T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/5734
Karar No : 2023/224
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Valiliği / …
İSTEMİN_KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından; özel güvenlik görevlisi olarak görev yapmaktayken özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin yenilenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddedilerek silahlı özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin iptal edilmesine ve sisteme ret kaydı girilmesine ilişkin Gaziantep Valiliği İl Özel Güvenlik Komisyonunun …tarih ve …sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla; davacı hakkında 15/01/2017 tarihinde 'kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak' suçunu işlemesi sebebiyle …Cumhuriyet Başsavcılığının …sayılı soruşturma dosyasında başlatılan soruşturmada …tarih ve …sayılı karar ile 5 yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine, erteleme süresi içerisinde 1 yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verildiği, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih olan 12/07/2021 tarihinde 5 yıllık denetim süresinin dolmadığı, dolayısıyla davacı hakkında söz konusu soruşturmanın sona erdiğinden bahsedilemeyeceğinden anılan suça konu fiilin niteliği gereği ifa edilecek görevin önem ve özelliği dikkate alındığında davacının güvenlik soruşturması olumlu olmak şartını sağlamadığı anlaşıldığından, davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu …İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından; uyuşturucu ve uyarıcı madde suçundan dolayı herhangi bir ceza davası açılmadığı, hakkında verilen mahkumiyet kararı bulunmadığı, işlem tarihi itibarıyla açılmış bir soruşturma ve kovuşturma da bulunmadığı, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararıyla soruşturma aşamasının sona erdiği, özel güvenlik görevlisi kimlik kartının yenilenmesini gerektirecek şartların tamamını sağlamaktayken ve 5188 sayılı Kanun'daki çalışma şartlarını ihlal etmemesine rağmen tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin gerekçeli olarak reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bakılan uyuşmazlıkta; davalı idare tarafından, dava konusu işlemin sebebi olarak davacı hakkında 'kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak' suçundan …Cumhuriyet Başsavcılığının …sayılı soruşturma dosyasında başlatılan soruşturmada …tarih ve …sayılı karar ile kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve 1 yıl süre ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ayrıca 1 yıl süreyle tedaviye tabi tutulmasına karar verilmesi gösterilmiş olup, işlemde davacının 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde yer alan şartı sağlayamadığından, 17/07/2012 tarihli ve Bakanlık Genelge No:2012/42, EGM Genelge No:2012/71 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Birleştirilmiş Genelgesi'nin "Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması" başlıklı bölümünün "Usûl" alt başlıklı 6.1. maddesinin (ç) bendinde yer alan, "5188 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi (d) bendinde belirtilen şartları taşımasına rağmen hakkında yapılan güvenlik soruşturması olumsuz olan şahıslara çalışma izni verilip verilmemesine il özel güvenlik komisyonu karar verebilecektir." düzenlemesi gereğince güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirildiği hususuna dayanılmış, …Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından davacı hakkında 'kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde kabul etmek veya bulundurmak' suçu kapsamında açılan …sayılı dosya üzerinden yürütülen soruşturmada …tarihinde K:…sayılı kararla kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği görülmüştür.
Davacı hakkında 'kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak' suçundan dolayı açılan soruşturmada kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verildiği, 5 yıllık süre içerisinde soruşturma aşamasının derdest olduğu, davacının hakkında hükmedilen tedbirlere uygun davranması akabinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği dikkate alındığında kamu davasının açılmasının ertelenmesi müessesinin soruşturmayı sonlandıran bir müessese olmadığı açıktır.
Bu durumda, davacı hakkında uyuşturucu ve uyarıcı madde suçu nedeniyle yapılan bir soruşturmanın bulunduğu ve soruşturmanın dava konusu işlem tarihinde derdest olduğu dikkate alındığında, 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinin (3) numaralı alt bendi ve 11. maddesinde belirtilen şartları taşımadığı sabit olan davacının özel güvenlik kimlik kartının ve çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Diğer taraftan; dava konusu işlemin bir diğer sebep unsurunun davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının, yukarıda anılan soruşturmanın bulunmasından dolayı 17/07/2012 tarihli ve Bakanlık Genelge No:2012/42, EGM Genelge No:2012/71 sayılı Özel Güvenlik Hizmetleri Birleştirilmiş Genelgesi'nin "Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması" başlıklı bölümünün "Usûl" alt başlıklı 6.1. maddesinin (ç) bendinde yer alan, "5188 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi (d) bendinde belirtilen şartları taşımasına rağmen hakkında yapılan güvenlik soruşturması olumsuz olan şahıslara çalışma izni verilip verilmemesine il özel güvenlik komisyonu karar verebilecektir." düzenlemesi gereğince (söz konusu Genelge uyarınca güvenlik soruşturması 4045 sayılı Kanun ve bu Kanuna dayanılarak hazırlanan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği doğrultusunda yapılmaktadır.) olumsuz değerlendirilmesi olduğu görülmektedir.
İşlemin sebeplerinden biri olan güvenlik soruşturması açısından, 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde düzenlenen "güvenlik soruşturması olumlu olmak" şartı Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarih ve E:2021/42 K:2022/45 sayılı kararı ile "Mülga 26/10/1994 tarihli ve 4045 sayılı Kanun uyarınca yapılan güvenlik soruşturması yönünden" iptal edilmiş, söz konusu karar 30/06/2022 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Anılan iptal hükmünün işleme etkisinin ne olacağı hususuna gelince, söz konusu iptal kararının, 5188 sayılı Kanun'da düzenlenen güvenlik soruşturmasının olumlu olması koşulunun iptali yönünde olmayıp, mülga 26/10/1994 tarihli ve 4045 sayılı Kanun uyarınca yapılan güvenlik soruşturmaları ile sınırlı olarak verildiği görülmektedir.
5188 sayılı Kanun'un çalışma şartlarını düzenleyen 10. maddesinde hangi ceza mahkemesi mahkumiyet kararlarının ve hangi suçlardan soruşturma ve kovuşturma altında bulunmanın özel güvenlik görevlisi olmaya engel olduğunun belirlendiği ve 11. maddesinde çalışma izni verileceklere ilişkin koşullara yer verildiği, söz konusu şartların yanında ayrıca güvenlik soruşturması olumlu olmak şartının da sağlanmasının arandığı, dolayısıyla Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararının işlemin yasal dayanağının kalmadığı şeklinde yorumlanamayacağı, zira işlemin sebeplerinden birinin dayanağının Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edilmiş olmasının diğer sebebin iptali sonucunu doğurmayacağı, Anayasa Mahkemesi kararı ile 4045 sayılı Kanuna dayalı olarak yapılan güvenlik soruşturmaları açısından verilen iptal kararı dava konusu işlemin sadece bir sebebini hukuka aykırı hale getirmiş olsa da diğer sebep açısından işlemin hukuka ve mevzuata uygun bulunduğu, başka bir ifadeyle, Kanunda sayılan suçtan derdest soruşturmanın bulunması hasebiyle güvenlik soruşturmasına yönelik verilen iptal kararının işlemi hukuka aykırı kılmayacağı açıktır.
Bu itibarla; davanın reddi yolundaki …İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Davanın reddine ilişkin …İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan …TL yürütmenin durdurulması harcı ile artan posta ücretinin istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın …İdare Mahkemesine gönderilmesine, 06/02/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.