Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2022/7658 E. , 2023/6403 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/7658
Karar No : 2023/6403
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. ….
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Üniversitesi
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : … Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Üniversitesi Uluslararası Öğrenci Yerleştirme işlemi sonucunda Hukuk Fakültesi 2.sınıfta eğitim gören davacının, … Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 6.maddesinin 6.fıkrası gereğince öğrenci kaydının iptal edilmesine dair Üniversite Yönetim Kurulu'nun … tarih ve … nolu işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; uluslararası öğrenci statüsünün herhangi bir sebeple lise öğretimin tamamını yurt dışında tamamlayan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı öğrencilerin merkezi sınavlara girmeksizin ve bazı bölümlere kayıt için getirilen belli sıralamaya girme (örneğin davacının kaydının yapıldığı 2019 yılında yapılan merkezi sınavda hukuk fakültesi için ilk 125.000 kişi içinde olmak) şeklindeki sınırlamalara tabi olmaksızın üniversiteye kayıt imkanı tanıdığı, bu statünün yurt dışında lise öğretimini tamamlayan Türk Vatandaşlarının ülkemizde lise öğrenimi gören vatandaşlar ile üniversite eğitimi konusunda fırsat eşitliği sağlanması amacıyla oluşturulduğu, davacının ise ülkemizde (2006 ve 2010 yıllarında) ön lisans öğrenimini tamamladıktan sonra … Büyükşehir Belediyesi … Lisesinden 29.07.2015 tarihinde mezun olduğu, bu lise mezuniyet belgesi ile .. Üniversitesi Hukuk Fakültesine uluslararası öğrenci statüsünde kaydolduğu, Türkiyede bir lisans/önlisans programına kayıt yaptırabilmek için lise ve dengi bir okuldan mezun olma şartı arandığı, bu durumda yurt içinde lise okumuş davacı tarafından yurt dışında tekrar lise okumasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı ve uluslararası öğrenciler için getirilen imkanlardan faydalanmak için yeniden yurt dışında lise okuduğu dolayısıyla yanıltıcı nitelikte yurt dışı lise mezuniyet belgesi ile Hukuk Fakültesine kayıt yaptırdığı kanaatine varıldığı, davacının Hukuk Fakültesinden kaydının iptal edilmesine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Türkiye'de bir ortaöğretim diploması aldıktan sonra yurtdışında online ya da örgün olarak tekrar ortaöğretim eğitimi alınması üzerine Türkiye'de üniversite sınavına tabi tutulmaksızın uluslararası öğrenci statüsünden faydalanılarak üniversite eğitimi alınabileceğine ilişkin bir hak olmadığı gibi bu eğitime bağlı denklik belgesi talebi sırasında da Türkiye'deki lise eğitimiyle ilgili beyandan kaçılması yani yanıltıcı beyanla denklik belgesi alındığının tespit edilmesi üzerine üniversite kaydının silinmesine ilişkin işlemlerde ve dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı, davacıya uygulanan Yönetmelik hükmünün davacının hukuka uygun olarak kazanılmış hakkını yok eden bir madde olmadığı gibi temelinde açık hata ve yanıltıcı beyan kapsamında tesis edilen bir işlemin her zaman geri alınacak nitelikte olması sebebiyle işlemin sebep unsuru yönünden de hukuka aykırı bulunmadığı, davacının üniversite ile ilişiğinin kesilmesi suretiyle gerçekleştirilen müdahalenin temelinde kamu düzeninin sağlanması ve hukuka uygun olmayan bir işlemle kazanılmış bir haktan söz edilemeyecek olması sebebiyle müdahalenin temelinin Kanundaki eğitim hakkı ilkelerine dayandığı, bu nedenle işlemin meşru bir amaçla gerçekleştiği, seçilen aracın ulaşılmak istenen amaçla kıyaslandığında bireye orantısız bir külfet yüklemiş olduğunun saptanması, ihlal sonucuna ulaşılabilmesi için bazı hallerde tek başına yeterli olmayabileceği, kişiye yüklenen külfeti dengeleyici mekanizmaların var olup olmadığının da büyük önem taşıdığı, elverişli ve gerekli olduğu hükmüne varılan aracın seçilmiş olması nedeniyle kişiye yüklenen aşırı külfeti hafifleten hukuksal mekanizmalar mevcutsa bir ihlalin olmadığı sonucuna varılabileceği, üniversite kaydının olmayan bir hakka dayandırılması sebebiyle ve davacının herhangi bir sınava katılarak üniversite eğitimine başlamadığı gerçeği karşısında davacının eğitiminin sonlandırılmasından başka bir şekilde durumun hukuka uygun hale getirilmesi de söz konusu olamayacağından müdahalenin elverişli ve ölçülü olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun gerekçe ile reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Kuzey Makedonya'da lise eğitimini tamamlayarak lise diploması aldığı, davalı idareye uluslararası öğrenci kontenjanından yaptığı başvuru üzerine 12.09.2019 tarihinde uluslararası öğrenci olarak Hukuk Fakültesi'ne kaydının yapıldığı, davalı idare tarafından dava konusu işleme gerekçe gösterilen hangi belgelerin gerçeğe aykırı ve yanıltıcı olarak düzenlendiğinin belirtilmediği, davacının kayıt için davalı idareye sunduğu tüm belgelerin gerçek olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, kullanılmayan … TL yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 24/11/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.