T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/2154
Karar No:2023/3434
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Dava, … vekili Av. … tarafından, … Bakanlığı'nca, …Hizmetleri ve Ticaret Anonim Şirketi aracılığıyla gerçekleştirilen "32 İlde 385 Muhtelif Arsa Müzayedesi"nin, Yalova ili, Merkez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parselde bulunan, … numaralı taşınmazın satışına ilişkin kısmına yönelik ihale uhdesinde kalmasına rağmen satış işleminin davacıdan kaynaklı nedenlerle gerçekleştirilemediğinden bahisle 600.000,00-TL katılım teminatının Bakanlık tarafından teminat kaydedileceğini ve 247.800,00-TL'nin cezaî şart (hizmet bedeli) olarak davalı şirket tarafından tahsil edileceğine bildirir … tarih ve … sayılı işlem ile davacı tarafından bu işleme karşı yapılan itirazın reddine dair 05/09/2022 tarihli işlemin iptali istemiyle … Hizmetleri ve Ticaret Anonim Şirketi'ne karşı açılmıştır.
Ankara 23. İdare Mahkemesi'nin 14/09/2022 tarih ve E:2022/1911, K:2022/1633 sayılı kararıyla; davalı idare tarafından gerçekleştirilen arsa satışına ilişkin açık arttırma kapsamında davacının yatırdığı teminatın irat kaydedilmesine dair 26/07/2022 tarih ve ... sayılı işlem ile 05/09/2022 tarihli idarî işlemlerinin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmakta olup, uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrası uyarınca dava konusu idarî işlemleri tesis eden ... Hizmetleri ve Ticaret Anonim Şirketi'nin bulunduğu yerdeki İstanbul İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
İstanbul 3. İdare Mahkemesi'nin 08/06/2023 tarih ve E:2022/2229, K:2023/1509 sayılı kararıyla; uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrası kapsamındaki genel yetki kuralı uyarınca, davacının ödediği teminat ve cezai şarta konu ihale işlemlerine aracılık eden idarenin değil, dava konusu ihale ve satış kararlarını almaya yetkili, teminatı irat kaydeden idarî merci olan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın bulunduğu yerdeki Ankara İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna varılarak yetki uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın Danıştay'a gönderilmesine karar verilmiştir.
Aktarılan kararlar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 27. maddesi ve 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı Kanun'un "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinin birinci fıkrasında, "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması hâlinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idarî işlemi veya idarî sözleşmeyi yapan idarî merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir." kuralına yer verilmiştir.
İdari davalarda genel yetki, 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinde düzenlenmiştir. Anılan maddenin birinci fıkrasına göre, iptal davalarında yetki konusundaki genel kural, dava konusu idarî işlemi tesis eden idarî merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olmasıdır.
Bu itibarla, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nca (… Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. aracılığıyla) 14-15/06/2022 tarihlerinde gerçekleştirilen "32 İlde 385 Muhtelif Arsa Müzayedesi"nin, Yalova ili, Merkez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parselde bulunan, … numaralı taşınmazın satışına ilişkin kısmına yönelik ihale uhdesinde kalmasına rağmen, satış işleminin davacıdan kaynaklı nedenlerle gerçekleştirilemediğinden bahisle 600.000,00-TL katılım teminatının Bakanlık tarafından teminat kaydedileceğine ve 247.800,00-TL'nin cezaî şart (hizmet bedeli) olarak davalı şirket tarafından tahsil edileceğini bildirir 26/07/2022 tarih ve 7190 sayılı işler ile davacı tarafından bu işleme karşı yapılan itirazın reddine dair 05/09/2022 tarihli işlemin iptali istemine ilişkin uyuşmazlıkta iptali istenilen işlemlerin … Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin işlemleri olduğu, bu nedenle, dava konusu işlemleri tesis eden idarenin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olduğu, her ne kadar dava konusu işlemlerin dayanağı niteliğindeki ihale Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından davalı … Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. aracılığıyla gerçekleştirilmekteyse de, Bakanlık tarafından teminatın irat kaydına yönelik işleme değil, irat kaydedilecek olan miktarın iade edilmemesine ve bizzat davalı tarafından cezaî şart uygulanmasına yönelik işlem ile davacının bu işleme karşı yapmış olduğu itirazın reddine yönelik işleme karşı dava açıldığı anlaşıldığından, uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrası kapsamındaki genel yetki kuralı uyarınca, dava konusu işlemleri tesis eden Emlak Yönetim Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.'nin bulunduğu yerdeki İstanbul İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde İSTANBUL İDARE MAHKEMESİ'NİN YETKİLİ OLDUĞUNA, dava dosyasının İstanbul 3. İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, kararın Ankara 23. İdare Mahkemesi'ne ve taraflara bildirilmesine, 10/07/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.