T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/893
Karar No : 2022/6358
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Şırnak İli, İdil İlçesi, … Köyü'nde güvenlik korucusu olarak görev yapan davacı tarafından,... harekatı operasyonuna katılmaması nedeniyle Güvenlik Korucuları Yönetmeliği'nin 17/ç-11 ve 17/ç-18 maddeleri uyarınca Şırnak Valiliği'nin 21/02/2020 tarihli Oluru ile görevine son verilmesine ilişkin işlemin iptali ile yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının 21/02/2020 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; Köy Kanunu'nun güvenlik korucularının görev alanlarına yönelik hükümleri ve Yönetmelik'in 11/7'nci maddesindeki yurt-dışı görevlendirmeye ilişkin hükmün birlikte değerlendirilmesinden, idarenin kamu hizmetlerini yerine getirmede etkinliğin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda düzenleyici işlemler yapma yetkisinin başta Anayasa olmak üzere, kanuna ve üst hukuk normlarına aykırı olmamak kayıt ve şartına bağlı olarak kullanılması gerektiği, idarece normlar hiyerarşisinde daha altta bulunan düzenleyici işlem hükmü ile, Kanun hükmünü ve amacını aşan bir düzenleme dikkate alınarak davacının görevlendirildiği, davacının ise Kanun'a aykırı bir düzenleme ile yapılmış olan yurt-dışı görevine katılmadığı, haliyle davacının hukuka uygun olarak ortaya getirilmiş bir göreve katılmamazlık etmediği, emre itaatsizlik veya göreve çağrılmasına rağmen katılmama halleri arasında değerlendirilemeyecek eylemi nedeniyle görevine son verilmesi işleminde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı, öte yandan, Anayasanın 125. maddesi ile düzenlenen, idarelerin her türlü eylemlerinden ve işlemlerinden doğan zararları tazminle yükümlü tutulduklarına yönelik kural uyarınca, yapılan yargılama ile hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının, dava tarihinden (23/03/2020) itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının, dava tarihinden (23/03/2020) itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacının Şırnak İli, İdil İlçesi, … Köyü'nde güvenlik korucusu olarak görev yaptığı dönemde ... Operasyonunda görevlendirildiği, 24/01/2020 tarihinde tutulan tutanakta; İçişleri Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı Oluru ve Şırnak Valiliğinin … tarih ve … sayılı Olur'u ile Kuzey Irak bölgesinde icra edilen ... Harekatına katılmak üzere aralarında davacının da bulunduğu geçici köy korucularına ... P.Tüm.K.lığı emrine görevlendirildikleri ve en kısa süre içinde görevlerine gitmeleri hususu kendilerine tebliğ edildiği, ancak davacının da dahil olduğu korucuların göreve gitmeyeceklerini beyan ettikleri, davacının icra edilecek operasyonel faaliyete katılmadığı, operasyona katılmaması sebebiyle davacıya İdil İlçe Jandarma Komutanlığı'nın … tarih ve … sayılı yazı ile savunmasını verebilmesi için yedi iş günü süre verildiği, davacının belirtilen süre içerisinde savunmasını verdiği, savunmasında; sağlık sorunlarının bulunduğu, daha öncesinde ameliyat geçirdiği, soğuk ve hastalık sebebiyle göreve gidemeyeceği hususlarına yer verdiği, bu durumda, ...İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde güvenlik korucusu olarak görev yapan davacının, çağrıldığı halde operasyona katılmadığının sabit olduğu, bu eyleme ilişkin olarak davacıya savunma hakkı tanındığı ve davacının savunmasını verdiği, savunmada ileri sürülen sağlık durumuna ilişkin olarak operasyona katılmasına engel teşkil edecek nitelikte sağlık sorunu bulunduğuna ilişkin herhangi bir sağlık raporunun bulunmadığı, ilgili mevzuata göre kolluk ve güvenlik görevi kapsamında görev icra ettiği açık olan davacının savunmasında ileri sürdüğü iddiaların yerine getirilecek görevin nitelik ve önemi göz önünde bulundurulduğunda haklı ve yeterli olarak kabul edilemeyeceği sonucuna varıldığından, mevzuatla öngörülen usuller yerine getirilerek çağrıldığı göreve katılmadığı tespit olunan davacının görevden çıkarılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, ayrıca, dava dilekçesinde davacı tarafından yurt dışında görevlendirmesinin yasal dayanağının bulunmadığı iddia edilmiş ise de; davacının Cumhurbaşkanlığının 02/10/2019 tarihli, 161568 ve 169197 sayılı talimatlarına istinaden İçişleri Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı Oluru ve Şırnak Valiliğinin … tarih ve … sayılı Oluru ile görevlendirildiği anlaşıldığından söz konusu iddiaya da itibar edilemeyeceği, öte yandan; dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği sonucuna varıldığından, söz konusu işleme dayalı olarak davacının parasal ve özlük hak ödenmesi talebinin de yerinde görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi'nce verilen "dava konusu işlemin iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının, dava tarihinden (23/03/2020) itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine" ilişkin kararın kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı vekili tarafından, dava konusu işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu, müvekkilinin görev alanının 442 sayılı Kanuna göre köy sınırları olduğu, buna göre dava konusu işlemin normlar hiyerarşisine aykırı olduğu, yönetmelikle müvekkiline ülke dışı görev verilmesinin hukuka aykırı olduğu, Türkiye'de 25 ilde güvenlik korucusu olmasına rağmen sadece Şırnak'tan korucu görevlendirilmesinin hakkaniyete aykırı olduğu, müvekkilinin oğlunun sağlık sorunları olduğu, e-nabız çıktılarının dosyaya sunulduğu, Bölge İdare Mahkemesince müvekkilinin sağlık hususları göz önünde bulundurulmadan karar verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Güvenlik Korucuları Yönetmeliği'nin 11. maddesi düzenlemesi gereği; güvenlik güçleri ile birlikte takip, haber alma, iz sürme, bu kuvvetlere kılavuzluk, yol gösterme ve benzeri operasyonel görevleri esnasında güvenlik korucularının görev alanının, birlikte hizmet götürdüğü güvenlik güçlerinin görev alanı olduğu, TBMM kararına dayanılarak Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin gönderilmesine karar verilen ülkelerde geçici olarak görev yapmak üzere Cumhurbaşkanının onayı ile görevlendirilebileceği, 442 sayılı Köy Kanunu'na göre korucuların görev alanlarını genişletilebileceği, Şırnak'ta görev yapan korucuların Şırnak ilinin coğrafi anlamda devamı niteliğinde olan Kuzey Irak'ta görevlendirilmesinin Köy Kanunu'na uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ EMİNE VURGUN'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan, davacı tarafından idari soruşturma kapsamında verilen savunmada; kendisinin trafik kazası geçirdiği, 3 defa ameliyat olduğu, bel fıtığı rahatsızlığı bulunduğu, en büyüğü 11 yaşında olan 6 çocuğu olduğu, çocuklarından en küçüğünün down sendromlu ve aynı zamanda zatürresi olduğu belirtilse de; dosyaya davacının kendi rahatsızlığına, trafik kazasına ilişkin hastane raporu, bilgi, belge sunmadığı, dosyada sadece down sendromlu çocuğunu sık sık hastaneye götürdüğüne ilişkin e-nabız çıktılarının bulunduğu, ancak bu hususun tek başına göreve katılmamaya mazeret teşkil etmediği açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, davacının adli yardım talebi Bölge İdare Mahkemesince kabul edildiğinden temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderlerinin tahsiline ilişkin olarak Mahkemesince müzekkere yazılmasına, posta gideri avansından varsa artan tutarın Mahkeme tarafından ilgili tarafa iadesine,
4. Kesin olarak, 09/11/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.