T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/1470
Karar No : 2023/2385
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı (E-Tebligat)
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av…
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Turizm Seyahat Madencilik Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av…
İSTEMİN KONUSU : ... ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E…, K.. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, sahte fatura düzenleyicisi mükelleften fatura aldığı ve beyanlarını düzeltmesi gerektiğine dair davalı idarenin yazısına istinaden, 2011/8,9,11,12 ve 2012/1 ila 6 dönemlerine ilişkin olarak ihtirazi kayıtla verilen katma değer vergisi düzeltme beyannameleri üzerine 13/04/2015 tarihinde tahakkuk ettirilen katma değer vergisi, hesaplanan gecikme faizi ve kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının indirimlerinden düzeltme beyannamesi ile çıkardığı faturaları düzenleyen … Vergi Dairesi mükellefi olan … Tekstil Aksesuar Gıda ve İnş. Ltd. Şti. hakkındaki tespitler incelendiğinde ve özellikle yapılan yoklamalarda işyerinde ve faal olduğu, işçi çalıştırdığı, deposunun ve emtiasının bulunduğu,12 işçisinin gerçekten çalıştığı yönünde Sosyal Güvenlik Kurumunca tespitte bulunulduğu dikkate alındığında, davacıya düzenlenen faturaların gerçek olmadığının somut olarak ortaya konulamadığı anlaşıldığından, davacı adına yapılan tahakkuklar ile kesilen cezalarda hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Kararın hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden ...adın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı … Tekstil Aksesuar Gıda ve İnş. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunda; 16/11/2007 tarihinde belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda diğer dış giyim perakende satışı alanında faaliyet göstermek üzere mükellefiyet tesis ettirildiği, mükellefiyetinin 30/06/2012 tarihinde re'sen terkin edildiği, …. adresinde yapılan 19/11/2007 tarihli işe başlama yoklamasında, işyerinin 40 metrekare büyüklüğünde olduğu, muhtelif büro malzemeleri ile 2.000,00 TL tutarında emtiasının mevcut olduğu, .. adresinde yapılan 07/12/2009 tarihli yoklamada, şirket müdürünün adreste tanınmadığı, muhtarlıkta kaydının bulunmadığı, ... adresinde yapılan 15/12/2009 tarihli yoklamada, şirketin ismen tanınmadığı, terk tarihi hakkında bir bilgi edinilemediği, … Mahallesi …. Sokak No:… D:…P. adresinde yapılan 18/12/2009 tarihli yoklamada, çevre komşuların ve muhtarlık kayıtlarının tetkikinde …'un … adresine nakil aldırdığı, … Mahallesi … Sok. No:… adresinde yapılan 27/04/2010 tarihli yoklamada, dış kapı numarasının belediyece değiştirildiği, mükellefin nakil aldırmadan adresten taşındığı, … Mahallesi ... Caddesi No:… adresinde yapılan 17/02/2011 tarihli yoklamada, şirketin ismen tanınmadığı, terk tarihi hakkında bir bilgi edinilemediği, … Mahallesi … Caddesi … Sokak No:…. adresinde yapılan 02/06/2011 tarihli yoklamada, şirket çalışanı … tarafından 25/05/2011 tarihinde (Eski adres: … adresine taşınıldığı, işyerinin 40 m2 olduğu, işyerinde muhtelif büro malzemeleri ile 35.000,00 TL değerinde emtia (temizlik ürünleri) bulunduğu, işyerinin alt katında 6 m2 büyüklüğünde depo olduğu, şirket faaliyet alanının toptan ve perakende temizlik ürünleri satışı olduğu, yoklama sırasında 2 adet çalışanın bulunduğu, … adresinde yapılan 05/04/2012 tarihli yoklamada, mükellefin adresi terk ettiği, adreste başka bir mükellefin faaliyet gösterdiği, …. adresinde yapılan 16/04/2012 tarihli yoklamada, mükellefin adreste faal olduğu, işyerinin 240 m² büyüklüğünde olduğu ve 2 kattan oluştuğu, muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, adresin 40 m²'sinin faaliyet alanı 200 m²'sinin depo olarak kullanıldığı, 25/04/2012 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin adreste faal olduğu, 500.000,00 TL tutarında emtiasının mevcut olduğu, işyerinin 450 m² olduğu, …. adresinde yapılan 09/07/2012 tarihli yoklamada, mükellefin adreste bulunmadığı, çevre esnafça tanınmadığı, adreste başka bir mükellefin faaliyet gösterdiği, 2010 hesap döneminde katma değer vergisi matrahı bildirmediği gibi Ba-Bs formlarını vermediği, karşılık Ba-Bs formlarıyla da herhangi bir alış ya da satış bildirilmediği, 2011 hesap döneminde 2.617.910,93 TL katma değer vergisi matrahı beyan ettiği, karşılık Ba formları ile 2.835.251,00 TL mükelleften mal ve hizmet alındığının bildirildiği, mükellef Ba formu ile 2.244.798,00 TL tutarında alım yaptığını bildirmesine karşılık Bs formları ile mükellefe 82.000,00 TL tutarında satış yapıldığının bildirildiği, 2012 hesap döneminde 415.406,00 TL katma değer vergisi matrahı beyan ettiği, karşılık Ba formları ile 2.227.499,00 TL mükelleften mal ve hizmet alındığının bildirildiği, mükellef Ba formu ile 338.221,00 TL tutarında alım yaptığını bildirmesine karşılık Bs formları ile mükellefe 197.574,00 TL tutarında satış yapıldığının bildirildiği, mal alımı yaptığı bir kısım firmalar hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle vergi tekniği raporları bulunduğu, tahakkuk eden vergi borçlarını ödemediği, Sosyal Güvenlik Kurumunca yapılan tespitte mükellefin 12 işçisinin gerçekten çalıştığının diğer işçilerinin çalışmasının gerçek olmadığının bildirildiği, Sosyal Güvenlik Kurumuna olan prim borçlarının ödenmediği yönünde tespitlere yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, özellikle mükellefin sık sık adres değiştirmesi, bahsettiği cirolara ulaştığı varsayılsa bile herhangi bir neden olmadan işi bırakmasının ekonomik ve teknik icaplara uygun olmaması, mükelefin Ba-Bs bildirimleri ile mal alıp satan firmaların Ba-Bs bildirimlerinin uyumsuz olması, mal alımı yaptığı firmaların büyük kısmı hakkında olumsuz tespit bulunması, vergi ve SGK borçlarını ödememesi dikkate alındığında, adı geçen mükellef tarafından davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifası karşılığında düzenlenmediği sonucuna ulaşıldığından Vergi Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmadığı anlaşılmaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 27/04/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.