T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/54
Karar No : 2022/193
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Jandarma Genel Komutanlığı'nın … tarih ve … sayılı emri uyarınca … seri numaralı ve 9 mm çaplı … marka tabancasını 11/01/2011 tarihinde Balıkesir İl Jandarma Komutanlığına teslim eden davacı … tarafından, … Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve D. İş No:… sayılı kararı ile yasaklanan haklarının iadesine karar verilmesi sonrası tabancanın kendisine iadesi istemiyle yapmış olduğu başvurusu sonucu emanette bulunamadığından bahisle tabancanın iade edilmemesi üzerine tabancanın kıymet takdiri yapılarak bedelinin tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle Jandarma Genel Komutanlığı'na karşı açılan davada, Sakarya ... İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Balıkesir İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı karar, Balıkesir ... İdare Mahkemesi'nce verilen, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile Ankara ... İdare Mahkemesi'nce verilen uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Balıkesir İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı karar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 32. maddesinin, 1. fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu; 36. maddesinde, "İdari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkeme, sırasıyla: a) Zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili, b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer, c) Diğer hallerde davacının ikametgahının bulunduğu yer, İdari mahkemesidir.'' hükümlerine yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Jandarma Genel Komutanlığı bünyesinde uzman jandarma olarak görev yapmakta iken 15/04/2010 tarihinde kendi isteği ile emekli olan davacı tarafından, "Ruhsatsız Silah Bulundurmak" suçundan ... Tak. Hv.Kuv. Kom. Askeri Mahkemesi'nin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararı uyarınca şahsi silah envanterinde adına kayıtlı silahının davalı idare emri ile Balıkesir İl Jandarma Komutanlığı'nca emanete alındığı, … Asliye Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve … Değişik iş nolu kararı ile "Yasaklanmış Haklarının İadesine" karar verilmesi akabinde, 13/08/2020 tarihli dilekçe ile davalı idareden silah taşıma izin belgesi verilerek emanetteki silahının tesliminin talep edildiği, davacıdan silah ruhsat işlemlerine esas olmak üzere eksik belgelerin istendiği, davacının 30/08/2020 tarihli müracaatı ekindeki eksik belgelerin teslim alındığı, davacı tarafından 12/10/2020 tarihli dilekçe ile, Balıkesir İl Jandarma Komutanlığı'nda emanete alınan silahın birlik deposunda bulunamadığından teslim edilemediği, bu sebeple silahın akıbeti hakkında gerekli incelemelerin yapılmasının talep edilmesi üzerine Jandarma Genel Komutanlığı'nın … tarih ve ... sayılı yazısı ile, Balıkesir İl Jandarma Komutanlığı'nca 11/01/2011 tarihinde emanete alınan silahın tebliğ tarihinden itibaren altı aylık yasal süre içerisinde devir veya hibe edilmemesi sebebiyle, ruhsatsız silah vasfına dönüştüğü, bu sebeple ilgili adına ruhsata bağlatılmasının 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmelik gereği mümkün olmadığı gerekçesi ile talebin reddine karar verildiği, bu kez 01/02/2021 tarihli dilekçe ile silahının kaybolmasından sorumlu kamu görevlileri hakkında işlem yapılması ve şahsi silah olarak hizmetlerinin karşılığında başka bir silah tahsis edilmesi talebiyle yaptığı başvurunun zımnen reddedildiği, davacı tarafından, emanette bulunamadığından bahisle tabancanın iade edilmemesi üzerine tabancanın kıymet takdiri yapılarak bedelinin tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan tam yargı davasının açıldığı anlaşılmaktadır.
Balıkesir ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, dava dilekçesinde maddi tazminat isteminin idarenin hangi işleminden ya da eyleminden kaynaklandığının ortaya konulmadığı ve tazminat miktarına yönelik herhangi bir tutar belirtilmediği gerekçesiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesi uyarınca dava dilekçesinin reddine karar verildiği, 04/11/2021 tarihinde Mahkeme kaydına giren yenileme dilekçesinde ise, davalı idarenin ağır kusurlu davranışı nedeniyle silahının kaybolmasına veya çalınmasına sebebiyet verildiği, dolayısıyla silahının hukuka uygun olarak tarafına teslim edilmediğinin açık olduğu, bu nedenle silahının … A.Ş.'den alınan fiyat listesindeki değeri olan 1.827,87 Amerikan doları karşılığı 17.330,00 TL'nin ödenmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı ifade edilmektedir.
Bu durumda, davacının uğradığını öne sürdüğü zararın, tabancasını Balıkesir İl Jandarma Komutanlığına teslim ettikten sonra tabancanın bulunamamasından kaynaklandığı, dolayısıyla zarara yol açan eylemin Balıkesir ilinde gerçekleştiği göz önünde bulundurulduğunda davanın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun yukarıda aktarılan 36. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde düzenlenen yetki kuralı uyarınca, zarara yol açan eylemin yapıldığı yer olan Balıkesir ilinin idari yargı çevresi yönünden bağlı olduğu Balıkesir İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde Balıkesir İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dosyanın Balıkesir 1. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Sakarya 2. İdare Mahkemesine, Ankara 10. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 18/01/2022 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.