T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/29
Karar No:2023/4210
TEMYİZ EDEN (DAVACI): … Mühendislik Madencilik İnşaat Emlak Petrol Turizm Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Kurumu
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü'nce … tarihinde açık ihale usûlü ile gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Karayolları 13. Bölge Müdürlüğüne Bağlı Yollarda Çift Kat Sathi Kaplama Yapılması (2 Grup)" ihalesine ilişkin olarak davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair Kamu İhale Kurulu'nun (Kurul) 14/09/2022 tarih ve 2022/UY.I-1096 sayılı kararının iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı şirket tarafından, ihaleyi yapan idareye sunulan 08/08/2022 tarihli (sözleşmenin imzalanması gereken son gün) dilekçede, "(...) şirket yetkilisi ... sağlık sorunları yaşaması nedeniyle doktora gittiğinde yaşadığı sağlık sorunu nedeniyle ilgi (b) sayılı yazınızda geçen süre içinde sözleşme imzalanması mümkün olmayacaktır. Hastanede yattığını gösterir belge ekte sunulmuş olup, sağlık sorunu nedeniyle vekil tayin edebilecek durumda da değildir. Ancak şunu özellikle ifade etmek isteriz ki, şirket yetkilisinin tedavisi tamamlanır tamamlanmaz en kısa sürede idarenize müracaatla sözleşme imzalanacak olup, sözleşme imzalanması süresindeki gecikme sahada daha yoğun çalışma yapılarak telafi edilecek ve işin süresinde bitirilmesi sağlanacaktır. (...)" ifadelerine yer verilerek dilekçe ekinde "Özel … Hospital" tarafından düzenlenen raporun sunulduğu, bahse konu raporun "şikâyet ve hikayesi" bölümünde, "karında ağrı, şişlik -1 haftadır karında ağrı, şişlik, bulantı kusma şikâyetleri olan hastanın yatışı yapıldı" ifadelerine yer verildiği, davacı şirket tarafından ihaleyi yapan idareye sunulan 10/08/2022 tarihli bilgi talepli ikinci dilekçede de, şirketleri haklarında tesis edilen ihalelerden yasaklama işlemine karşı açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin … sayılı esasına kayıtlı dosyada 08/08/2022 tarihinde yürütmenin durdurulması kararı verildiği, ilgili mahkeme kararının hem ihaleyi yapan idareye hem de Kamu İhale Kurumu'na sunulduğunun (… tarih saat 17:24) belirtildiği, ihaleyi yapan idarenin "Dilekçeye Cevap" konulu ve 11/08/2022 tarihli yazısında, şirket yetkilisinin hastalık gerekçesi ile sözleşmeyi süresi içerisinde imzalamamasının mücbir sebep kapsamında olmadığı ve öngürülmezlik/önlenemezlik kriterlerini taşımadığı, müdebbir bir tacirin söz konusu koşulları öngörerek vekil tayin edebileceği, bununla birlikte … tarihinde saat 08:59 ve saat 17:03'te yapılan yasaklılık teyidinde davacı şirketin 4735 sayılı Kanun kapsamında 26/05/2022 tarihinden geçerli olmak üzere 26/05/2023 tarihine kadar "yasaklı" olduğunun tespit edildiği, sözleşmenin süresi içerisinde şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığı ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeye davet edileceğinin belirtildiği;
Bu kapsamda, davacı tarafından, ihaleyi yapan idareye sunulan 08/08/2022 tarihli (sözleşmenin imzalanması gereken son gün) dilekçenin ekinde, yasaklama kararına ilişkin ilgili ... İdare Mahkemesi'nce verilen yürütmeyi durdurma kararından bahsedilmediği, söz konusu dilekçede hasta olan şirket yetkilisinin mazeretinin son bulması sonrasında sözleşme imzalamaya gelineceğinin ifade edildiği, dolayısıyla davacının mevzuatta öngörülen 10 (on) günlük sürede sözleşme imzalamaya gelmediğinin sabit olduğu; ihaleyi yapan idareye sunulan 10/08/2022 tarihli (sözleşme imzalama süresinin bitimden sonra) ikinci dilekçede, yasaklama işlemine yönelik ... İdare Mahkemesi'nce verilen yürütmeyi durdurma kararından bahsedildiği, ihaleyi yapan idare tarafından da, ihale üzerinde bırakılan davacı ile süresinde sözleşmenin imzalanamaması üzerine 09/08/2022 tarihinde ekonomik açından en avantajlı ikinci teklif sahibi … Madencilik A.Ş.'nin sözleşme imzalamaya davet edildiği, anılan şirket ile 18/08/2022 tarihinde sözleşmenin imzalandığı; her ne kadar, ... İdare Mahkemesi'nce verilen yasaklama işlemine ilişkin yürütmeyi durdurma kararının yasaklamaya yönelik hukukî sonuçları geriye dönük ortadan kaldıracağı aşikar olsa da, davacı tarafından sözleşmenin süresinde imzalanmamasının gerekçesi olarak şirket yetkilisinin hastalığının öne sürüldüğü, yasaklama kararına ilişkin yürütmeyi durdurma kararının, davacının 10 (on) günlük süre içerisinde sözleşmeyi imzalama yükümlüğünü ortadan kaldırmayacağı, bu itibarla, davacı ile ihaleyi yapan idare arasında sözleşmenin süresi içerisinde imzalanmama nedeninin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 44. maddesinde sayılan sözleşme yapılmasında isteklinin görev ve sorumluluklarının yerine getirilmemesi olduğu gerekçesiyle, davacı şirketçe yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, davacı şirket tarafından, ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi istekli ile sözleşmenin imzalanmasının kamu zararına sebebiyet verdiği, anılan idarî işlemin konu ve amaç yönlerinden de hukuka aykırı olduğu ileri sürülmekte ise de, 4734 sayılı Kanun'un 44. madde uyarınca ihale üzerinde bırakılan şirketin sözleşme imzalamaya gelmemesi ve bu şekilde üzerine düşen hukukî sorumluluğu yerine getirmemesi durumunda ihale yetkilisince ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin teklif fiyatının uygun bulunması durumunda söz konusu istekliyle sözleşme imzalanabileceği, bu hususta ihaleyi yapan idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, isteklilerin de teklifleriyle teklif geçerlik süresi boyunca bağlı oldukları dikkate alındığında, ihaleyi yapan idarece mevzuatın verdiği söz konusu takdir yetkisi çerçevesinde ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen şirketin sözleşmeye davet edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığından, davacı şirketin bu yöndeki iddiasına da itibar edilmemiştir.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihaleyi yapan idarece, şirketleri ile sözleşme imzalanmamasının temel gerekçesinin, şirketleri hakkında verilen ihalelere katılmaktan yasaklama kararı olduğu, söz konusu yasaklama işlemine karşı açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nce 08/08/2022 tarihinde yürütmeyi durdurma kararı verildiği, bu kararın aynı gün ihaleyi yapan idareye sunulduğu, ayrıca Kurum'dan yasaklama kararının sistemden kaldırılmasının istenildiği, 08/08/2022 tarihinde ihaleyi yapan idarede sözleşme imzalamak için hazır olunmasına rağmen sözleşme imzalamaktan imtina edilmesinin hukuka aykırı olduğu, itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair dava konusu Kurul kararının gerekçesinin ise şirket yetkilisinin hastalığının mücbir sebep kapsamında değerlendirilmemesi olduğu, bu kapsamda, ihaleyi yapan idare ile davalı idarenin kararlarının çeliştiği, şirketleri hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama işlemine yönelik İdare Mahkemesi'nce yürütmenin durdurulmasına karar verildiğinden, öncelikli olarak EKAP kayıtları yerine Mahkeme kararı dikkate alınarak taraflarıyla sözleşme imzalanması gerekirken ikinci sırada yer alan istekli ile sözleşme imzalanmasının hukuka aykırı olduğu, bu işlem nedeniyle kamunun zarara uğrayacağı ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği, İdare Mahkemesi'nce verilen kararın usûl ve hukuka uygun olduğu savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 18/10/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.