T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/7176
Karar No : 2023/5891
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av…
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı- …
VEKİLİ : Av…
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … ili, … İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda yapılan Patnos Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:…, sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, mülkiyeti hazineye ait ve konut alanında olan taşınmazın dava konusu plan değişikliğiyle sosyal tesis alanı olarak belirlendiği, söz konusu değişiklik ile taşınmazın bulunduğu bölgede belirlenen kullanımın erişilebilirlik açısından ve sosyal donatı alanlarının arttırılması ile standartların yükseltilmesi anlamında kamu yararına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; dava dosyasının incelenmesinden, dava konusu … ada, … parsel sayılı taşınmazın konut alanından sosyal tesis alanına dönüştürülmesine ilişkin uyuşmazlık konusu … tarih ve … sayılı belediye meclisi kararına karşı açılan işbu dava devam etmekte iken, Patnos Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğiyle söz konusu taşınmazın fonksiyonunun park alanı olarak belirlendiği, bu fonksiyon değişikliğiyle uyuşmazlık konusu sosyal tesis alanı fonksiyonunun hükümsüz hale geldiği, yeni alınan (24.07.2020 tarihli) belediye meclisi kararının aynı gerekçelerle dava konusu edildiği ve Danıştay Altıncı Dairesinin E:2022/4485 sayılı dosyasında temyiz aşamasında olduğu; dolayısıyla, dava konusu … ada, … parsel sayılı taşınmazın sosyal tesis alanından park alanına dönüştürülerek dava konusu işlemin ortadan kalktığı, davanın konusunun kalmadığı ve esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hazine menfaatleri gereği taşınmazın okul alanı olarak belirlenmesi gerektiği, kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : … ili, … İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazı da kapsayan Patnos Belediye Meclisinin … tarih ve .. sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliklerinin iptali istenilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle, 5. maddesinde nazım imar planı, varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan; uygulama imar planı da; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; dava konusu … tarih ve … sayılı belediye meclisi kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişiklikleriyle, mülkiyeti hazineye ait … ili, … İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı ve konut alanında olan taşınmazın fonksiyonunun sosyal tesis alanı olarak belirlendiği; temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararıyla, Patnos Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım ve 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı ile söz konusu taşınmazın fonksiyonunun park alanı olarak değiştirildiği ve aynı davacı tarafından anılan plan değişikliğinin iptali istemiyle …. İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan ve davanın reddi yolundaki 31.12.2022 tarih ve K:2022/195 sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın Danıştay Altıncı Dairesinin E:2022/4485 sayılı dosyasında görülmekte olduğu, bu nedenle davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Görülmekte olan bir davada, davanın devamı sırasında davaya konu idari işlemin hukuki varlığının sona ermesi ya da davacının dava açmaktaki amacının gerçekleşmesi ve bu nedenle dava hakkında bir karar verilmesinde davacı açısından hukuki yararın ortadan kalkması gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta, davacı tarafından hazineye ait taşınmazın konut alanından sosyal tesis alanına alınmasına yönelik dava konusu plan değişikliklerinde hazine zararına yol açıldığı iddialarıyla planların iptali istemiyle bu davanın açıldığı dikkate alındığında; Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince, sonrasında söz konusu taşınmazın … tarih ve … sayılı belediye meclisi kararıyla onaylanan plan revizyonuyla park alanına alınması nedeniyle davanın konusuz kaldığı sonucuna ulaşılmasında isabet görülmemiştir. Zira yapılan değişiklik davacının iddia ve itirazlarını karşılamamaktadır.
Öte yandan, temyize konu kararın gerekçesinde atıf yapılan … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Dairemizin 13.06.2023 tarih ve E:2022/4485, K:2023/5886 sayılı kararı ile bozulmasına karar verilmiştir.
Bu nedenle, uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararın kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 13/06/2023 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.