Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2022/7200 E. , 2022/9328 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2022/7200
Karar No : 2022/9328
DAVACI : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Valiliği /…
DAVANIN ÖZETİ :Çanakkale ili, Ayvacık ilçesi, … Köyü, … Mevkii, … ada, … parsel sayılı taşınmaza ilişkin Balıkesir-Çanakkale Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planında değişiklik yapılması istemiyle 25.07.2022 tarihinde yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 20/08/2014 tarihinde onaylanan Balıkesir-Çanakkale Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının anılan taşınmaza ilişkin kısmının iptali ve yürütülmesinin durdurulması istenilmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakimi … 'ın raporu ile dosyadaki belgeler 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca incelendiktin sonra işin gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava Açma Süresi" başlıklı 7. maddesinin ilk fıkrasında; "Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür" hükmüne yer verilmiştir.
Yine 2577 sayılı Kanunun 10. maddesinde; "İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştay, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Otuz günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi halinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmü yer almaktadır.
10/7/2018 tarihli 30474 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 102.maddesinin 1.fıkrasının (a) bendinde, yerleşme, yapılaşma ve arazi kullanımına yön veren, her tür ve ölçekte fiziki planlara ve uygulamalara esas teşkil eden üst ölçekli mekânsal strateji planlarını ve çevre düzeni planlarını ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yaparak hazırlamak, hazırlatmak, onaylamak ve uygulamanın bu stratejilere göre yürütülmesini sağlamak, (c) bendinde ise, havza ve bölge bazındaki çevre düzeni planları da dâhil her tür ve ölçekteki çevre düzeni planlarının ve imar planlarının yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek, havza veya bölge bazında çevre düzeni planlarını yapmak, yaptırmak, onaylamak ve bu planların uygulanmasını ve denetlenmesini sağlamak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacının maliki olduğu Çanakkale ili, Ayvacık ilçesi, … köyü, … Mevkii, … ada, … parsel sayılı taşınmazın imar durum bilgisinin 23/05/2022 tarihli dilekçe ile Çanakkale İl Özel İdaresinden talep edilmesi üzerine anılan idarenin 30/05/2022 tarihli işlemi ile taşınmazın Balıkesir-Çanakkale Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planında "tarım alanı" fonksiyonunda kaldığının bildirilmesi üzerine davacı tarafından 25/07/2022 tarihli dilekçe ile Çanakkale İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürlüğüne çevre düzeni planında değişiklik yapılarak dava konusu taşınmazın "turizm alanı" olarak belirlenmesi istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda ilgili maddelerine yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu çevre düzeni planının sadece bir il sınırlarını kapsamayıp, birden fazla il sınırlarını kapsayacak şekilde yapılıp kabul edildiği, dava konusu planın bu yönüyle belli bir havzayı düzenleyerek havza planı niteliğinde olduğu, yukarıda hükmüne yer verilen 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin ilgili maddesinde de, bölge ve havza planlarını yapmak, yaptırmak, onaylamak ve bu planların uygulanmasını sağlamak ve denetlemek Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının görevleri arasında olduğu, dolayısıyla anılan Bakanlıkça onaylanan çevre düzeni planında yapılacak değişikliğinde yine aynı idare tarafından görüşülerek karara bağlanması gerektiğinden davacı tarafından Çanakkale İl Özel İdaresine yapılan plan değişikliği talebinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 10. maddesi kapsamında yetkili idareye yapılmadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, 20/08/2014 tarihinde onaylanan Çanakkale- Balıkesir Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planına karşı son askı ilan tarihinden itibaren 60 gün içinde dava açılması gerekirken, bu süreler geçirilerek, yetkili olmayan idareye yapılan plan değişikliği talebinin zımnen reddi üzerine anılan işlemin ve dayanağı planın iptali istemiyle İdare Mahkemesi kayıtlarına 27/07/2022 tarihinde giren dilekçe ile açılan davada süre aşımı bulunmaktadır.
Öte yandan , Balıkesir-Çanakkale Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planına ilişkin plan değişikliği talebiyle İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikli Bakanlığına her zaman başvuruda bulunabileceği ve bu başvuru üzerine verilecek cevabın tebliği üzerine dava açabileceği açıktır.
Açıklanan nedenlerle, davanın süre aşımı yönünden reddine, peşin alınan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, artan posta gideri avansının kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 09/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.