Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2022/859 E. , 2022/4077 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/859
Karar No : 2022/4077
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, … Aile Sağlığı Merkezinde aile hekimi olarak görev yapan davacı Aile Hekimliği Uygulaması Kapsamında Sağlık Bakanlığınca Çalıştırılan Personele Yapılacak Ödemeler ile Sözleşme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 13. maddesinin (i) bendi uyarınca aile hekimliği sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin İstanbul Valiliğinin …günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesince verilen …günlü, E:…, K:…sayılı kararla; UYAP Sistemi üzerinden yapılan inceleme neticesinde, dava konusu olay nedeniyle davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesi hükmü uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin … günlü, …sayılı işlemin iptali istemiyle … İdare Mahkemesi nezdinde açılan davanın, … günlü, E:…, K:…sayılı karar ile "... şikayetçilerin isnad ettikleri fiilleri destekler nitelikte bulunan; soruşturma kapsamında ifadesine başvurulan dokuz adet tanığın benzer ifadeleri, dava dışı başkaca hastalarından da şifai şikayetlerin bulunması yönündeki olgular da nazara alındığında sübuta erdiği anlaşılan fiilin karşılığı olarak uygulanan dava konusu disiplin cezası ile cezalandırılma işleminde hukuka aykırılık bulunmamaktadır." gerekçesiyle reddine hükmedilerek temyiz başvurusu sonucunda Danıştay Onikinci Dairesinin 31/10/2018 günlü, E:2016/8122, K:2018/4689 sayılı kararı ile söz konusu kararın onandığının görüldüğü; dosya içeriğinde yer alan bilgi ve belgeler kapsamında yapılan değerlendirme neticesinde, dava konusu işleme dayanak alınan fiillerin sübuta erdiğine yönelik yargı kararlarındaki gerekçeler de dikkate alındığında tesis olunan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; … Ağır Ceza Mahkemesinin kendisi hakkında verdiği mahkumiyet kararının Yargıtay tarafından bozulması üzerine, … Ağır Ceza Mahkemesince anılan bozma kararına uyularak beraatine hükmedildiği, beraat kararına rağmen memuriyetten çıkarılmasının ölçülülük ilkesine aykırılık teşkil ettiği, ceza mahkemesi kararındaki olgular gözetilmeden davanın reddine karar verilmesinde usul ve hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Dava konusu işlemin usule ve hukuka uygun olduğu, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, … Aile Sağlığı Merkezinde aile hekimi olarak görev yapan davacı, aile hekimliği hizmet sözleşmesinin sona erdirilmesine ilişkin … günlü, …sayılı İstanbul Valiliği işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davayı açmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; aile hekimi olarak görev yapan davacı hakkında, kadın hastalara cinsel tacizde bulunduğu iddiasıyla şikayet başvurularında bulunulması üzerine anılan hususlara ilişkin olarak disiplin soruşturması başlatıldığı, 21/02/2014 tarihinde tamamlanan disiplin soruşturması sonucunda muhakkik tarafından, davacının üzerine atılı fiilleri işlediği kanaatine varılması nedeniyle davacının Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin E bendinin (g) fıkrasında yer alan "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilinden dolayı Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması, fiilin (Mülga) Aile Hekimliği Uygulaması Kapsamında Sağlık Bakanlığınca Çalıştırılan Personele Yapılacak Ödemeler İle Sözleşme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 13. maddesinin (i) fıkrasında yer alan "Aile hekimi veya aile sağlığı elemanı sıfatı ve görevi ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiiline taalluk etmesi nedeniyle de aile hekimliği hizmet sözleşmesinin feshi ile cezalandırılması gerektiğinin mütalaa olunduğu; bunun üzerine Sağlık Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun …günlü, … sayılı kararı ile davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile tecziyesine karar verildiği, İstanbul Valiliğinin 22/06/2014 günlü işlemi ile de temyizen incelenmekte olan davaya konu aile hekimliği hizmet sözleşmesinin feshine karar verildiği anlaşılmıştır.
Evrensel bir hukuk kuralı olan "Non Bis İn İdem (Aynı fiilden dolayı birden fazla ceza verilemez)" prensibi, disiplin hukukunda da uygulanması gereken genel bir ilke olup, bu ilke uyarınca konusu suç teşkil eden bir fiile tek bir bir ceza tayin edilmeli, eğer bir fiil ile kanun veya kanunların değişik hükümleri ihlal edilmişse, bu durumda en ağır cezayı gerektiren kanun hükmü uygulanmalıdır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ilkeler çerçevesinde yapılan değerlendirmede; hakkında yapılan soruşturma sonucunda davacının sabit görülen eyleminin, hem Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesini, hem de (Mülga) Aile Hekimliği Uygulaması Kapsamında Sağlık Bakanlığınca Çalıştırılan Personele Yapılacak Ödemeler İle Sözleşme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 13. maddesini ihlal ettiği kanaatine varılmış ise de, yukarıda bahsedilen ilke gereğince, davacıya birden fazla disiplin cezası vermek yerine bunlardan en ağır olan disiplin cezasının verilmesi gerekirken, Devlet memurluğundan çıkarma cezasının yanında sözleşme feshi cezasının da verilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir. Bu nedenle, davacının temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, … Aile Sağlığı Merkezinde aile hekimi olarak görev yapan davacı tarafından, Aile Hekimliği Uygulaması Kapsamında Sağlık Bakanlığınca Çalıştırılan Personele Yapılacak Ödemeler ile Sözleşme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in 13. maddesinin (i) bendi uyarınca aile hekimliği sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin İstanbul Valiliğinin 22/06/2020 günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
30/12/2010 günlü, 27801 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren (Mülga) Aile Hekimliği Uygulaması Kapsamında Sağlık Bakanlığınca Çalıştırılan Personele Yapılacak Ödemeler ile Sözleşme Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'in "Sözleşmenin yetkili merci tarafından sona erdirilmesi" başlıklı 13/1. maddesinin, dava konusu sözleşme feshi cezasının verilmesine dayanak oluşturan fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte olan halinde; "Sözleşmeyle çalıştırılan aile hekimi ve aile sağlığı elemanının sözleşmesi, vali tarafından herhangi bir ihbar veya ikaza gerek duyulmadan aşağıdaki hâllerde sona erdirilir:
......
i) Aile hekimi veya aile sağlığı elemanı sıfatı ve görevi ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
UYAP kayıtları incelendiğinde; davacı hakkında, dava konusu disiplin cezasına konu "basit cinsel saldırı" suçundan … Ağır Ceza Mahkemesinde kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda anılan Mahkemenin … günlü, E:…, K…sayılı kararı ile ... Ceza Dairesinin … günlü, E:…, K:… sayılı bozma kararına uyularak sanığın üzerine atılı suçları işlediğinin sabit olmadığı gerekçesiyle beraat kararı verildiği, bu kararın temyiz incelemesi için Yargıtayda olduğu görülmektedir.
Öte yandan, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada, … İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen … günlü, E:…, K:…sayılı kararın, Danıştay Onikinci Dairesinin 31/10/2018 günlü, E:2016/8122, K:2018/4689 sayılı kararı ile onandığı, davacının ceza davası sonunda beraat etmesi üzerine karar düzeltme isteminin anılan Dairece kabul edilerek, Mahkeme tarafından verilen davanın reddine ilişkin kararın bozulduğu anlaşılmaktadır.
Davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasının iptali istemiyle açılan dava sonucunda verilecek kararın, bu davada verilecek kararın gerekçesini ve sonucunu etkileyeceği açıktır.
Bu noktada; davacının, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işleme karşı açtığı davada, … İdare Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin hükmün, Danıştay Onikinci Dairesinin 27/06/2022 günlü, E:2019/912, K:2022/4204 sayılı kararıyla bozulduğu dikkate alındığında, işbu davada söz konusu yargı kararları çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:…sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı Kanun'un 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere, dosyanın kararı veren …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 13/09/2022 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.