T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2023/1500
Karar No : 2023/1440
TEMYİZ EDENLER: 1- (DAVALI) … Bakanlığı Adına … Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVACI) … Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı ısrar kararının aleyhe olan hüküm fıkralarının temyizen incelenerek bozulması istenilmekt.edir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına 2016 ve 2017 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 11 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya için 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 235. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendi uyarınca alınan karara vaki itirazın 15 günlük yasal itiraz süresi içinde yapılmadığından bahisle reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:
Ceza kararının davacı şirketin elektronik tebligat adresi olan UETS adresine tebliğ edilmesi gerekirken, karar, bu konuda herhangi bir bildirimde bulunulmadan Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı internet vergi dairesi portalı üzerinden tebliğ edilmiştir. Bu durum nedeniyle davacının hak arama, dava açma gibi anayasal haklarının ihlal edilmemesi açısından dava konusu işleme ilişkin elektronik bildiriyi okuduğu tarihin tebliğ tarihi olarak esas alınması gerekmektedir.
Bu nedenle, dava konusu ceza kararına karşı yapılan itiraz yasal süresinde olduğundan, itirazın süre yönünden reddinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Vergi mahkemesi, bu gerekçeyle davaya konu işlemi iptal etmiştir.
Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:
Davacıya internet vergi dairesi portalı üzerinden yapılan tebliğ konusunda, gümrük idaresine seçimlik hak tanındığı gibi yükümlülere Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı internet vergi dairesi portalı üzerinden elektronik tebliğ yapılabileceğine dair genel düzenleyici işlem 25/01/2018 tarih ve 30312 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yükümlüler bu konuda bilgilendirilmiştir. Dolayısıyla muhataba Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı internet vergi dairesi portalı üzerinden elektronik tebliğ yapılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Ancak, Vergi Dava Dairesinin E:… sayılı dosyasında bir örneği bulunan ve elektronik tebligatın gönderim detaylarını gösteren ekran görüntüsü ve davalı idarenin mahkeme ara kararlarına cevabından açıkça anlaşıldığı üzere davacıya sadece üst yazı gönderilmiştir. Bunun dışında eklenen başkaca belge olmadığı ve ceza kararının usulüne uygun şekilde tebliğ edildiğinden bahsetmeye olanak bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, davalı idare tarafından sunulan "E-Tebligat Durum Bilgisi" isimli dökümanda ceza kararının davacı şirkete tebliğ edildiği iddia edilmiştir. Ancak, sadece belge numarası ve belge tarihine yer verilen söz konusu dökümanda gönderiye hangi belgenin eklendiği, belge eklenip eklenmediği, eklenen belgenin dışında gönderiye ek yapılıp yapılmadığı, diğer ifadeyle ceza kararının tarih ve belge numarası kaydedilip elektronik gönderi ekranı açıldıktan sonra gönderilecek belge olarak hangi belgenin seçildiği, gönderiye eklenmek için seçilen belge ile bilgileri girilen belgenin aynı belge olup olmadığı veya gönderilmek üzere "üst yazı" isimli belge seçilmesine rağmen "ceza kararı"nın seçilerek gönderiye eklenip eklenmediği açıkça anlaşılmamaktadır. Bu hususları gösteren detaylı log kayıtları da davalı idarece dosyaya sunulmamıştır. Bununla birlikte dosyada bir örneği bulunan ekran görüntüsünden açıkça anlaşıldığı üzere sadece üst yazının gönderiye eklendiği, bunun dışında eklenen başkaca belge bulunmadığı görülmüştür.
Sonuç olarak, bu eksiklikler, Anayasa'da güvence altına alınan iddia ve savunma hakkının tam olarak kullanılabilmesinin ve bireylere tanınan hak arama hürriyetinin önemli güvencelerinden biri olan tebligatın belirtilen fonksiyonunun etkisizleştirilmesi sonucunu doğurmuştur.
Bu durumda, gümrük idaresince davacı adına alınan ceza kararının usulüne uygun şekilde elektronik ortamda tebliğ edildiği belge bazında kanıtlanamadığından, ceza kararına vaki itirazın süresinde yapılmadığından bahisle usulden reddine dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Vergi Dava Dairesi, davalı idarenin istinaf istemini bu gerekçeyle reddetmiştir.
Tarafların temyiz istemini inceleyen Danıştay Yedinci Dairesinin 30/03/2023 tarih ve E:2023/836, K:2023/1818 sayılı kararı:
Davacının temyiz istemi hakkındaki inceleme:
Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin düzeltilerek onanması gerektiğine yönelik temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialarda hukuka uygunluk bulunmadığından davacının temyiz isteminin reddi gerekmiştir.
Davalının temyiz istemi hakkındaki inceleme:
10/06/2020 tarih ve 31151 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak 01/07/2020 tarihinde yürürlüğe giren Resmî Yazışmalarda Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in "Tanımlar ve Kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinin (r) bendinde, üst yazı, belgenin, varsa ek veya ekleri hariç kısmı olarak ifade edilmiştir. Aynı Yönetmelik'in 11. maddesinin (1) numaralı fıkrasında, belgelerde sayı bulunmasının zorunlu bulunduğu, 23. maddesinin (1) numaralı fıkrasında, "Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır." ibaresinin ve belge doğrulama bilgilerini içeren belge doğrulama kodunun bulunacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.
Olayda, Vergi Dava Dairesince, gümrük idaresi tarafından alınan ceza kararının davacının elektronik tebligat adresi olan UETS adresine tebliğ edilmesi gerekirken, bu konuda herhangi bir bildirimde bulunulmadan Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı internet vergi dairesi portalı üzerinden tebliğ edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı yolunda ulaşılan yargı yerinde görülmüştür.
Danıştay Yedinci Dairesinin E:2023/491 sayılı dosyasında bulunan dava dilekçesine ekli dava konusu ceza kararının incelenmesinden, yukarıda anılan Yönetmelik hükümlerine uygun olarak, "Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır" ibaresinin, belge doğrulama bilgilerini içeren belge doğrulama kodunun ve belge sayı numarasının yer aldığı; öte yandan, elektronik tebligatın gönderim detaylarını gösterir ekran görüntüsünde bulunan "gönderilen belge: üst yazı" ibaresinin Yönetmelik'te yer alan tanımına uygun olarak ceza kararını ifade ettiği, dolayısıyla, belge muhatabının istemesi halinde "turkiye.gov.tr" adresinden elektronik belge yönetim sistemi evrak doğrulama sayfasından doğrulama kodu yazılmak suretiyle açılan sayfadan, evrakın konusu, tarihi, sayısı ve imzacıları ile "doğrulama işlemini gerçekleştirdiğiniz evrakı indirmek için tıklayınız" sekmesinden ceza kararının görülebileceği anlaşılmaktadır.
Öte yandan, yapılan incelemede, "E-Tebligat Durum Bilgisi" isimli dökümanda yer alan "Belge No: …" sayısı ile … tarih ve … sayılı ceza kararının barkod numarasının eşleştiğinin belirlendiği, bu durumda usulüne uygun olarak düzenlenerek 28/09/2020 tarihinde tebliğ edilen ceza kararına vaki itirazın 15 günlük yasal itiraz süresi içinde yapılmadığından bahisle reddine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Karar sonucu:
Daire bu gerekçeyle, davacının temyiz istemini reddetmiş, davalı idarenin temyiz istemini ise kabul ederek kararı bozmuştur.
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:
Bozma kararında da belirtildiği üzere, "turkiye.gov.tr" adresinden elektronik belge yönetim sistemi evrak doğrulama sayfasından doğrulama kodu yazılmak suretiyle belge kontrolü yapılabilmekte ise de, bu sorgulama için öncelikle sorgu yapanın bir kısım bilgilere (belge no, barkod no, belge tarihi, sayısı gibi) muttali olması gerektiği açıktır. Aksi halde bu bilgiler olmaksızın belgenin doğrulanması da mümkün olmayacaktır.
Olayda, dava aşamasında idarece dosyaya sunulan örneğinden yola çıkarak ceza kararında barkod numarasının bulunduğu veya "E-Tebligat Durum Bilgisi" isimli dökümanda yer alan belge no ile doğrulama yapılabileceği söylenebilir ve bu bilgilere dava dosyasına sunulan belgelerden bu aşamada ulaşmak mümkündür. Ancak dava öncesinde davacının ıttılaına girmeyen ve davacı tarafça "belge no" veya "barkod no" bilinmeksizin, diğer ifadeyle zaten kendisine tebliğ edilmeyen bir belge üzerindeki söz konusu bilgiler olmadan o belgenin doğrulamasının yapılması da mümkün değildir.
Bu durumda, sadece üst yazının tebliğ edildiği ve üst yazı ekinde ayrıca ceza kararının da tebliğ edildiğinin davalı idarece kanıtlanamadığı, bir an için davacının (dava dosyasındaki örnekte barkod numarası olmayan) ceza kararının belge ve barkod numaralarını bildiği kabul edilse dahi elektronik imzalı belgenin sonradan doğrulanabilme imkanı olmasının idarece yapılan usulsüz tebliği geçerli hale getirmeyeceği ve tebligattan beklenen fonksiyonu ve güdülen amacı karşılamayacağı kanaatine varılmıştır.
Vergi Dava Dairesi, bu ek gerekçeyle bozulan kısım yönünden ısrar etmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davalı idarece, 28/09/2021 tarihinde elektronik ortamda usulüne uygun olarak tebliğ edilen ceza kararına süresi içerisinde itiraz edilmediği, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; davacı tarafından, ceza kararının elektronik imzasız olarak gönderildiği, bu haliyle hukuk aleminde sonuç doğuran geçerli bir belge olmadığı, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'na göre yapılacak tebligatın 7201 sayılı Tebligat Kanunu'na göre yapılmasının zorunlu bulunduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı aracılığıyla yapılan elektronik tebligatın usulsüz olması nedeniyle temyize konu kararın gerekçesinin düzeltilerek onanması gerektiği ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMASI: Davacı tarafından davalının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş, davalı idarece cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ: Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, ısrar kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında, yerinde ve kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği; dava konusu ceza kararının usulüne uygun düzenlendiği ve tebliğ edildiği ve ceza kararına süresi içinde itiraz edilmediği anlaşıldığından, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile aksi yoldaki temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
I. Davalının temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Danıştay Yedinci Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.
II. Davacının temyiz istemi yönünden yapılan inceleme:
Davalı idarenin temyiz istemi kabul edilerek kararın bozulmasına karar verildiğinden, davacının temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalının temyiz isteminin KABULÜNE,
2- … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA,
3- Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
4-Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına,
13/12/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.