T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/3652
Karar No:2024/347
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Organizasyon Yemekçilik Turizm Reklamcılık
Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü'nce açık ihale usulü ile üç kısım halinde gerçekleştirilen "Mersin Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne Bağlı Yatılı Kuruluşların 2022 Yılı Mamul Yemek Alımı İşi" ihalesinin 2. kısmı üzerinde bırakılan davacı şirketin üzerine ihale yapıldığı hâlde mücbir sebep hâlleri dışında usulüne göre sözleşme yapmadığından bahisle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 58. maddesi uyarınca 6 (altı) ay süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına dair 26/01/2022 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; davacı tarafından, yapılan ihale için hazırlanan teklifin ihale tarihi itibarıyla güncel piyasa fiyatları baz alınarak hazırlandığı, ancak ihale tarihinden sonra piyasa fiyatlarında öngörülemeyecek biçimde artışlar yaşandığı, döviz kurunda meydana gelen artışlar sebebiyle hizmetin ifasının imkansız hale geldiği şeklindeki gerekçelerle sözleşme imzalamaktan imtina edildiği anlaşılmakta ise de, davacı şirketin Türk Ticaret Kanunu hükümleri gereği basiretli bir tacir gibi hareket etme yükümlülüğü bulunduğu, dolayısıyla ticari icaplara göre hareket etmesi ve ticari hayatın olağan akışı içerisinde kurda meydana gelebilecek dalgalanmaları hesaba katarak teklif vermesi gerektiği, başka bir anlatımla davacının ihale konusu işi ihale dokümanına uygun bir şekilde yerine getirmesini mümkün kılacak hazırlık ve programlama çalışmalarını basiretli bir tacir sorumluluğuyla önceden gerçekleştirmesi gerektiği, dolayısıyla döviz kuru artışı ve ekonomik olumsuzluklara ilişkin iddiaların usulüne göre sözleşme imzalamama noktasında mücbir bir hal olarak görülemeyeceği, kaldı ki davacı şirket tarafından sözleşme imzaladıktan sonra "sözleşmenin değişen koşullara uyarlanması" talepli dava açılmasının da imkan dahilinde bulunduğu hususları bir bütün olarak dikkate alındığında üzerine ihale yapıldığı halde mücbir bir sebep bulunmaksızın usulüne göre sözleşme yapmadığı anlaşılan davacının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 58. maddesi uyarınca altı ay süreyle tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce, Dairemizin 17/05/2023 tarih ve E:2023/1308, K:2023/2444 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; dava dışı istekli tarafından 09/12/2021 tarihli şikâyet dilekçesinin sondan ikinci paragrafında yer alan, "(...) uhdemizde kalan veya kalması muhtemel kısımlarının iptal edilmesini (...)" ifadesi ile ihalenin her üç kısmı bakımından şikâyet başvurusunda bulunulduğu, bu başvurunun reddi üzerine ise aynı talep ile 20/12/2021 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, bu husustaki kararın 12/01/2022 tarihinde alındığı ve bu durumda davacı firmanın sözleşme imzalamaya davet edildiği 30/12/2021 tarihinde davacının üstünde bırakılan kısımla da ilgili olarak halen sonuçlandırılmamış bir itirazen şikâyet başvurusu bulunduğu;
Bu kapsamda, 4734 sayılı Kanun'un 55. maddesinin 5. fıkrasında yer alan düzenleme kapsamında, idarece şikâyet başvurusu hakkında verilen karar üzerine itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamayacağı, bu sebeple davacının sözleşme imzalamaya davet edilmesinin mevzuata aykırı olduğu, bu itibarla, davacının usulüne göre sözleşme yapma yükümlülüğünü yerine getirmediğinden bahsedilmeyeceğinden, süresinde sözleşme imzalanmadığından bahisle verilen dava konusu yasaklama kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi'nce verilen kararın kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, Mahkeme kararında belirtilen gerekçelerin isabetli olduğu, davalı idare tarafından öne sürülen hususların kararın bozulması gerektirmediği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge İdare Mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Anılan Kanun'un 50. maddesinin 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır.
Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü ve dava konusu işlemin iptali yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 23/01/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.