Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2022/6508 E. , 2022/3047 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/6508
Karar No : 2022/3047
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacı ... Eğitim Hizmetleri Kırtasiye Matbaacılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına ... vekili Av. ... tarafından, 670 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca kapatılan davacı Şirket'e ait her türlü mal varlığı alacak ve hakların hazineye bedelsiz olarak devredilmesine, taşınmazların tapuda resen hazine adına her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilmesine yönelik kararların kaldırılması istemiyle 7075 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamında yapılan başvurunun reddine ilişkin Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün ... tarih E:.. sayılı işlemin iptali istemiyle Hazine ve Maliye Bakanlığına karşı açılan davada verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ve ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı davanın yetki yönünden reddine dair kararları sonucunda, anılan iki Mahkeme arasında çıkan yetki uyuşmazlığı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı Kanun'un 32/1. maddesinde; ''Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir.'' hükmü yer almıştır.
Öte yandan, 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un "İlave tedbirler için başvuru yolu" başlıklı Geçici 4. maddesinde; "(1) Bu Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen işlemlere bağlı olarak olağanüstü hal kapsamında kabul edilen kanunlarda yer alan ilave tedbirlere karşı hakkında tedbir uygulanan kişi, kanuni temsilcisi ya da mirasçıları tarafından tedbiri uygulayan veya tedbirle ilgili olan kamu kurum ve kuruluşlarına bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde başvurulur. Kamu kurum ve kuruluşları, başvuru üzerine yapacağı inceleme sonucuna göre en geç altı ay içinde başvurunun reddine veya tedbirin kaldırılmasına karar verir, ...(7) Kamu kurum ve kuruluşlarının kararlarına karşı Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenecek ... idare mahkemelerinde iptal davası açılabilir." hükümlerine yer verilmiştir.
Söz konusu özel yasal düzenlemede; hakkında tedbir uygulanan kişilerin, olağanüstü hal kapsamında kabul edilen kanunlarda yer alan ilave tedbirlere karşı yaptıkları başvurular ile ilgili olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca verilen kararları Ankara özel yetkili idare mahkemelerinde dava konusu edebilecekleri öngörülmüştür.
Öte yandan, yukarıda hükümlerine yer verilen 7075 sayılı Kanun uyarınca da, Olağanüstü Hal kapsamında kabul edilen kanunlarda yer alan ilave tedbirlerin kaldırılması için yapılan başvuruların reddi işlemine karşı açılan davaların görüm ve çözümü için Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 26/03/2021 tarih ve 271 sayılı kararıyla; "29.03.2021 tarihi itibariyle, 1- 7075 sayılı Kanun'un 2. maddesinde belirtilen işlemlere bağlı olarak olağanüstü hal kapsamında kabul edilen kanunlarda yer alan ilave tedbirlere karşı ilgili kamu kurum ve kuruluşları nezdinde yapılacak başvuruların reddine ilişkin işlemlere karşı açılacak davalara Ankara 26, 27 ve 28 numaralı İdare Mahkemelerinin bakmasına, 2- İşbu kararın 29.03.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına, bu kapsamda görülmekte olan dava ve işler bakımından mahkemelerin dosyalarını Ankara 26, 27 ve 28 numaralı İdare Mahkemelerine göndermemesine, 29.03.2021 tarihinden itibaren açılacak davaların Ankara 26, 27 ve 28 numaralı İdare Mahkemelerine tevzi edilmesine ....'' karar verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirketin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 2. maddesinin 3. fıkrası hükmü uyarınca Bakan onayı ile kapatılması üzerine, bu Şirket'e ait her türlü mal varlığı, alacak ve haklarının Hazine'ye bedelsiz olarak devredilmesine, taşınmazlarının tapuda resen Hazine adına her türlü kısıtlama ve taşınmaz yükünden ari olarak tescil edilmesine yönelik kararların kaldırılması istemiyle 7075 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamında bir başvuru yapıldığı, bunun üzerine anılan şirkete bağlı olarak faaliyet gösteren kurumların doğrudan kanun hükmünde kararname hükmüyle kapatılmadığı belirtilmek ve başvurunun Komisyon Kararı ile reddedildiği belirtilmek suretiyle dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, uyuşmazlığın, 7075 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamında yapılan başvurunun reddine dair işlemden kaynaklandığı anlaşıldığından, Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin anılan kararı uyarınca davanın görüm ve çözümünde ... İdare Mahkemelerinin yetkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, dava dosyasının, davanın görüm ve çözümünde yetkili olduğu belirlenen Ankara (26, 27 ve 28) İdare Mahkemelerine tevzii yapılmak üzere ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın ... İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 11/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.