T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/3166
Karar No : 2024/150
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına
… Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: … sayılı transit refakat belgesi kapsamındaki … numaralı konteyner içeriği eşyanın, Kumport liman sahasında gemiden gemiye aktarılarak yurt dışına gönderilmesi gerekirken, mevzuata aykırı olarak yurda sokulduğundan bahisle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 182. ve 183. maddesi ile 236. maddesinin 1. fıkrasına istinaden tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergisi ile ek mali yükümlülüğe ve karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; gümrüklü saha içerisinde gemiden gemiye aktarılarak yurt dışı edilmesi gereken … sayılı konteyner muhteviyatı eşyanın sahte transit beyannamesi düzenlenmek suretiyle gümrüklü sahadan çıkartılarak yurda sokulduğundan bahisle tahakkuk ve para cezası kararları alınmışsa da, davacının, gümrük idaresince eşya konulmasına izin verilen yerden eşya çıkarılması anında olay yerinde olduğuna ve/veya suça iştirak ettiğine dair hakkında düzenlenmiş bir tutanağın, bir beyanın ve saptamanın bulunmadığı, bu konuda somut bir tespit yapılmadan, varsayıma dayalı olarak davacı adına tahakkuk ve ceza kararı alınmasında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlığa konu olayla ilgili olarak düzenlenen fezlekede, … tarafından, söz konusu konteyner muhteviyatı eşyanın kendisine ait olduğu, eşyanın gümrük işlemlerinin davacı tarafından yapıldığı ve evrakların daha sonra kendisine teslim edileceği söylenmişse de teslim edilmediğinin ve davacı tarafından ise, eşyanın taklit eşya olabileceğinden şüphelenilmesi üzerine ithalatından vazgeçilerek yurt dışı edilmesi amacıyla transit beyannamesinin düzenlendiğinin beyan edildiği, dolayısıyla tarafların ifadelerinin çelişkili olması ve eşyanın yurda kaçak girdiği 18/01/2019 ve ...'e ait depoya boşaltıldığı 19/01/2019 tarihlerinde tarafların telefon görüşmeleri yapmış olmaları nedeniyle birlikte hareket ettikleri ve eşyayı yurda sokma eylemini beraber gerçekleştirdikleri, bu itibarla, alınan tahakkuk ve para cezası kararlarında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya uygun olmayan kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
... sayılı transit refakat belgesi kapsamındaki … numaralı konteyner içeriği eşyanın, Kumport liman sahasında gemiden gemiye aktarılarak yurt dışına gönderilmesi gerekirken, mevzuata aykırı olarak yurda sokulduğundan bahisle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 182. ve 183. maddesi ile 236. maddesinin 1. fıkrasına istinaden tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergisi ile ek mali yükümlülüğe ve karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 183. maddesinin 1. fıkrasında, gümrük gözetimi altındaki ithalat vergilerine tabi eşyanın, kanuna aykırı olarak gümrük gözetimi dışına çıkarılması halinde gümrük yükümlülüğünün doğacağı; 2. fıkrasında, gümrük yükümlülüğünün, eşyanın gümrük gözetiminden çıkarıldığı tarihte başlayacağı; 3. fıkrasında, bu Kanun hükümlerine göre, eşyayı gümrük gözetiminden çıkaran, bu çıkarma işine iştirak eden ve eşyanın gümrük gözetiminden çıkarıldığını bilen veya normal olarak bilmesi gereken, söz konusu eşyayı elde eden veya elinde bulunduran ve bu eşyayı elde ettiği veya aldığı sırada gümrük gözetiminden çıkarıldığını bilen veya normal olarak bilmesi gereken, eşyanın geçici depolanmasında veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin kullanılmasından doğan yükümlülükleri yerine getirmesi gereken kişilerin gümrük vergilerinden sorumlu oldukları; 236. maddesinin 1. fıkrasında, teminat alınmış olsa bile, gümrük işlemlerine başlanmadan veya bu işlemler bitirilip gümrük idaresinin izni alınmadan gümrük antrepoları veya gümrük idaresince eşya konulmasına izin verilen yerlerden kısmen veya tamamen eşya çıkarılması veya buralardaki eşyanın değiştirilmesi ya da yapılan sayımlarda kayıtlara göre eşyanın bir kısmının noksan olduğunun anlaşılması hallerinde, bu eşyanın gümrük vergilerinin yanı sıra gümrüklenmiş değerinin iki katı idari para cezası verileceği hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen hükümlere göre, eşyanın Kanun'a aykırı olarak gümrük gözetiminden çıkarılması durumunda ortaya çıkan gümrük yükümlülüğü nedeniyle beyan sahibi ile eşyayı gümrük gözetiminden çıkaran, bu fiile iştirak eden, eşyayı elde eden/elinde bulunduran ve/veya eşyanın geçici depolanmasında veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin kullanılmasından doğan yükümlülükleri yerine getirmesi gereken kişilerin sorumlu olduğu açıktır.
Dosyanın UYAP kayıtlarıyla birlikte incelenmesinden, İstanbul Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğü tarafından düzenlenen 22/01/2020 tarihli (Ek) Fezleke ve Ticaret Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı tarafından düzenlenen … tarih ve … sayılı cevaplı raporun incelenmesinden; … tarihli … sayılı transit refakat belgesi muhteviyatı … numaralı konteyner içeriği 106.800 adet "diş fırçası" cinsi eşyanın 56.400 adedinin mevzuata aykırı olarak yurt içine bırakıldığından bahisle ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... numaralı soruşturması kapsamında İstanbul Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğünce, … Sulh Ceza Hakimliğinin … Değişik İş sayılı kararına istinaden beyan sahibi ... Kozmetik firmasının kanuni temsilcisi olan ...'in sahibi olduğu ... Kozmetik firmasının faaliyet gösterdiği depolarda yapılan aramalarda toplam 50.400 adet "diş fırçası" cinsi eşyalara el konulduğu, asıl transit refakat belgesinde gönderici olan ... Kozmetik firmasının alıcı; MAFİ olarak kayıtlı olan plakanın …; boş olan mühür numarasının …; Mısır olan varış yerinin Erenköy Gümrük Müdürlüğü olarak değiştirilmesi suretiyle sahte transit refakat belgesi düzenlendiği, konteyner çıkış fişinde eşyayı teslim alan olarak davacının adının yazdığı, ... isimli şahsın alınan ifadesinde, eşyanın kendisine ait olduğunu, yurt dışındaki ihracatçıya anılan eşya için ödeme yaptığını, gümrük müşaviri olarak tanıdığı ve vekalet verdiği davacıya gümrük işlemlerini yapması karşılığında ödemede bulunduğunu, ancak davacının kendisine ithalata ilişkin evrakları teslim etmediğini beyan ettiği, davacının ifadesinde, çıkış fişindeki imzanın kendisine ait olmadığını, Ambarlı Kumport Limanına giriş yetkisinin bulunmadığını, ... tarafından kendisine yapılan ödemenin farklı bir ithalat işlemine konu "deodorant" cinsi eşya için yapıldığını, uyuşmazlığa konu eşyanın taklit eşya olabileceği şüphesiyle ithalatından vazgeçerek Mısır'a transit etmek üzere NCTS beyannamesi düzenlediğini, eşyanın yurt dışına çıktığını bildiğini beyan ettiği, anılan konteynere mühür taktığı tespit edilen ...'ın ifadesinde de, eşyanın çıkış işlemlerini yapmasını kendisine davacının söylediğini beyan ettiği tespitlerine yer verildiği anlaşılmıştır.
Olayda, uyuşmazlığa konu geçici depolanan eşya statüsündeki "diş fırçası" cinsi eşyanın gümrük gözetiminden izinsiz çıkarıldığı hususu, kamera kayıtları, ifadeler ve yapılan aramalarda eşyaların ele geçirilmesi ile ortaya konulmuş olup, eşyanın gümrüklü sahadan mevzuat hükümlerine aykırı olarak çıkarılması eylemine eşyanın gümrük işlemlerini takip eden kişi olarak davacının dahli bulunduğu sonucuna varıldığından, davacı adına yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca alınan tahakkuk ve para cezası kararları ve anılan kararlara vaki itirazın reddine dair işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 18/01/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.