T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/2867
Karar No : 2023/5621
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Valiliği
VEKİLİ: Av. …
2- … Kaymakamlığı
İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU : Davacı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından "Birlikte Başaracağız" adıyla düzenlenen yardım kampanyasının 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'na aykırı olarak izin vermeye yetkili makam tarafından izin alınmaksızın başlatıldığından bahisle Denizbank nezdinde toplanan paranın sahiplerine iade edilmesi aksi takdirde mülkiyetinin kamuya geçirileceğine ilişkin Fatih Kaymakamlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince; davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMALARI : Davalı idareler tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usûl ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 16/10/2023 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
KARŞI OY - (X):
Davacı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından "Birlikte Başaracağız" adıyla düzenlenen yardım kampanyasının 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'na aykırı olarak izin vermeye yetkili makam tarafından izin alınmaksızın başlatıldığından bahisle Denizbank nezdinde toplanan paranın sahiplerine iade edilmesi aksi takdirde mülkiyetinin kamuya geçirileceğine ilişkin Fatih Kaymakamlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
Dosyanın incelenmesinden, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından koronavirüs hastalığı (Covid-19) ile mücadele sürecinde, İstanbul ilindeki ihtiyaç sahiplerine destek olmak amacıyla "Birlikte Başaracağız" adlı kampanya başlatıldığı ve nakdi yardım için banka hesap numaralarının kamuoyuna duyurulduğu, duyuru için hazırlanan afişlerden birinde "nakdi yardım için" banka hesap numarası verildiği, başka bir afişte ise "nakdi bağış için" hesap numarası verildiği altına da "açıklama kısmına şartsız bağış yazmayı unutmayın" uyarısı yapıldığı; İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünün 30/03/2020 tarih ve 6051 sayılı, "Yardım Toplama" konulu Genelgesi ile 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu hükümlerine gönderme yapılarak, yardım toplayabilmek için yetkili makamdan izin alınması gerektiği, buna rağmen, son günlerde bazı yerel yönetimler başta olmak üzere kurum, vakıf ve derneklerin 2860 sayılı Kanun’un açık hükümlerine rağmen herhangi bir izin almadan bazı hesapları ilan ederek yardım toplama faaliyetine giriştiklerinin görüldüğü, yasalarda belediyelerin 2860 sayılı Kanun’dan muaf olduklarına dair herhangi bir hüküm bulunmadığı, dolayısıyla belirli banka hesapları ilan edilerek vatandaşlardan yardım talep etmek gibi yardım toplama faaliyetlerine ilişkin tüm iş ve işlemlerin 2860 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak yapılmasının zorunlu olduğu, bu kapsamda olan kurum, dernek ve vakıfların ivedilikle uyarılarak, bu kapsamdaki faaliyetlerinin ve uygulamalarının 2860 sayılı Kanun hükümlerine uygun yürütülmesinin sağlanması, ikaza rağmen mevzuata uygun faaliyet yürütmeyenlerle ilgili anılan Kanun’un 6. maddesi hükmü çerçevesinde gerekli işlemlerin yapılması gerektiğinin belirtildiği; İstanbul Valiliğinin 31/03/2020 tarih ve 36170 sayılı, "İzinsiz Yardım Toplama Kampanyası" konulu işlemi ile 2860 sayılı Kanun'a, dava konusu Genelge'ye ve vatandaşların bu süreçteki temel ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik çıkartılan mevcut Genelge'ye aykırı olduğu değerlendirilen yardım kampanyasından feragat edilmesi ve aynı yollarla kamuoyuna duyurulması, aksi takdirde ilgili hükümler kapsamında yasal yollara başvurulacağının bilinmesi gerektiğinin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığına bildirildiği ve devam eden süreçte söz konusu yardım kampanyasının 2860 sayılı Kanun'a aykırı olarak izin vermeye yetkili makam tarafından izin alınmaksızın başlatıldığından bahisle Denizbank nezdinde toplanan paranın sahiplerine iade edilmesi aksi takdirde mülkiyetinin kamuya geçirileceğine ilişkin Fatih Kaymakamlığının 15/06/2021 tarih ve 4761 sayılı işleminin tesis edildiği, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Özel kanun niteliğindeki 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 5393 sayılı Belediye Kanunu'ndan kaynaklanan bağış kabul etme hak ve yetkisi kapsamında belediyelerin kabul ettikleri şartsız bağışların 2860 sayılı Kanun kapsamında "yardım toplama" faaliyeti olarak nitelendirilmesinde ve kamu idaresi olan belediyelerin "kurum" gibi değerlendirerek 2860 sayılı Kanun kapsamına dahil edilmesi suretiyle izin almadıkları gerekçesiyle bağış toplama yetkilerinin kısıtlanmasına ilişkin dava konusu Genelge'de hukuka uygunluk bulunmadığından, bu Genelge uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde de hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz istemi kabul edilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.