T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/5706
Karar No : 2023/5239
TEMYİZ EDEN (DAVACI): …
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Bakanlığı
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Konya ili, Karapınar İcra Müdürü olarak görev yapan davacının, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (5) numaralı alt bendi ve 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca Devlet memurluğuna son verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının, kasten işlenen bir suçtan dolayı … (…) Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile 1 yıl 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun, … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile reddi üzerine kesinleştiği, dolayısıyla davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun Devlet memurluğuna alınacaklarda aranacak genel şartları düzenleyen 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde belirtilen memur olmaya engel mahkumiyeti bulunmama şartını kaybettiği, bu nedenle, aynı Kanun'un 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan "Memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi; (...) hallerinde memurluğu sona erer." hükmü uyarınca görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hakkında rüşvet almak suçundan yargılama yapıldığı ve görevi kötüye kullanmak suçundan mahkumiyet hükmü kurulduğu, nitelik değiştiren suçla ilgili savunma hakkının ihlali nedeniyle Anayasa Mahkemesine yaptığı bireysel başvurusunun kabul edildiği, öte yandan, herhangi bir Ceza Mahkemesince kesinleşmiş ve kovuşturması devam eden yüz kızartıcı bir suç veya suçlama bulunmadığı belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY :
Davacı, Konya ili, Karapınar icra müdürü olarak görev yapmakta iken, hakkında "rüşvet almak" suçundan yapılan yargılama sonucunda … (…) Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, eyleminin "görevi kötüye kullanmak" niteliğinde olduğu değerlendirilerek 1 yıl 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, davacı tarafından bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun, … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin … tarih ve E:… K:… sayılı kararıyla reddine karar verilmesiyle anılan karar kesinleşmiş; ceza yargılamasına ilişkin bu kararın kesinleşmesini müteakip, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin 5 numaralı alt bendi ve 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca … tarih ve … sayılı işlemle Devlet memurluğu görevine son verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Genel ve özel şartlar" başlıklı 48. maddesinin birinci fıkrasının "Genel şartları" belirleyen (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde; "Türk Ceza Kanunu'nun 53. maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikap, rüşvet hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkum olmamak", hükmüne, aynı maddenin özel şartlara ilişkin düzenlemenin yapıldığı birinci fıkrasının (B) bendinin (2) numaralı alt bendinde; "Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak." hükmüne, "Memurluğun sona ermesi" kenar başlıklı 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise; "Devlet memurlarının ... b) Memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi... hallerinde memurluğu sona erer." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık, ceza yargılaması sonucunda davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde belirtilen Devlet memurluğuna girişte aranan niteliği kaybedip kaybetmediğine ilişkindir.
Konya ili, Karapınar ilçesinde icra müdürü olarak görev yapan davacı hakkında, atfedilen bazı eylemler nedeniyle "rüşvet almak" suçundan … (…) Ağır Ceza Mahkemesinde kamu davası yürütüldüğü, yargılama sırasında anılan Mahkemece suç, "görevi kötüye kullanmak" olarak nitelendirilerek, davacının 1 yıl 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun, … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin … tarih ve E:… K:… sayılı kararıyla reddine karar verilmesiyle anılan kararın kesinleştiği; davacı tarafından Anayasa Mahkemesine 2021/7616 sayılı bireysel başvurunun yapıldığı, yapılan inceleme sonucunda Anayasa Mahkemesi Birinci Bölümünün 07/06/2023 tarih ve Başvuru No:2021/7616 sayılı kararıyla, "Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki isnadı (suçlamayı) öğrenme hakkının ihlal edildiğine, yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın Ereğli (Konya) Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmesine" karar verildiği, dolayısıyla bu kararla, kesinleşen mahkumiyet kararının ortadan kalktığı, anılan Mahkemece … tarih ve E:… sayılı kararla yargılamanın yenilenmesine karar verildiği ve dosyanın derdest olduğu anlaşılmaktadır.
Öte yandan; bakılan davanın temyiz aşamasında, Adalet Bakanlığının 01/09/2023 tarihli personel hareket onayıyla, yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesi kararına atıf yapılarak yargılamanın yenilenmesi nedeniyle davacı hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin 5 numaralı alt bendi ve 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemin iptal edildiği, buna ilişkin işlemin davacı tarafça 20/12/2023 tarihli dilekçe ekinde dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Bu durumda, dava konusu işlemin, Adalet Bakanlığının 01/09/2023 tarihli işlemiyle iptal edildiği anlaşıldığından, konusuz kalan dava hakkında yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmış olup, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan …-TLyürütmenin durdurulması harcı ile fazladan alınan …-TL harcın istem halinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak 24/10/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.