kararında, ... 'nın hem başkan hem de üye sıfatıyla iki oy kullandığı gerekçesiyle anılan Encümen Kararının iptaline karar verildiği, sözü edilen kararın onanarak kesinleştiği görüldüğünden 3194 sayılı Kanunun 32. maddesinde yer alan kriterlere uygun olarak tesis edilmediğinin anlaşıldığı, ayrıca; dava devam ederken idari yaptırımlar yönünden lehe olarak yapılan yasal değişikliklerin uyuşmazlıkların çözümünde uygulanması hukukun genel ilkesi olduğundan, davalı idarece, dava konusu baz istasyonunun 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Ek 9 ve Geçici 24. maddeleri uyarınca yeniden değerlendirilmesi, elektronik haberleşme istasyonunun ne zaman kurulduğu, uygulama imar planında gösterilmesinin gerekip gerekmediği, yapının niteliği (kule, direk, konteyner, kabin, kabinet, elektronik haberleşme cihazı, bu cihazların teknik donanım ve bileşeni) ortaya konularak izne veya ruhsata tabi olup olmadığı ve tabi ise işletmecinin 1 yıl içinde başvuruda bulunup bulunmadığı, gerekli izin veya ruhsatın alınıp alınmadığı belirlenerek yeniden işlem tesis edilmesi gerektiği sonucuna varıldığından, dava konusu İzmir İli, Buca İlçesinde ... Caddesi, ... Sokak No: ... adresinde ve ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan davacı şirkete ait baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğine ilişkin ... adına tesis edilen ... gün ve ... sayılı işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu idari yazışmanın tek başına kesin ve etkili bir işlem olmadığından dava konusu edilemeyeceği, 3194 sayılı Kanunun Ek 9 ve Geçici 24. maddeleri uyarınca dava konusu baz istasyonunun yeniden değerlendirilmesi için davacı şirketin bir yıl içinde başvuruda bulunduğuna dair kendilerine bir bilgi-belge gönderilmediği halde idari işlemin iptaline karar verilmiş olmasının hukuka uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince davacının ... İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi olan ticaret unvanının "... A.Ş." olarak değiştiği ve bu değişikliğin ticaret siciline tescil edildiği anlaşıldığından, davacı mevkiine "... A.Ş."nin alınmasına karar verilerek, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
20/08/2009 tarihli yapı tatil tutanağı ile ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda idarece tamamı ruhsatsız olan Zemin kat + 1. kat + 2. kat konut iskanlı vaziyette 110 m² + 3. kat çekme kat -60 m² profil ayaklar üzeri sundurma yapılı yapının ön bahçesinde 10 m² baz istasyonu yapıldığı tespit edilmiştir.
Yapılan tespite istinaden davacı şirkete ait baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğinin mülk sahibi ... 'na bildirilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yapı Kontrol Müdürlüğü işleminin tesis edilmesi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde; "Bu kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığının ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya Valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilerek inşaat derhal durdurulur, durdurma yapı tatil zaptının yapı üzerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mührün kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının ruhsata uygunluğu inceleme sonucunda anlaşılırsa mühür belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca; belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde yapılan ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların yıkımına karar verilmesinde belediye encümeninin yetkili olduğu dikkate alındığında; maddede öngörülen usul izlenmek suretiyle yapı tatil tutanağı düzenlendikten sonra, belediye encümeni kararı ile ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların yıkımına karar verilmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; 20/08/2009 tarihli yapı tatil tutanağı ile idarece tamamının ruhsatsız olarak yapıldığı belirlenen Zemin kat + 1. kat + 2. kat konut iskanlı vaziyette 110 m² + 3. kat çekme kat -60 m² üzeri profil ayaklar üzeri sundurma yapılı yapının ön bahçesinde 10 m² baz istasyonu yapıldığının tespit edildiği, anılan yapı tatil tutanağına dayanılarak ... tarih ve ... sayılı Encümen kararı ile ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerindeki baz istasyonunun 3194 sayılı Kanunun 32. maddesi uyarınca yıkımına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğinin bildirilmesine ilişkin Buca Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğünün ... tarihli, ... sayılı işleminin tesis edildiği, söz konusu bu işlemden önce 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıkımına yönelik encümen kararı alınmadığı, Buca Belediye Encümeninin ... tarih ve ... sayılı yıkıma ilişkin kararının, bildirim işleminden sonra alındığı anlaşılmakta olup; 3194 sayılı Kanunun 32. maddesi hükmünde öngörülen usul izlenmeden ruhsatsız baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğinin bildirilmesine ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği görülmektedir.
Bu durumda, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde öngörülen usul izlenmeden ve bu hususta yetkili mercii olan belediye encümeni tarafından yıkım kararı alınmadan, ruhsatsız baz istasyonu için Belediyeden ruhsat alınması veya kaldırılması gerektiğinin bildirilmesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 17/11/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY (X) :
Dairemizin 22/09/20211 tarih ve E:2021/8153, K:2021/9935 sayılı temyiz kararındaki karşı oy gerekçesinde belirtilen nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.
KARŞI OY (XX) :
Dairemizin 22/09/20211 tarih ve E:2021/8153, K:2021/9935 sayılı temyiz kararındaki karşı oy gerekçesinde belirtilen nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.