T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2023/1924
Karar No : 2023/4271
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı - …
VEKİLİ : …, Hukuk Müşaviri …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Yapı Denetim Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Tekirdağ ili, Malkara ilçesi, … pafta, … ada, … sayılı (… Blok) parsel üzerindeki ... YİBF nolu yapıyı, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (g) bentlerinde öngörülen esaslara göre denetlemediğinden bahisle, aynı Kanun'un 8. maddesi gereğince denetim faaliyetlerinin 1 (bir) yıl süre ile geçici olarak durdurulmasına ilişkin 18/07/2014 tarih ve 29064 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, … tarihli, … sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K…. sayılı kararında; 4708 Yapı Denetimi Hakkında Kanunun "Denetim faaliyetinin durdurulması ve izin belgesinin iptali" başlıklı 8. maddesinde, 23/04/2015 tarihli, 29335 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6645 sayılı Kanunun 32. maddesi ile değişiklik yapılarak davacı şirket lehine olan hükümler getirdiği lehe getirilen idari para cezası veya yeni bir iş almaktan men cezalarından birinin uygulanması gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı istinafa başvurulması üzerine, istinaf başvurusunun reddi yolundaki …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 17/09/2018 tarih ve E:2018/3450, K:2018/6830 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak; istinaf başvurusunun kabulü, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 29/12/2021 tarih ve E:2019/22181, K:2021/14652 sayılı kararıyla bozulması üzerine, yapı denetim faaliyetinin 1 (bir) yıl süre ile durdurulmasına ilişkin … tarihli, …sayılı işlemin 18/07/2014 tarihli, 29064 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığı, dava konusu işlemde belirtildiği üzere denetim faaliyetinin durdurulmasına esas sürenin işlemin Resmi Gazete'de ilan tarihinden başlayacağı dikkate alındığında, 1 (bir) yıl faaliyetten men cezasının 18/07/2014 ile 18/07/2015 tarihleri arasında uygulanacağı, bu arada 23/04/2015 tarihli, 29335 sayılı Resmi Gazete'de 4708 sayılı Yasa'nın 8. maddesinde yapılan ve lehe düzenleme içeren değişikliğin yayımlandığı, dolayısıyla davacı yapı denetim şirketine verilen 1 (bir) yıl faaliyetten men cezasının infazı tamamlanmadan lehe olan hükümlerin yürürlüğe girdiği, 4708 sayılı Kanun’un 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (g) bentlerinde öngörülen esaslara aykırılığın yapının taşıyıcı sistemini etkileyip etkilemediği noktasında bir değerlendirme yapılmak suretiyle lehe hükümler çerçevesinde işlem tesis edilmesi gerektiğinden, işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükmüne dayalı olarak davacı şirketin denetim faaliyetinin 1 (bir) yıl süreyle geçici olarak durdurulmasına ilişkin dava konusu işlemde belirtilen gerekçeyle hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin 4708 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata uygun olarak tesis edildiği, davacıya uygulanan idari yaptırımın Resmi Gazetede yayımlandığı 18/07/2014 tarihinden itibaren uygulanarak sonuçlandırıldığı, Kanun değişikliğinin ise 23/04/2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak, bu tarihten itibaren geçerli olacak şekilde düzenlenmiş olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ…'ÜN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Tekirdağ İli, Malkara İlçesi, … ada, … parsel (…Blok) sayılı taşınmaz üzerindeki ...YİBF nolu yapının denetiminin davacı şirket tarafından üstlenildiği, davalı idare yetkilileri tarafından yapılan denetimlerde yapıda aykırılıklar tespit edildiği, 4708 sayılı Yasanın 2. maddesinin (c) ve (g) fıkralarındaki hükümlere göre denetlenmediğinden bahisle 802 nolu yapı denetim izin belgesine sahip … Yapı Denetim Ltd.Şti.'nin denetim faaliyetlerinin 1 yıl süre ile geçici olarak durdurulmasına ilişkin Bakanlık Makamının … tarihli, … sayılı işleminin 18/07/2014 tarih ve 29064 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanması üzerine iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun ''Temyizen verilen karar üzerine yapılacak işlem'' başlıklı 50. maddesinin 2. fıkrasında; ''Temyiz incelemesi sonucunda verilen bozma kararı üzerine ilgili merci, dosyayı öncelikle inceler ve varsa gerekli tahkik işlemlerini tamamlayarak yeniden karar verir.'', 3. fıkrasında; ''Bölge idare mahkemesi, Danıştayca verilen bozma kararına uyabileceği gibi kararında ısrar da edebilir.'', 4. fıkrasında; ''Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır.'' 5. fıkrasında; ''Bölge idare mahkemesi, bozmaya uymayarak kararında ısrar ederse, ısrar kararının temyizi hâlinde, talep, konusuna göre Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulunca incelenir ve karara bağlanır. Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulması zorunludur.'' düzenlemelerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; İdare Mahkemesince verilen dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı istinafa başvurulması üzerine, istinaf başvurusunun reddi yolundaki …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 17/09/2018 tarih ve E:2018/3450, K:2018/6830 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak; istinaf başvurusunun kabulü, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 29/12/2021 tarih ve E:2019/22181, K:2021/14652 sayılı kararıyla "davacının denetim faaliyetini yerine getirmediğinin anlaşılması karşısında faaliyetin durdurulması yaptırımına yönelik tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 8. maddesinin 23/04/2015 ve 20/02/2020 tarihli değişiklerden sonra, her iki yaptırım türü "yeni iş almaktan men cezası ve idari para cezası", geçici olarak faaliyetin durdurulması yaptırımına göre lehe olduğundan 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (g) bentlerine aykırılık hallerinde şirket açısından lehe sonuçlar doğduğu, ancak burada lehe hükümlerin uygulanabilmesi için, faaliyetin durdurulması yaptırımının uygulanmamış olması gerektiği, bu bakımdan, mahkemece yapılacak araştırma sonucunda idari yaptırımın uygulanıp uygulanmadığının tespiti üzerine şayet davaya konu yaptırım hiç uygulanmamışsa, ya da uygulanması tamamlanmamışsa davacı hakkında lehe hükümler içeren yürürlükteki Kanuna göre işlem tesis edilmesi gerektiğinden dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi, idari yaptırımın tamamen uygulanmış olması halinde ise, yeni düzenleme lehe hükümler içerse bile buna göre yeniden bir idari yaptırım işlemi tesis edilemeyeceğinden, diğer bir ifade ile lehe hükümlerin infazı tamamlanmış yaptırımlara uygulanma imkanı bulunmadığından işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan Kanun hükümlerine göre uyuşmazlığın çözümlenmesi, bu durumda da eyleme karşılık tesis edilen işlem hukuka uygun bulunduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle bozulduğu görülmektedir.
Bu durumda, Dairemizin yukarıda anılan temyiz üzerine verilen kararı dikkate alınarak, idari yaptırımın uygulanıp uygulanmadığının tespiti için araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bu yönde araştırma yapılmadan verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 02/05/2023 tarihinde, kesin olarak, oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY (X):
Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ve dayandığı gerekçe hukuka ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir neden bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği oyuyla Dairemiz kararına katılmıyoruz.