T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/2108
Karar No : 2024/1458
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir Özel Nokta Kolejinde öğretmen olarak çalışmakta iken 667 saylı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile anılan kurumun kapatılması üzerine çalışma izni iptal edilen davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle davalı idareye yaptığı 03/03/2021 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davalı idarece … tarih ve E… sayılı Bakanlık Makamı Olur'u doğrultusunda oluşturulan komisyon marifeti ile davacının başvurusunun 667 sayılı KHK kapsamında milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı, bunlarla irtibatı olmadığı yönlerinden incelenmesi ve sonucuna göre bir işlem tesis edilmesi gerekirken, özel eğitim kurumlarında çalışan öğretmenlerin çalışma izinlerinin iptaline ilişkin uygulamalarda hata bulunuyor ise bunların düzeltilmesi amacıyla getirilen idari usule aykırı davranılarak davacının başvurusunun doğrudan reddi (zımnen) yoluna gidildiği anlaşıldığından dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davada taraf olmayan Milli Eğitim Bakanlığı tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu gerekçesiyle Milli Eğitim Bakanlığı'nın istinaf başvurusunun incelenmesine hukuken olanak bulunmadığından istinaf başvurusunun incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Bakılan davada İzmir Valiliği'nin taraf olarak gösterildiği ancak davadan etkilenen idarenin İl Milli Eğitim Müdürlüğü olduğu, taraf ehliyeti açısından Milli Eğitim Bakanlığı adıyla temyiz yoluna başvurma zorunluluğunun ortaya çıktığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava; İzmir Özel Nokta Kolejinde öğretmen olarak çalışmakta iken 667 saylı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile anılan kurumun kapatılması üzerine çalışma izni iptal edilen davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle davalı idareye yaptığı 03/03/2021 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin ikinci fıkrasında, istinafın, temyizin şekil ve usullerine tabi olduğu belirtilmiş; "Temyiz Dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin ikinci fıkrasında, "Temyiz dilekçelerinin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmesi gereklidir, düzenlenmemiş ise eksikliklerin onbeş gün içinde tamamlatılması hususu, kararı veren Danıştay veya bölge idare mahkemesince ilgiliye tebliğ olunur. Bu sürede eksiklikler tamamlanmazsa temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına Danıştay veya bölge idare mahkemesince karar verilir." hükmüne yer verilmiştir.
659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine ilişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 6. maddesinde "(1) İdareler, kendi iş ve işlemleriyle ilgili olarak açılacak adli ve idari davalar ile tahkim yargılaması ve icra işlemlerinde taraf sıfatını haizdir. (2) İdareleri adli ve idari yargıda, icra mercileri ve hakemler nezdinde vekil sıfatıyla doğrudan temsil yetkisi; hukuk birimi amirleri, hukuk müşavirleri, muhakemat müdürleri ve avukatlara aittir." hükmü yer almaktadır.
Millî Eğitim Bakanlığı Hukuk Müşavirliği Yönetmeliği'nin 2. maddesinde "(1) Bu Yönetmelik, … tarihli ve … sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 26/09/2011 tarihli ve 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak hazırlanmıştır." hükmüne yer verilmiş olup; 12. maddesinde "Taşra teşkilatı işlemlerinden dolayı valilik ve kaymakamlıklar husumetiyle açılan ve açılacak dava ve takipleri, 659 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 6 ncı maddesinin birinci fıkrası gereği idare vekili sıfatıyla takip etmek" taşra teşkilatında çalışan avukatların görev, yetki ve sorumlulukları arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari yargılama hukukunda geçerli olan yazılı yargılama usulü ilkesi gereği istinaf ve temyiz dilekçelerinin de, 2577 sayılı Kanun'da belirtilen şekil kurallarına uygun bir biçimde ve yargılamanın gerektirdiği bilgileri içerecek nitelikte düzenlenmesi gerekmektedir.
Davanın İzmir Valiliği (İl Milli Eğitim Müdürlüğü) husumetiyle açıldığı, İdare Mahkemesince dava dilekçesinin İzmir Valiliğine tebliğ edildiği, birinci cevap dilekçesinin davalı konumunda bulunmayan Milli Eğitim Bakanlığı adına verildiği, anılan dilekçede husumet itirazında bulunulduğu ve dava dilekçesinin İzmir Valiliği'ne tebliğ edilmesi gerektiğinin belirtildiği, bu dilekçenin davacıya tebliğ edildiği, davacının savunmaya verdiği cevap dilekçesinin ise İzmir Valiliği vekili Av. ...'e (İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü adresine) tebliğ edildiği, dosyanın bu haliyle tekemmül ettirilmesinden sonra işin esası hakkında karar verildiği, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dosyanın usulüne uygun tekemmül ettirilmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle anılan Mahkeme kararının kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine iadesine karar verildiği, bunun üzerine Mahkemece dava dilekçesinin yeniden İzmir Valiliği vekili Av. …'e (İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü adresine) tebliğ edildiği, birinci savunma dilekçesinde davada tarafa olarak İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün gösterilmemesi gerektiği, işlemin Milli Eğitim Bakanlığından bağımsız olduğu ve doğru hasmın İzmir Valiliği olduğu belirtilerek tekrar husumet itirazında bulunulduğu, davacı tarafından savunmaya cevap verilmesi üzerine dosyanın tekemmül etmesi sonrasında Mahkemece verilen iptal kararının İzmir Valiliği'nin e-tebligat adresine gönderildiği, İzmir Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü vekili Av. ... tarafından gönderilen istinaf dilekçesinde "davalı" olarak "Milli Eğitim Bakanlığı"nın gösterildiği ve anılan dilekçede dava konusu işleme ilişkin karar alma sürecinde Milli Eğitim Bakanlığı ve İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün bir etkisinin olmadığı belirtilerek Mahkeme kararının kaldırılmasının talep edildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle İzmir Valiliği'ne yaptığı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin dava konusu edildiği, İzmir Valiliği husumetiyle açılan davanın tekemmül sürecinin de anılan idare ile sağlandığı dikkate alındığında; İzmir Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü vekili Av. ... tarafından gönderilen istinaf dilekçesinde "davalı" olarak "Milli Eğitim Bakanlığı"nın gösterilmesinin ve Milli Eğitim Bakanlığı ve İl Milli Eğitim Müdürlüğünü temsilen savunma verildiğinin belirtilmesinin bakılan davada Milli Eğitim Bakanlığının hasım konumunda kabul edilmesi sonucunu doğurmayacağı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince davada taraf olmayan Milli Eğitim Bakanlığı'nın istinaf başvurusunun incelenmesine hukuken olanak bulunmadığından istinaf başvurusunun incelenmeksizin reddine karar verilmiş ise de; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 48. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yukarıda yer verilen 659 sayılı KHK ve ilgili Yönetmelik hükümleri gözetilerek Mahkemece istinaf dilekçesinde yer alan eksikliklerin tamamlatılması gerektiği anlaşıldığından temyize konu Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 14/03/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)-Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden anılan kararın onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyorum.