T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/1276
Karar No : 2023/1809
TEMYİZ EDENLER:
1-(DAVALI) … Vergi Dairesi Müdürlüğü-…
VEKİLİ: Av. …
2-(DAVACI) …
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: … Petrol Ür. Nak. Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti'nin ödenmeyen vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına; kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, … sayılı ödeme emirleri ve … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinin, Petrol Piyasası Kanunu uyarınca kesilen idari para cezası dışında kalan kısımları ile ortak sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, …, … sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay Dokuzuncu Dairesince verilen bozma kararına uyarak dosyayı yeniden incelemek suretiyle; davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin, şirket adına düzenlenen tarhiyatlara karşı açılan davalarda verilen davanın reddine ilişkin hüküm fıkralarının istinaf, temyiz ya da karar düzeltme aşamalarına başvurularak bozulması üzerine; bozulan kısımlar için düzenlenen 2 nolu ihbarnamelerin dayanağı ortadan kalktığından ve ancak Vergi Mahkemesince red/ kısmen red kararlarında ısrar edilmesi halinde yeniden bir iki nolu ihbarname düzenlenmesi yoluna gidilebileceğinden ortada kesinleşmiş kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceğinden, ortak sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin bu kısımlarında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle bu kısım yönünden davacı istinaf başvurusunun kabulüne Vergi Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılmasına, bu kısım yönünden davanın kabulüne, davacı adına ortak sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin, kalan kamu alacağını içeren kısmı yönünden davanın reddine yönelik hüküm fıkrasına ve davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerine dair davaların reddine ilişkin hüküm fıkrasına davacı tarafından yöneltilen istinaf iddialarının usule ve hukuka uygun olan kararın bu kısmının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek bu kısım yönünden davacı istinaf başvurusunun istinaf başvurusunun reddine, ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVACININ İDDİALARI: Davalı idare tarafından, şirket hakkında takip yolları tüketilmeden doğrudan dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
DAVALININ İDDİALARI: Asıl borçlu … Petrol Ür. Nak. Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti'den tahsil edilemeyen vergi borçları nedeniyle şirket ortağı ve kanuni temsilcisi olan davacı adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: … Petrol Ür. Nak. Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti'nin ödenmeyen vergi borçlarının tahsili amacıyla davacı adına; kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, … sayılı ödeme emirleri ve … tarih ve … takip numaralı ödeme emrinin, Petrol Piyasası Kanunu uyarınca kesilen idari para cezası dışında kalan kısımları ile ortak sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …, …, … sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzelkişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları hâlinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri, tüzelkişiliği olmayan teşekkülleri idare edenler ve varsa bunların temsilcileri tarafından yerine getirileceği; yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hüküm altına alınmıştır.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 35. maddesinde, limited şirket ortaklarının, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından, sermaye hisseleri oranında, doğrudan doğruya sorumlu olacakları ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulacakları, ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi halinde, payı devreden ve devralan şahısların, devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulacağı, amme alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği zamanlarda pay sahiplerinin farklı şahıslar olmaları halinde bu şahısların, amme alacağının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulacağı ifade eilmiştir.
Aynı Kanun'un 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun "bir ödeme emri" ile tebliğ olunacağı; 58. maddesinde de kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı, kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığını ileri sürerek 15 gün içerisinde vergi mahkemesinde dava açabileceği hüküm altına alınmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare MaBölge İdare Mahkemesi kararının, ödeme emirlerinin yargı harçları ile … tarih ve … sayılı ödeme emrinin yargı harcı, 2011/Nisan dönemi gelir (stopaj) vergisi ile bu vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezaları, gecikme faizi dışındaki kısmına yönelik taraflarca ileri sürülen iddialar temyize konu kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, … tarih ve … sayılı ödeme emrinin yargı harcı, 2011/Nisan dönemi gelir (stopaj) vergisi ile bu vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezaları, gecikme faizine yönelik davalının temyiz istemi yönünden,
Bölge İdare Mahkemesince, dava konusu ödeme emirlerinin, şirket adına düzenlenen tarhiyatlara karşı açılan davalarda, verilen davanın reddine ilişkin kararların istinaf, temyiz ya da karar düzeltme aşamalarına başvurularak bozulması üzerine; davanın kısmen kabulüne kısmen reddine ilişkin kararların davanın reddine ilişkin hüküm fıkralarının istinaf, temyiz ya da karar düzeltme aşamalarına başvurularak bozulması üzerine bozulan kısımlar için düzenlenen 2 no.lu ihbarnamelerin dayanağı ortadan kalktığından ve ancak Vergi Mahkemesince red/ kısmen red kararlarında ısrar edilmesi halinde yeniden bir 2 nolu ihbarname düzenlenmesi yoluna gidilebileceğinden ortada kesinleşmiş kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceğinden, dava konusu ödeme emirlerinin bu kısımlarında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de; ödeme emrine konu 2011/Nisan dönemi (stopaj) vergisi ile üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasına karşı asıl borçlu şirket tarafından açılan davada, davanın reddi yolunda verilen kararın Danıştay Dokuzuncu Dairesince bozulduğu, anılan bozma kararına ... Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla ısrar edildiği ve ısrar kararının Vergi Dava Daireleri Kurulunun 25/10/2018 tarih ve E:2018/1048, K:2019/268 sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği anlaşılmış olup, anılan karar üzerine yeniden … no'lu ihbarname düzenlenip, düzenlenmediği hususu da araştırılmak suretiyle Bölge idare Mahkemesince bu kısım yönünden yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının … tarih ve … sayılı ödeme emrinin; yargı harcı, 2011/Nisan dönemi gelir (stopaj) vergisi ile bu vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezaları, gecikme faizine ilişkin kısmının BOZULMASINA, kalan kısmının ONANMASINA,
3. Temyiz isteminde bulunan davacıdan …-TL maktu harç alınmasına,
4. Bozulan kısım yönünden yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 04/05/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.