T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/343
Karar No:2023/1268
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem:Tuzla Belediye Başkanlığı'nca 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca gerçekleştirilen "Tuzla İlçesi Tekstil Atıklarının Kaynağında Ayrı Toplanması, Taşınması ve Geri Kazanımı İşi"nin 36 ay süre ile kiraya verilmesine ilişkin 02/08/2022 tarihli ihalenin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; 2886 sayılı Kanun'da yer verilen ihalede açıklık, rekabetin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkeleri uyarınca, idarenin ihale usul ve kurallarına göre ihaleyi gerçekleştirmek zorunda olduğu, ihalede açıklık ve yeterli rekabet ortamının sağlanamaması durumunda, ihalenin 2886 sayılı Kanun'da öngörülen ilke ve kurallara aykırı olacağı, mevzuata göre yapılan bir ihalede teklif sunanların sayısı ne kadar fazla olursa, rekabetin artması, böylece 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesinde yer verilen "rekabetin sağlanması" ilkesi doğrultusunda kamu yararının sağlanmasının beklenen bir durum olduğu;
Uyuşmazlıkta, ihaleye ait dokümanda belirtilen isteklilerin bir yıllık cirosunun 10.000.000,00-TL olması şartının ihale miktarı da dikkate alındığında, ihaleye teklif verenlerin sayısını doğrudan azaltacağı, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkesini zedeleyeceği ve dolayısıyla bu durumun rekabeti engelleyici nitelikte olacağı gibi, Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 3. bendinde yer alan “iletilen tüm talep ve şikâyetler“ ifadesi ile 8. maddesinin 6. bendinde yer alan "belediyenin belirlediği oranda çalışma yapılacağı" ifadelerinin soyut ve genel ifadeler içerdiği, bu ifadelerin kamu idarelerince yapılan ihale sürecinde ve ihale sonrasında şeffaflığın sağlanması amacını zedeleyici nitelikte olacağı, ihalelerin objektif, açık ve öngörülebilir olmasının önüne geçeceği, dolayısıyla bu durumun da ihalenin açıklık ilkesine aykırılık teşkil edeceği anlaşıldığından, "açıklık" ve "rekabet" ilkelerine aykırı olan dava konusu ihalede hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, tahmini verilerin aksine, mevcut ciro şartını sağlayan istekli sayısının kamu yararını zedeleyecek ve rekabet ortamına zarar verecek ölçüde az olmadığı, hiçbir somut veri temin edilmeksizin varsayım ile karar verildiği, ihale konusu iş için isteklilerin belirli bir mali yeterliğe sahip olması gerektiğini gösterir ciro şartı ile asıl hedeflenenin kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını sağlamak olduğu, bahse konu işin maliyetli bir iş olması ve bu maliyetlerin uygun ölçüde karşılanmadığı takdirde kamu yararının zedeleneceği öngörüldüğünden ciro şartının ihale şartnamesine eklendiği, bir yıllık maliyeti 5.067.219,60-TL olan bir iş için kâr ve zarar durumu dikkate alındığında isteklinin yalnızca bu işte %100 kâr elde ettiği ihtimalinde dahi ihale şartnamesinde belirlenen ciro şartının sağlandığı, bu kapsamda yıllık 5.067.219,60-TL ve üç yıllık 15.201.658,80-TL tutarında maliyet harcanacak bir işin salahiyeti için bahse konu ciro şartının usul ve yasaya uygun olduğu, Teknik ve İdari Şartname'de atıkların toplanması ve taşınması işinin esaslarının tamamıyla ortaya konulduğu, bu kapsamda iddia edilen belirsizliklerin ihaleye katılımı engellediğinin kabulünün mümkün olmadığı, isteklilerin belediyenin programı kapsamının ilgili şartnamelerde yer almamasının belirsizlik olduğu anlamına gelmediği, bu hükümler incelenerek Belediye programının öngörülebileceği, bu hususun kamu yararına ve rekabet ilkesine aykırılık teşkil etmediği, Teknik Şartname'de yer alan hususların açıklık ilkesine uygun olduğu, ihaleye katılımı engelleyen herhangi bir hususun bulunmadığı, uyuşmazlık konusu “tüm talep ve şikâyetlerin” önceden belirlenmesi veya listelenmesinin mümkün olmadığı, bu durumun açıklık ilkesine aykırılık teşkil etmediği, isteklilerin rekabetini engelleyecek nitelikte olmadığı, kamu zararı oluştuğundan bahsedilemeyeceği, Teknik Şartname'de yer alan çalışma sürelerine ilişkin hususların belirsizliğe mahal bırakmayacak şekilde açık olduğu, resmî ve dinî bayram günlerinde çalışacak işçinin çalışma sürelerinin en baştan kesin olarak belirlenmemesinin ihaleye katılımı engelleyecek mahiyette olmadığı, 2886 sayılı Kanun'un “Şartnameler” başlıklı 7. ve 16. maddelerinde açıkça idarenin isteklilerde mali yeterlik aranacağının hükme bağlandığı, ayrıca ciro şartı aranmayarak ihaleye çıkılan durumlarda ciddiyetsiz ve resmî ihalelerin önemine uygun olmayan olayların yaşandığı, davanın kötü niyetli olarak ikâme edildiği, tekstil atığı konusunda tekelleşme çabasıyla, belediyelerce açılan ihalelerin bir şekilde engellenmeye çalışıldığı, davacı şirket tarafından sunulan talep dilekçesine cevaben hazırlanan cevabi yazı tebliğe çıkarılmış ise de, ticaret sicil kaydındaki adrese gönderilen tebligatın iade edildiği, buradan dahi anlaşılacağı üzere davacı şirketin dava konusu ihalede idare ile çalışabilecek ciddiyette ve kapasitede bir şirket olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Tuzla Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararı ile, Tuzla ilçesi sınırları içerisinde Sıfır Atık Yönetmeliği ve Atık Yönetimi Yönetmeliği Ek-4'te listelenen atıklardan 20. Grupta tanımlanan “Ayrı Toplanmış Fraksiyonlar Dahil Belediye Atıkları (Evlerden Kaynaklanan ve Benzer Ticari, Endüstriyel ve Kurumsal Atıklar)” başlığı altındaki 20 01 10 Atık Kodlu “Giysiler” tanımlamasına giren her türlü kullanılmış kıyafet ayakkabı vb. giysilerin toplanması, taşınması ve ayrıştırılması amacıyla "Tuzla İlçesi Tekstil Atıkların Kaynağında Ayrı Toplanması, Taşınması ve Geri Kazanımı İşi"nin 36 ay süreyle 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesine göre açık teklif usulü ile ihale edilebilmesi 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 18. maddesi gereğince kabul edilmiş, ihale dokümanı hazırlanarak, söz konusu ihale ilanı 18/07/2022 ve 20/07/2022 tarihli gazetelerde yayımlanmıştır.
02/08/2022 tarihli ihaleye 3 kişi katılmış, teklifi değerlendirilen 2 şirket ile ihaleye başlanılmış, Tuzla Belediye Encümeni'nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla teklif edilen 1.500.000,00-TL bedel ile ihale onaylanmıştır.
Davacı tarafından, 3 yıllık tahmini bedelin 1.377.000,00-TL, yani yıllık tahmini bedelin 459.000-TL olarak hesaplandığı, oysa aynı ihalede, isteklilerin bir yıllık cirosunun 10.000.000,00-TL, yani bir yıllık yaklaşık maliyetin ortalama 22 katı fazlasının istenildiği, bu durumun, 2886 sayılı Kanun'un rekabet ilkesine aykırılık teşkil ettiği, keza ülkede ihale konusu işi yapan ve aynı zamanda yıllık cirosu 10.000.000,00-TL olan istekli sayısının bir veya ikiden fazla olmadığının bilindiği, ihale ilanının ve ihale dokümanının (teminatla ilgili kısımlar ve diğer hususlar) kanuna aykırı hazırlandığı, Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 3. bendindeki "iletilen tüm talep ve şikâyetler"den neyin kastedildiğinin belirtilmediği, Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 6. bendinde "belediyenin belirlediği oranda çalışma yapılacağı" ibaresinin belirsiz olduğu gerekçeleri ile ihalenin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun "Kapsam" başlıklı 1. maddesinde, "Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işleri bu Kanun'da yazılı hükümlere göre yürütülür. Birinci fıkrada sayılan daire ve idarelere bağlı döner sermayeli kuruluşlar ile özel kanunlarla veya özel kanunların vermiş olduğu yetkiyle kurulmuş bulunan fonların yukarıda belirtilen işlerinin nasıl yapılacağı Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikte belirtilir."; "İlkeler" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Kanun'un yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esastır. Başka başka istekliler tarafından karşılanması mutat olan muhtelif işler bir eksiltmede toplanamaz. Ancak, ihalelerinin ayrı ayrı yapılacağı açıklanmak suretiyle ilanları birarada yapılabilir. Bu Kanun'da yazılı hâllerden yararlanmak amacıyla ihale konusunu oluşturan işler kısımlara bölünemez. Ancak, istekli çıkmadığı takdirde, alım şekillerini değiştirecek mahiyette olmamak üzere önemli işlerin kısımlara ayrılması mümkündür. İhaleler kesin zaruret olmadıkça işin mahiyetine göre en uygun fiyatla temini mümkün olan mevsimlerde yapılır. Arsası temin edilmemiş, mülkiyet ve kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış olan ve gerekli olduğu hâlde imar durumu, tip yapılarda tatbikat, diğerlerinde avan projeleri ve bunlara dayalı keşifleri bulunmayan yapım işlerinde ihaleye çıkılamaz. Ancak, arsa temin edilmesi, mülkiyet ve kamulaştırma işlemlerinin tamamlanması şartı; bina ve benzeri mahiyetteki inşaatlar dışındaki ihalelerde aranmaz."; "İsteklilerde aranacak nitelikler ve istenecek belgeler:" başlıklı 16. maddesinde, "İdarece ihalelerin en elverişli koşullarla sonuçlandırılmasını sağlamak amacıyla, isteklilerde belirli mali ve teknik yeterlik ve nitelikler aranabilir. Bunları tespite yarayan belgelerin neler olduğu, şartnamelerde gösterilir. İstekliler şartnamelerde yazılı belgeleri eksiksiz vermek ve Türkiye'de tebligat için adres göstermek zorundadır. Yapım işleriyle her türlü etüt, proje, kontrollük ve müşavirlik hizmetlerine ait ihalelerde, isteklilerde aranacak niteliklerin ve istenecek belgelerin neler olacağı, ne yolda ve kimlerce verileceği ve müteahhit sicillerinin ne biçimde tutulacağı Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle gösterilir." kuralları yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyize konu Mahkeme kararında, ihalede isteklilerin bir yıllık cirosunun 10.000.000,00-TL olması gerektiği şartının ve Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 3. bendinde yer alan “iletilen tüm talep ve şikâyetler“ ile 8. maddesinin 6. bendinde yer alan "belediyenin belirlediği oranda çalışma yapılacağı" ifadelerinin "kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkesi", "açıklık" ve "rekabet" ilkelerine aykırı olduğu gerekçelerine yer verildiği görüldüğünden, anılan doküman düzenlemelerinin her birinin ayrı ayrı incelenmesi gerekmektedir.
1- İhale İlanı'nın 5.m. ve İdari Şartname'nin 6.3.4. maddelerinde yer alan isteklilerin bir yıllık cirosunun 10.000.000,00-TL olması gerektiğine ilişkin şart incelendiğinde;
İdari Şartname'nin "İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri" 6. maddesinde, "... 6.3. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler: ... 6.3.4. Gelir Tablosu (Ciro); İstekli tarafından; İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun sunulması yeterlidir. İlgili ciro tutarı; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce düzenlenen belgeyle tevsik edilir. Toplam cironun 1 yıl için 10.000.000-TL (on milyon Türk Lirası)'dan az olmaması gerekir. Bu kriteri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla ait belgelerini sunabilirler. (Ortak girişim olması hâlinde ortaklardan birinin bu şartları sağlaması yeterlidir.)" düzenlemesi yer almıştır. İhale ilanı'nın "İhaleye Katılacaklardan İstenen Belgeler" başlıklı 5. maddesinin (m) ve (n) bentlerinde de aynı düzenlemeye yer verilmiştir.
Teknik Şartname'nin "İşin Kapsamı:" başlıklı 2. maddesinde, "Tuzla Belediyesi ilçe sınırları içerisinde idare tarafından belirlenen noktalara yerleştirilecek olan 152 adet kumbara vasıtası ile tekstil atıklarının kaynağında ayrı toplanması, taşınması ve geri kazanımı işi için gerçek ve tüzel kişilere 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesine göre açık teklif usulü 36 (otuz altı) ay süre ile kiraya verilmesi işini kapsamaktadır." düzenlemesi yer almıştır.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 16. maddesinin 1. fıkrasında, idarece ihalelerin en elverişli koşullarla sonuçlandırılmasını sağlamak amacıyla, isteklilerde belirli mali ve teknik yeterlik ve nitelikler aranabileceği, bunları tespite yarayan belgelerin neler olduğunun şartnamelerde gösterileceğinin kurala bağlandığı, idarelerin ihalelerde rekabetin gerçekleşmesi ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu, takdir yetkisini kullanırken bu ilkelerin de dikkate alınması gerektiği açıktır. Diğer taraftan, İdari Şartname'de belirlenen yeterlik kriterlerinin ihalelere yönelik temel ilkelere uygunluğunun yargısal denetiminde, yerine getirmekle yükümlü olunan belediye hizmeti ve bu hizmetin sunulması bakımından ortaya çıkan ihtiyaç ile idarenin ihalede açıklık, rekabetin sağlanması, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ile kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını sağlama sorumluluğu birlikte değerlendirilmelidir.
İhale konusu işin, Tuzla Belediyesi ilçe sınırları içerisinde idare tarafından belirlenen noktalara yerleştirilecek olan 152 adet kumbara vasıtası ile tekstil atıklarının kaynağında ayrı toplanması, taşınması ve geri kazanımının gerçek ve tüzel kişilere 36 ay süre ile kiraya verilmesini kapsadığı, İdari Şartname'nin 6.3.4. ve İhale İlanı'nın 5/m-n maddelerinde, ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve yeterlik kriterleri arasında, isteklinin toplam cirosunun 1 yıl için 10.000.000-TL'den (on milyon Türk Lirası) az olmaması gerektiği ve bu kriteri bir önceki yılda sağlayamayanların son üç yıla ait belgelerini sunulabileceğinin belirtildiği görülmüştür.
Davalı idarece ciro şartının getirilmesi amacının, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını sağlamak olduğu, ayrıca ihalenin gelir getirici nitelikte olması ve süreklilik sağlamasının kamu yararı kriteri için öncelik ihtiva ettiği, ihale konusu iş için yalnızca sahaya yerleştirilmesi hedeflenen 152 kutunun maliyeti için ciro şartı koymak dahi ihalenin salahiyeti için büyük önem arz ettiği, buna ilişkin olarak alınan teklif metninde de kutu tedarik edilebilir konumda olan bir firmadan öncelikle bir kutunun maliyeti ve ihale kapsamında sahaya yerleştirilmesi hedeflenen kutu adedi dikkate alınarak bir hesaplama yapılmasının istenildiği, yapılan hesaplama neticesinde 1 adet kutu bedeli olarak 25.000,00-TL+KDV şeklinde hesap yapıldığı, toplam maliyetin KDV dahil 4.484.000,00-TL olarak belirlendiği, mevcut ihalenin devamlılığı, salahiyeti ve minimize edilerek hazırlanan maliyet tablosundaki masraf durumu dikkate alındığında, isteklilerin toplam cirosunun 1 yıl için 10.000.000-TL'den (on milyon Türk Lirası) az olmaması gerektiğinden bahisle dava konusu düzenlemenin getirildiği belirtilmiştir.
Bu itibarla, ihaleyi gerçekleştiren idarelerin, ihalelerde rekabeti, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamada hesap verme sorumluluğu bulunduğu, uyuşmazlık konusu ciro şartının da kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkesini sağlamak amacıyla davalı idarenin takdir yetkisi doğrultusunda getirildiği ve rekabeti engelleyici olduğuna veya takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gerekleri dışında subjektif ve keyfi amaçlar doğrultusunda kullanıldığına ilişkin olarak herhangi bir somut bilgi ve belge bulunmadığı görüldüğünden, uyuşmazlık konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
2- Teknik Şartname'nin "Yüklenicinin Genel Sorumlulukları:" başlıklı 8. maddesinin 3. bendinde yer alan “iletilen tüm talep ve şikâyetler“ ibaresi incelendiğinde;
Teknik Şartname'nin "İşin Konusu:" başlıklı 1. maddesinde, "Tuzla İlçesi sınırları içerisinde 12/07/2021 tarih ve 30829 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sıfır Atık Yönetmeliği ve 02/04/2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği Ek-4'te listelenen atıklardan 20. Grupta tanımlanan 'Ayrı Toplanmış Fraksiyonlar Dahil Belediye Atıkları (Evlerden Kaynaklanan ve Benzer Ticari, Endüstriyel ve Kurumsal Atıklar)' başlığı altındaki 20 01 10 Atık Kodlu 'Giysiler' tanımlamasına giren her türlü kullanılmış kıyafet ayakkabı vb. giysilerin idarenin uygun gördüğü yerlere atık tekstil toplama kumbaraları yerleştirilmesi suretiyle toplanması, taşınması ve ayrıştırılması İşi"; "İşin Kapsamı:" başlıklı 2. maddesinde, "Tuzla Belediyesi ilçe sınırları içerisinde idare tarafından belirlenen noktalara yerleştirilecek olan 152 adet kumbara vasıtası ile tekstil atıklarının kaynağında ayrı toplanması, taşınması ve geri kazanımı işi için gerçek ve tüzel kişilere 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesine göre açık teklif usulü 36 (otuz altı) ay süre ile kiraya verilmesi işini kapsamaktadır."; "İşin Amacı:" başlıklı 3. maddesinde, "Sıfır Atık Yönetmeliği ve Atık Yönetimi Yönetmeliği kapsamında, kullanılabilir düzeyde olan ve ekonomiye katkı sunabilecek atıkların depolama tesislerine gönderilmesi yerine geri dönüşüm firmaları tarafından değerlendirilmesi, israfın ve ham madde kullanımının azaltılması hedeflenmektedir."; "İşin Süresi:" başlıklı 4. maddesinde, "İhale süresi; Sözleşme tarihinden itibaren 36 aylık süreyi kapsar. Sözleşmenin imzalanması tarihinden itibaren 10 (on) gün içerisinde İDARE tarafından Yükleniciye Atık Tekstil Kumbaralarının konulacağı yerlerin teslimi yapılacaktır."; "Tekstil Atık Toplama Sisteminin Esasları:" balıklı 7. maddesinde, "Tuzla ilçesinde; tekstil atıkları, Temizlik İşleri Müdürlüğü'nün belirlediği program çerçevesinde, Sıfır Atık Yönetim Planına uygun olarak; Yüklenici tarafından idarenin belirlemiş olduğu noktalara yerleştirilecek olan kumbaralar vasıtası ile diğer atıklardan ayrılmış şekilde toplanır. İlçemiz sınırları içerisinde 8 bulvar, 169 cadde ve 2440 sokak bulunmakta olup ilçe genelinde ortaya çıkan tekstil atıklarının son yıllara ait tüm tonaj bilgileri, bölgesel kumbara miktarı ve konum bilgileri idaremizde mevcut olup, ilçe genelinde bulunan tekstil atık kumbarası ve mobil atık getirme merkezimizden ortalama toplama miktarı yıllık en az 190 ton olarak saptanmaktadır. Sözleşme kapsamında ilçe genelinde idare tarafından belirlenen noktalara Yüklenici tarafından yerleştirilecek olan 152 adet tekstil atık kumbarası ile birlikte mevcutta da idareye ait 18 adet mobil atık getirme merkezi yer almaktadır. Yüklenici tarafından yerleştirilen kumbara sayısı talepler ve gereklilikler
çerçevesinde Yüklenici ile idare tarafından karşılıklı görüşmeler neticesinde idarenin onayı doğrultusunda arttırılabilir. İlçemizde yaşanan kentsel dönüşüm sonucu oluşmakta olan toplu konut alanlarının ve bu duruma bağlı nüfüs artışı da göz önünde tutularak toplama sisteminin gelişime açık olduğu, bununla birlikte toplama miktarlarının da artacağı öngörülmektedir. Yüklenici tekstil atık toplama miktarlarının her yıl % 10 arttırılması için çalışacaktır.
Toplama sistemi; belirlenen bölgelerde toplanacak tekstil atık miktarının arttırılması amacıyla, atığa karşılık puan, hediye, vb. teşvik edici sistemler geliştirilerek sürdürülebilir. Yüklenici çalışma sistemini bu gelişime ve 12/07/2019 tarih ve 30829 sayılı Sıfır Atık Yönetmeliği'ne adapte edecek şekilde sisteme yeni katılan noktalarda ve tüm sahada, yeterli donanım ve personel ile denetim ve kontrol sistemi kuracaktır." kuralları yer almıştır.
Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 3. bendinde, "Yüklenici, Tuzla Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü'nden iletilen tüm talep ve şikâyetleri aynı gün içinde karşılayacaktır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Her ne kadar davacı şirket tarafından, iletilen tüm talep ve şikâyetlerin konusu ve içeriğinin şartnamede belirlenmediği ve yükleniciye ne tür taleplerle işlem yaptırılacağı hususunun belirsizlik içerdiği iddia edilmiş ise de, Teknik Şartname'de ihalenin işin konusu, kapsamı, amacı, süresi ve tekstil atık toplama sisteminin esasları gibi ihale konusu işe yönelik olarak esaslı unsurların açıkça düzenlendiği, ihale konusu işle ilgili "tüm talep ve şikâyetlerin” işin yürütülmesi aşamasında ortaya çıkacağı, bu kapsamdaki talep ve şikâyetlerin önceden belirtilmesi gibi bir şartın bulunmadığı, davalı idarenin savunmasında Teknik Şartname'de ihalenin esaslarını teşkil edecek hususlar yer aldığı için isteklilerin bu kapsamda öngörüde bulunmalarının beklenildiğinin belirtildiği, dolayısıyla isteklilerin tekliflerini oluştururken ihale dokümanını bir bütün hâlinde ele alarak tekliflerini eşit şartlarda ve sağlıklı bir biçimde hazırlamalarına engel bir durum veya belirsizliğin olmadığı, açıklık ve yeterli rekabet ortamının sağlanamaması gibi bir durumun bulunmadığı anlaşıldığından, uyuşmazlık konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
3-Teknik Şartname'nin 8. maddesinin 6. bendinde yer alan "belediyenin belirlediği oranda çalışma yapılacağı" ibaresi incelendiğinde;
Teknik Şartname'nin "Yüklenicinin Genel Sorumlulukları:" başlıklı 8. maddesinin 1. bendinde, "Araç, amortisman, akaryakıt, personel, giderleri ile birlikte idare tarafından belirlenen noktalara konumlandırılan tekstil atık kumbaralarının imalatı, nakliyesi, tamir ve bakım ve onarım giderleri Yüklenici tarafından yapılacaktır. Kumbaraların tamirat işleri 3 iş gününü aşmayacaktır. Bu masraflar için Belediye, Yükleniciye herhangi bir ödemede bulunmayacaktır."; 2. bendinde, "Toplama organizasyonunda, rutin alımlarda araç arızası vb. nedenlerden dolayı meydana gelen aksaklıklar idareye bildirilecektir. Yüklenici, meydana gelebilecek bu aksaklıkta aynı gün aksaklığı giderebilecek kapasitede ikâme araç ve personel sağlayacaktır."; 4. bendinde, "Yüklenici, atık tekstil kumbarasının boşaltılması esnasında çevreyi rahatsız edici şekilde gürültülü faaliyetlerde bulunmayacaktır."; 5. bendinde, "Yüklenici, tekstil atıkları toplanmasının devamlılığı ve programa uygunluğu için sahada sürekli kontroller gerçekleştirecek ve raporlama yapacaktır. Bu kapsamda en az 3 yıl atık yönetimi konusunda tecrübeli firmada çalışan ve tüm giderleri yükleniciye ait olmak üzere 1 Çevre Mühendisi personel görevlendirecektir."; 6. bendinde, "Toplama bölgesinde, toplama hizmeti Belediye'nin sıfır atık uygulama planına uygun ve Temizlik İşleri Müdürlüğü ile koordineli şekilde, haftada altı gün devam edecek, dinî ve millî bayramlar, yılbaşı ve diğer resmî tatillerde de Belediye'nin belirlediği oranda çalışma yapılacaktır."; 7. bendinde, "Yüklenici, ilçe sınırları içerisinde tekstil atıkları toplama faaliyetinde görev yapan tüm personellerine Belediye'nin logosu bulunan ve Belediye tarafından onaylanmış giysi ve ayakkabı temin edecektir."; 8. bendinde, "Toplama bölgesinde toplama hizmeti, hafta içi ve cumartesi sabah 08.30'da başlayacak, yükleniciye verilen program dahilinde saat 17.30'da mesai bitimine kadar devam edecektir. Ayrıca olağan programın dışında talep ve iş yoğunluğu olması durumunda mevcut atık toplama programının aksamaması amacıyla idarenin öngördüğü şartlarda çalışma saati arttırılabilir."; 9. bendinde, "Vatandaş tarafından kumbara içerisine yanlışlıkla atılar eşyalar yüklenici 4 saat içerinde kumbaradan alınarak teslim edilecektir." kuralları yer almıştır.
İhale konusun işin, Tuzla ilçesi sınırları içerisinde Sıfır Atık Yönetmeliği ve Atık Yönetimi Yönetmeliği Ek-4'te listelenen atıklardan 20. Grupta tanımlanan “Ayrı Toplanmış Fraksiyonlar Dahil Belediye Atıkları (Evlerden Kaynaklanan ve Benzer Ticari, Endüstriyel ve Kurumsal Atıklar)” başlığı altındaki 20 01 10 Atık Kodlu “Giysiler” tanımlamasına giren her türlü kullanılmış kıyafet ayakkabı vb. giysilerin idarenin uygun gördüğü yerlere atık tekstil toplama kumbaraları yerleştirilmesi suretiyle toplanması, taşınması ve ayrıştırılması işi olduğu, toplama hizmetine hafta içi ve cumartesi günü sabah 8.30’da başlanacağı, yükleniciye verilen program dahilinde saat 17.30’a kadar mesainin devam edeceği, ayrıca olağan programın dışında talep ve iş yoğunluğu olması durumunda mevcut atık toplama programının aksamaması amacıyla idarenin öngördüğü şartlarda çalışma saati arttırılabileceğinin anlaşıldığı, uyuşmazlık konusu bentte toplama bölgesinde, toplama hizmeti belediyenin sıfır atık uygulama planına uygun ve Temizlik İşleri Müdürlüğü ile koordineli şekilde, haftada altı gün devam edileceği, dinî ve millî bayramlar, yılbaşı ve diğer resmî tatillerde de Belediye'nin belirlediği oranda çalışma yapılacağına yer verildiği görülmüştür.
Davacı şirket tarafından, "belediyenin belirlediği oran" ibaresinin çalışma sürelerini belirsizleştirdiği ve ihaleye verilecek tekliflerin oluşturulmasının mümkün olmadığı iddia edilmiş ise de, Teknik Şartname'de çalışma sürelerinin genel itibarıyla belirlendiği, olağan programın dışında talep ve iş yoğunluğu olması durumunda mevcut atık toplama programının aksamaması amacıyla idarenin öngördüğü şartlarda çalışma saatinin arttırılabileceğinin belirtildiği, davalı idarenin savunmasında dinî ve millî bayramlar, yılbaşı ve diğer resmî tatillerde yapılacak olan çalışmanın süresinin, işin mahiyeti, yoğunluğu gibi anlık gelişen durumlara göre belirlediğinin ifade edildiği, dolayısıyla basiretli bir tacir olarak isteklilerin teklif vermesine engel bir durumun bulunmadığı, uyuşmazlık konusu ibarenin, idarenin ihtiyaçlarına ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak takdir yetkisi çerçevesinde belirlendiği, rekabeti engelleyici ve ihale mevzuatının amaçlarına aykırı bir hususun bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. DAVANIN REDDİNE,
4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen …-TL ilk derece yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5. ...TL temyiz yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
6. Posta giderleri avansından artan tutarın taraflara, istemleri hâlinde ilk derece aşamasında kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya, temyiz aşamasında kullanılmayan …TL yürütmeyi durdurma harcının ise davalı idareye iadesine,
7. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
8. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 20/03/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.