T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/434
Karar No:2023/2359
TEMYİZ EDEN(DAVACILAR) : 1- ... Nakliyat İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
2- ... İnşaat Bilgisayar Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... İl Özel İdaresi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kastamonu İl Özel İdaresi'nce 15/11/2021 tarihinde gerçekleştirilen ''Kastamonu İli Pınarbaşı İlçesi Mirahor Köprüsü, Hocalar-Uzla Köprüsü, Cide İlçesi Çamdibi Köprüsü, Azdavay İlçesi Başakçay Köprüsü, Derelitekke- Bakırlıca Köprüsü, Samancı Köprüsü ve Topuk Kadı Köprüsü Yapım İşi'' ihalesi uhdesinde kalan davacıların oluşturduğu iş ortaklığının 04/01/2022 tarihinde sözleşme imzalamaya davet edildikleri hâlde sözleşme imzalanmadığından bahisle 525.000,00-TL tutarındaki geçici teminatın gelir kaydedilmesine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; dava konusu ihalenin 22/11/2021 tarihinde ihale komisyonu kararıyla ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olan davacı şirketler (iş ortaklığı) üzerinde kaldığı, davacılar tarafından davalı idareye 03/12/2021 tarihinde yapılan başvuruyla maliyet artışı gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilerek teminat mektubunun irad kaydedilmemesinin istenildiği, 13/12/2021 tarihli cevabi yazıyla 17.483.668,05-TL olan yaklaşık maliyetin 20.813.987,97-TL olarak güncellenerek ihalenin iptal talebinin reddedildiği, 23/12/2021 tarihli dilekçeyle davacı şirketler tarafından, Kamu İhale Kuruluna itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, .... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla söz konusu başvurunun yerinde olmadığı gerekçesiyle itirazen şikâyet başvurusunun reddi yönünde karar verildiği, davacı şirketlere ... tarih ve ... sayılı sözleşmeye davet yazısının EKAP üzerinden gönderildiği ve tebliğ tarihinden itibaren 5 gün içinde sözleşme imzalanması gerektiğinin bildirildiği, sözleşmeye davet yazısını tebellüğ eden davacıların süresi içerisinde sözleşme imzalaması gerekirken, imzalamaktan kaçındığı, sözleşme imzalamaktan kaçınan davacı şirketlerin (iş ortaklığı) geçici teminatının irat kaydedilmesinin yasal mevzuata uygun olduğunun görüldüğü, bu durumda; ihale tarihinden sonra idarenin sözleşme imzalama iradesini ortaya koymasına rağmen, sözleşme imzalamaktan kaçınan davacı şirketin geçici teminatının irat kaydedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı,
Öte yandan; davacı şirketler tarafından, Türkiye'nin içerisinde bulunduğu ekonomik durum, enflasyon ve inşaat girdi maliyetlerinin hızla ve öngörülemeyecek şekilde artmış olması nedeniyle ihale bedeli üzerinden taahhütleri yerine getirmenin imkansız hale geldiği ileri sürülmekte ise de; ihale süreci itibari ile döviz kurlarında bir hareketliliğin bulunduğu, bu durumunda inşaat maliyetlerini arttırmasının oldukça muhtemel olduğu, kaldı ki idarenin de bu durumu öngörerek yaklaşık maliyet hesabını bu doğrultuda yaptığı, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve bu alanda tecrübe sahibi olması beklenen başvuru sahibi istekli tarafından bu hususun göz önünde bulundurarak basiretli tacir olarak teklif fiyatı oluşturulması gerektiği, mevcut piyasa koşulları dikkate alınarak isteklilerin ihaleye katılıp katılmama noktasında da özgür oldukları, idare tarafından belirlenen yaklaşık maliyet tutarı (20.813.987,97-TL) ile ihaleye katılan diğer istekliler tarafından sunuları teklif tutarları (19.021.590,90-TL 24,998.231,40-TL arasında değişmektedir.) da dikkate alındığında başvuru sahibi istekli tarafından teklif tutarının 17.350.619,27-TL olarak belirlenmesinin kendi irade ve sorumluluğunda olduğu, öte yandan işin süresinin iş yeri tesliminden itibaren 300 gün olduğu, bu süre zarfında da inşaat maliyetlerinde değişiklikler olabileceği, basiretli bir tacir olması gereken başvuru sahibi isteklinin tüm bu değişkenleri dikkate alarak ve ihale dokümanındaki düzenlemeleri gözeterek teklif fiyatı oluşturması gerektiği, kaldı ki, sözleşmenin imzalanması sonrasında ihale konusu işteki maliyetlerin ihale konusu işin yerine getirilemeyecek düzeyde artması durumunda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun ilgili hükümleri uyarınca gerekli başvurularda bulunabileceği anlaşıldığından, davacıların söz konusu iddialarına itibar edilmediği gibi diğer iddialarının da dava konusu işlemi kusurlandıracak olmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, ekonomik kriz ile meydana gelen fiyat artışlarının öngörülemeyeceği, artan maliyetler nedeniyle ihale konusu işin yerine getirilemeyeceği, ihalenin iptali ya da fiyat artışı yapılması yönündeki taleplerin idarece kabul edilmeyerek teminatın gelir kaydedildiği, işlemin kamu yararına ve hukuka uygunluk taşımadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 16/05/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.