T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/113
Karar No : 2023/986
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR):
1- …
2- …
3- …
4- …
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının iptale ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Geçici köy korucusu olarak görev yapmakta iken 13/10/1996 tarihinde bölücü terör örgütü mensupları ile çıkan çatışmada vefat eden …'ın eş ve çocukları olan davacılar tarafından, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun uyarınca, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu'na göre 15/10/1996 tarihinden itibaren kendilerine bağlanan dul-yetim aylığının, aynı zamanda 01/02/2009 tarihinden itibaren Bağ-Kur kapsamında ölüm aylığı bağlandığının tespiti üzerine, 01/03/2014 tarihinden itibaren kesilerek, 01/02/2009-01/02/2014 tarihleri arasında yersiz ödenen aylıkların 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 96. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca faiziyle birlikte davacılar adına borç çıkarılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemlerin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince; Danıştay Onikinci Dairesinin 09/11/2021 tarih ve E:2018/5967, K:2021/5535 sayılı bozma kararına uyulmak suretiyle davacılara ikinci kez bağlanan aylığının kesilmesine ilişkin işlem yönünden yapılan incelemede; uyuşmazlıkta, davacılara; 5510 sayılı Kanun'a 5754 sayılı Kanun ile eklenen Geçici 4. maddenin yürürlüğe girmesinden önce 5434 sayılı Kanun'a tabi olarak Sandıkça aylık bağlandığı açık olduğundan, yukarıda anılan mevzuat uyarınca 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre karar verilmesi gerektiğinden; 2330 sayılı Kanun'un 4. maddesinde, geçici köy korucularının görevde bulundukları süre içinde yaralanmaları, engelli hale gelmeleri veya ölmeleri halinde, 2330 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağı ve bağlı oldukları sosyal güvenlik mevzuatına göre emekliye sevk edilenlere görev malullüğü aylığı bağlanacağı ve ilgili sosyal güvenlik kurumlarınca kendi mevzuatına göre bağlanan aylıkların da %25 artırılarak ödeneceği, herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna bağlı olmayanlara ise Emekli Sandığınca aylık bağlanacağı, ölenlerin kendilerine bağlanması gereken görev malullüğü aylığının da dul ve yetimlerine intikal ettirileceği kuralı karşısında; uyuşmazlık konusu olayda, şehit olan eş ve babalarının Bağ-Kur sigortalısı olması nedeniyle kendilerine bağlanan Bağ-Kur aylıklarının 2330 sayılı Kanun kapsamında %25 arttırımlı ödeneceği, bununla birlikte 5434 sayılıTürkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu kapsamında ikinci kez aylık bağlanamayacağı sonucuna ulaşıldığı, davacılara Emekli Sandığı Kanunu kapsamında bağlanan aylıkların faiziyle birlikte borç çıkartılmasına ilişkin kısmı yönünden yapılan incelemede ise, uyuşmazlıkta; Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel Müdürlüğünce İlgililere İstihkaklarından Fazla veya Yersiz Olarak Yapılan Ödemelerin Tahsili Hakkında Yönetmeliğin 11. maddesi uyarınca; davacılara, vefat eden Bağ-kur sigortalısı murislerinden dolayı bu sosyal güvenlik kurumu mevzuatına göre bağlanan aylığın %25 arttırılarak ödenmesi gerektiğinden, öncelikle bu çerçevede yapılacak hesaplama sonucunda bulunacak tutardan, 2330 sayılı Kanun uyarınca bağlanan aylık tutarının mahsup edilmesi ve bu şekilde ortaya çıkan fark üzerinden aylık borç miktarı belirlendikten sonra tespit tarihinden 5 yıl geriye doğru gidilerek aradaki farkın borç çıkartılması gerekmekte olup; 01/02/2009-01/02/2014 tarihleri arasında yersiz ödenen aylıkların, 5510 sayılı Kanun'un 96. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca faiziyle birlikte davacılar adına borç çıkarılmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemlerin hukuka aykırı olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle; dava konusu işlemlerin davacılara Emekli Sandığı Kanunu kapsamında bağlanan aylıkların faiziyle birlikte borç çıkartılmasına ilişkin kısımlarının iptaline, dava konusu işlemlerin davacılara ikinci kez bağlanan aylığının kesilmesine ilişkin kısımlarının iptali istemi yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 5510 sayılı Kanun'un 96. maddesinin "a" fıkrası uyarınca davacıların yersiz aldıkları aylıkların tahsil edilmesine karar verildiği, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu, harçtan muaf oldukları için idareleri aleyhine yargılama giderlerine hükmedilemeyeceği, İdare Mahkemesi kararının aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemlerin, davacılara Emekli Sandığı Kanunu kapsamında bağlanan aylıkların faiziyle birlikte borç çıkartılmasına ilişkin kısımlarının iptali, dava konusu işlemlerin davacılara ikinci kez bağlanan aylığının kesilmesine ilişkin kısımlarının iptali istemi yönünden davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyize konu kısmının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 09/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.