T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/1059
Karar No:2023/4668
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … İnşaat Madencilik Motorlu Araçlar Kiralama Petrol Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: T.C. Devlet Demiryolları (TCDD) İşletmesi Genel Müdürlüğü'nce 20/07/2020 tarihinde gerçekleştirilen "5. Bölge Mıntıkalarında Muhtelif Hemzemin Geçitlerde Kauçuk Kaplama Yapılması İşi" ihalesi üzerinde kalarak sözleşme imzalayan davacı şirketin mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle 4735 sayılı Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanunu'nun 25/f ve 26. maddeleri uyarınca 1 (bir) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 11/01/2022 tarih ve 31716 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan kararın iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu iş için davacı yüklenici şirkete 29/07/2020 tarihinde yer teslimi yapıldığı, davacı şirketin işe başlamadan 07/08/2020 tarihinde 177 gün süre uzatım talebinde bulunduğu, Sözleşme'nin 9.2 maddesi gereği davacı şirketin süre uzatım talebinin idarece kabul edilmediği, sonrasında anılan düzenlemeye rağmen davacının işi sözleşme hükümlerine göre tamamlayabilmesi için idarenin 07/05/2021 tarih ve … sayılı yazısıyla 150 gün süre uzatımı verildiği, davalı idarece Temmuz, Ağustos ve Eylül (20 Eylül 2021 tarihine kadar) aylarında da hava sıcaklığından dolayı yapılacak çalışmaların yolun formunu bozmaması için işin durdurulduğu ve durdurulan 80 günlük sürenin de davacıya süre uzatımı olarak verildiği, toplam 230 gün süre uzatımı verilmesine rağmen davacının işi ikmal edememesi ve sözleşme bedelinin ancak %74'ü kadar imalat yapması üzerine idarece, 15/10/2021 tarih ve … sayılı yazıyla 20 gün de cezalı çalışma süresi verilerek cezalı çalışma süresi içinde de işi tamamlayamaması hâlinde Sözleşme'nin 25.3. maddesi gereğince idarece tek taraflı olarak fesih edileceğinin davacıya bildirildiği, ihtara rağmen davacının idareye herhangi bir başvuruda bulunmadığı gibi, sahada da herhangi bir çalışma yapmadığının tespiti üzerine TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü'nün teklifi üzerine Bakanlık Makamı Olur'u ile 4735 sayılı Kanun'un 25. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde belirtilen mücbir sebepler dışında ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmediği gerekçesiyle aynı Kanun'un 26. maddesi uyarınca, bir yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına karar verildiği; davacının anılan işin kendilerinden kaynaklanmayan nedenlerle yerine getirilemediği yönündeki iddialarının soyut nitelikte bulunduğu, davacı tarafından taahhüdü idarece yapılan yazılı ihtarlara rağmen şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmediği anlaşıldığından, davacı şirketin bir yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Covid-19 pandemisine yönelik alınan tedbirlerin yurt dışından tedarik edilen ham madde üretiminde ve temininde sorunlara neden olduğu, sözleşmenin %92'lik bölümünü oluşturan kauçuk panellerin ithal kaynaklı olduğu, ihalenin yapıldığı tarih olan 25/10/2019'da 1 dolar 5,70-TL iken, davanın açıldığı anda yaklaşık 14,00-TL'ye yükseldiği, buna rağmen davacı şirketin işin yaklaşık %80'ini tamamladığı, mevsim şartları nedeniyle iş durdurulmuş olsa da, davacı şirketin süre uzatım hakkının davalı idare tarafından göz ardı edildiği, tüm bu durumlara rağmen davacı şirketin işi bitirme isteği konusunda iyi niyetini gösterdiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyize konu kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 09/11/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.